Amo Rise

Amo Rise
İnsan. Merdümgiriz. A F.ing Nihilist letterboxd.com/amorise/films/b... & trakt.tv/users/amorise/h...
"Cumhuriyetin ilk senesi beklediğimiz feyzi tamamen vermiş midir? Memleket o kadar harap, millet o kadar yıpranmış bir hâle getirilmiştir ki, uzun bir mazinin açtığı bu rahneleri bir sene kadar kısa bir zamanda Cumhuriyet idaresinin dahi tamamen kapatabilmesine elbette imkân olamazdı. Fakat, Cumhuriyetin feyizleri bütün memleketin ufuklarında herhalde kuvvetli ümitler verebilecek kadar nurludur. Bunu memleketin en kuytu köşelerinde dahi suhuletle müşahede etmek mümkündür. Mefkureyi dimağında daima canlı bulunduranların attığı kuvvetli ve maddî hatveler esersiz kalmamıştır. Fakat her hatveyi kısa ve nakâfi görmek, her an daha uzun ve mütevâli esaslı hatvelerle ileriye yürümek bütün vatandaşlarca esas meslek addedildikçe, israf olunan uzun asırların zayiatını nisbeten az zamanda telâfi kabil olacağı kanaatındayım." Mustafa Kemâl, 31.10.1924, Vakit Gazetesi. (Atatürk'ün Söylev ve Demeçleri I-III)
Tatil planı hazırsa sıra okuma listenizde!
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik. 💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
İnsanın James Webb Teleskobu'ndan elde edilen tarzda renklendirilmiş [false colour] görüntülerden memnuniyetsizlik duyası geliyor: “Ama gerçekten böyle mi? Teleskop doğruyu mu söylüyor, yoksa sahte renklerle bizi kandırıyor mu?” Cevap, aslında nereye bakarsak bakalım her zaman “kandırıldığımız”dır. Yanlış renklerden bahsetmek gerekirse, gördüğünüz her şey – bir gül, gün batımı, sevgilinizin yüzü – beynin kendi “yanlış” renkleriyle işlenir. Bu canlı veya pastel tonlar, elektromanyetik radyasyonun farklı dalga boylarındaki ışık için kodlanmış etiketler olarak beyin tarafından üretilen içsel uydurmalardır.
Evrimin kademelilik kuralı
Omurgalıların retinasının ters takılması [gözün kör noktası] veya gırtlak sinirinin gereksiz dolambaçlı yolu gibi ünlü evrimsel kötü tasarım örnekleri, bu tür tarihsel kısıtlamalara [zamanın yönüne] bağlanabilir. Çizim tahtasına geri dönebilen bir mühendisin aksine, evrim her zaman “buradan başla" noktasından başlamak zorundadır; “burası” denen başlangıç noktası ne kadar elverişsiz olursa olsun. Tasarımcının çizim tahtasında bir pervaneli motorla başlamak zorunda kaldığını ve ardından jet motoru haline gelene kadar adım adım değişiklikler yapmak zorunda kaldığını düşünün, o zaman jet motoru kim bilir neye benzerdi.
Denizden karaya ve denize ve tekrar karaya
Bu dev Galapagos kaplumbağası atalarının destanını dillendiren bir Homeros olsaydı, DNA'sında yazılı Odysseia'sı; Devoniyen dönem balıklarının eski efsanelerinden, Permiyen dönem topraklarında yürüyen kertenkele benzeri yaratıklara, sonra Mezozoik dönem kaplumbağalarıyla denize dönüşten, en sonunda ikinci kez karaya dönmesine kadar uzanırdı. İşte ben buna gerçek bir palimpsest derim!
Suya dönen memelilerde neden solungaç çıkmadı?
Evrimde suya geri dönenlerin, palimpsestin [metin üstüne metin] alt katmanlarını ortaya çıkararak atalarına çok iyi hizmet eden [biyolojik] tasarımları yeniden keşfedeceklerini düşünebilirsiniz. Peki balinalar ve deniz ineklerinin neden solungacı yok? Embriyoları tüm memelilerin embriyoları gibi, solungaçların oluşum yapısına bile sahiptir. Eski yazıtı tozunu alıp tekrar kullanıma sokmak, dünyadaki en doğal şey gibi görünebilir ancak bu gerçekleşmez. Solungaçların onlara daha iyi hizmet edeceğini düşünseniz bile, adeta akciğerleri geliştirmek için bunca zahmete girdikten sonra onları terk etmek istemiyorlarmış gibidirler. Solungaçları olsaydı nefes almak için sürekli yüzeye çıkmak zorunda kalmazlardı. Onlarsa solungaçları yeniden ortaya çıkarmak yerine, suya dönüşü mümkün kılmak için tüm soluk sisteminde köklü değişim zahmetine katlanarak akciğerlere sadık kalmışlardır.