Erk Deliormanlı
@ErkDeliormanli
41 okur puanı
Aralık 2019 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Puan vermedi·112 syf.··
2019 21. kitabı
·11 günde okudu
·Okunma: 04 Aralık 2019 18:41
·Depresyonun harikulade bir tasviri. Acı yüklü geçmiş ve gelecekten, insanlardan, bellekten, rüyalardan, anılardan, arzulardan kaçmak isteyen bir adamın kendi yaşamını "iptal etmesi", var olmayışı seçmesi, ancak tüm bunların sonucunda kendisine kurguladığı savunma sistemlerinin bir bir yıkılışı ve o adamın, yolun sonunda, korkuyla ve arzuyla maruz kaldığı yağmurun dinmesini beklemesine şahit olduğumuz bir eser.
Kitap, dünyada kaçacak hiçbir yerimiz olmadığını, kurgulanmış görkemli yalnızlığımızın dahi bizi kurtaramayacağını, var olmak zorunda olduğumuzu, tek yapabileceğimizin insan olduğumuzu ve insanlığın getirdiklerini kabullenerek maruz kaldığımız yağmurun dinmesini beklemek olduğunu müthiş bir şekilde tasvir ediyor.
Reklam
Başlıca konuları memento mori, şimdiki zamanın önemi, şarap sevgisi, şekli dinin yadsınması, özgür iradenin reddi, kadercilik, Allah aşkı, yoksulluğun önemi ve üstünlüğü, aklın yetersizliği, Allah'a isyan (bu şekli din eleştirisi de olabilir), evrenin bilinemezliği, ölümle kişiliğin sona erişi ve ölümle evrene karışma, vahdet-i vücud, dünyanın geçiciliği, azın yeterliliği, dertlerin kaçınılmazlığı ve bilinemezcilik
Muhteşem Fellini. Teoriler, süslü cümleler, anlaşılmaz kelimeler olmadan felsefenin ulaştığı en derin noktaya ulaşıyor: Hayatın sıcaklığına dayanan, çocukluk anıları, ergenlik kaprisleri, yetişkin fantezilerinin bireyselliği ve gerçekliği. Hayatın peşinden koşmanın ve bireyselliğin aslında ne kadar kapsayıcı olduğu.
Fellini’nin röportajları aslında filmleri gibi bir sanat eseri. Çünkü Fellini röportajları bir kendini gösterme, şov yapma aracı olarak görüyor. Gazetecilere (röportajlara) bu kadar çekinerek ve istemeyerek yaklaşması ve onlardan kaçınmaya çalışmasının sebebi bu. Aynı tavrı filmlerini çekmeye başlamadan önce de gösteriyor. Ancak bir zorunluluk hissederse film çektiğini söylüyor. Bu röportajları için de geçerli. Aslında bu zorunluluk bir doğurma ihtiyacı. İçinde biriken sanatı doğurma. Bu yüzden tüm filmlerini çocukları olarak görüyor.
Kitaptaki tek sorun içerdiği birkaç makale. Filmlerini yorumlayan, bir karegoriye sokmaya çalışan, yer yer akademik bir dil kullanan: Fellini’nin istemediği ve karşı olduğu her şey. Oysa sadece töportajlar olsa daha iyi olurmuş: Sadece Fellini, sadece hayat
Bu sene Jung’un vahşi kadın arketipini anlamak için okuduğum 3. kitap oldu. Bu kitaplarda farklı kadınlar ve farklı erkekler görsem de aslında “vahşi kadın”ın değişmediğini, erkeğin karakterine ve arzularına göre kadının tavrının değiltiğini gördüm. Bu durum da aslında vahşi kadının bir arketip olduğunu kanıtlıyor. Çünkü Jung’a göre arketipler önceden belirlenmiş, değişmez ve bağımsızdır.
Kitaba gelecek olursak, Louÿs, iletişimsizlikten ibaret olan kadın-erkek ilişkisinde (aslında insanlar arasındaki her ilişki iletişimsizlikten ibarettir) temel bir dinamiği çözmüş gibi. O dinamik de şu: “Erkekler kadınlar tarafından yönetilir ve kadınlar erkeklerden üstündür”.
