nilüfer
@Elentar
“Tanrı, Clementine kütüphanesindeki dört yüz bin cilt kitabın sayfalarından birindeki bir harftir. Atalarım ve atalarımın ataları bu harfi arayıp durdular; ben o harfi ararken kör oldum.”
Sayfa 23 - "Gizli Mucize" hikayesi.
Reklam
"Kendi uzmanlık alanı dışında okuduğu şeye kolaylıkla inanmayacak kişi yoktur."
Sayfa 19 - "Gizli Mucize" hikayesi.
''Çoğu kimse dış dünya üstüne öyle bir tefekküre dalmıştır ki kendi içlerinde neler olup bittiğinden habersizdirler. Akıl inziva halindeyken daha çok işler. Yalnız kalın, icadın sırrı buradadır; yalnız kalın, fikirler buradan doğar.''
Sayfa 62
"Bu tamamlayıcılık ya da dalga-parçacık ikiliği Heisenberg'in keşfettiği ünlü belirsizlik ilkesiyle ilgilidir. Bu ilkenin en basit versiyonu bir kuantum nesnesinin aynı anda hem konumunu hem de momentumunu ölçmenin imkânsız olduğunu söyler. Momentum böyle bir nesnenin nereye ve ne hızla gittiğinin ölçümüdür basitçe. Bu pek çok açıdan bir dalga özelliğidir - dalgaların bir yerlere doğru hareket ediyor olması gerekir, yoksa dalga olmazlardı. Konum kesin bir parçacık özelliğidir - dalga doğası gereği dışa yayılır, oysa parçacık tek bir yerde hapsolmuştur.
Elektronun konumunu gözlemleyen ölçümler ya da bize hangi tarafa gittiğini söyleyen ölçümler yapabilir, iki durumda da ölçümleri istediğimiz kadar hassas kılabiliriz. Fakat konumu çok doğru hesaplamaya çalışmak elektronun momentumunu önemli ölçüde bulanıklaştırır ve momentumu çok doğru ölçerseniz bu sefer de konum bulanıklaşır.
Ne var ki bu, bazı ders kitaplarının hâlâ yanlış şekilde öne sürdüğü gibi sadece ölçüm yapmanın uygulamadaki güçlüklerinden kaynaklanmıyor. Sebep elektronun konumunu ölçerken ona bir tekme atıp (belki üstünden bir foton sektirerek) momentumunun değişmesine yol açmamız değil.
Bir kuantum nesnesi kesin olarak tanımlı bir momentuma ve kesin olarak tanımlı bir konuma sahip değildir. Elektronun kendisi belli sınırlar içinde nerede olduğunu ya da nereye gittiğini "bilmez". Birazcık abartırsak, tam olarak nerede olduğunu bilirse nereye gittiğini bilmez; tam olarak nereye gittiğini bilmesi halindeyse nerede olduğu hakkında en ufak bir fikri yoktur. Ama genellikle bir kuantum nesnesinin hem nerede olduğu hem de nereye gittiği hakkında yaklaşık bir fikri vardır. Fakat buradaki önemli kelime "yaklaşıktır; gündelik hayattaki "sağduyulu" bir bakış açısıyla anlamak zor da olsa, kuantum varlığı belli bir yere
Reklam