Dünyaya bakıldığında dünyayı erkeklerin yönettiği ve kadınların sindirilmeye çalışıldığı görülecektir. Aslında bu durum bile, Louÿs’nün çözdüğü dinamiğin ne kadar gerçeği yansıttığının kanıtıdır. Erkeklerin kadınlar tarafından yönetilmesi, erkeklerin kadınları kontrol altına almaya çalışmasına; kadınların erkeklerden üstün olması ise, erkeklerin kendilerini kadınlardan üstün göstermeye çalışmasına yol açmıştır. Erkeklerin kadınlar tarafından yönetilmesinde herhangi bir suçlu yoktur: Doğa böyledir. Ama bu duruma erkeklerin cevabı olan erkeklerin kadınları kontrol altına almaya çalışmasında erkekler suçludur. Kadınların erkeklerden üstün olmasında herhangi bir suçlu yoktur: Doğa böyledir. Ama bu duruma erkeklerin cevabı olan erkeklerin kendilerini kadınlardan üstün göstermeye çalışmalarında suçlu erkeklerdir.
Kitaptaki ikinci bir husus ise cinsellikteki güç dengesizliğidir. Kadın ve erkek gücü ellerine almaya çalışmakta ve bu savaş sonucunda kazanan kadın olmaktadır. Günlük yaşamda sonuç her zaman böyle olmaz.
Fazla uzatmadan söylemek gerekirse, erkekler tarafından “şeytan kadın” olarak adlandırılan vahşi
Bu kitap radarıma dostum Mustafa Levent'in önerisiyle girdi. Federico Fellini ve İsmet Özel'i fazla dolaylı da olsa birbirlerine ulaştıran bir öyküsü var kitabın.
Gariplerin Kitabı'nın yazarı Ian Dallas (yeni adıyla Abdülkadir Es-Sufi) Fellini'nin 8.5 filminde sihirbaz rolünde izlediğimiz karakter. O meşhur "asa nisi masa" sahnesinde Fellini'yi canlandıran Mastrioanni'nin aklındakileri okuyor. Ve "anima"nın kuş dilindeki söylenişi "asa nisi masa"ya ulaşıyor. Buradan da bir Jung bağlantısı kuruluyor. Gerçekten birbirlerinden farklı dönemlerde yaşamış, birbirlerini tanımayan birçok sanatçı-düşünür bu sahnede buluşuyor: İsmet Özel, Federico Fellini, Carl Gustav Jung ve Ian Dallas...
İsmet Özel bu buluşmaya Ian Dallas'ın Gariplerin Kitabı'nı çevirmekle katılıyor ve kitabın Türk okura ulaşmasını sağlıyor. O çevirmese muhtemelen hiç kimse çevirmezdi ve bu kitaptan haberdar olamazdık.
Kitap yarı otobiyografik bir karakterde, tıpkı Fellini'nin 8.5'u gibi. Bir kütüphaneci, yerine geldiği kütüphanecinin arkasında bıraktığı eşyaları ve notları inceleyerek bir yolculuğa çıkma fikrine kapılır. Kendisini çölün ortasında bir kentte bulur ve orada Müslüman olarak bir zaviyeye katılır.
Kitap, yolculuğa çıkmadan önce ve yolculuğa çıktıktan sonra olarak ikiye ayrılabilir. Yolculuğa çıkmadan önce, karakterin hala şehirde, modern dünyada yaşadığı bölümde, modern dünyanın ve modern insanın bir eleştirini görürüz. Ian Dallas, kendi hayatında onu arayışa iten nedenin modern dünyanın sunduğu anlamsızlık olduğunu üstüne basa basa dile getirmiş. Modern dünyada insani ereklerini kaybetmiş insanların tek tek psikolojik analizlerini yapan yazar, kitabın ikinci bölümünde, yani yolculuğa çıktıktan sonra, artık modern dünyadan uzaklaşıp çöle girer.
Çöle girmesiyle yepyeni bir hayata başlayan
Reklam