eskimeyenpalto
@HemRockerHemOkur
40 okur puanı
Ocak 2023 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Hayatta canlı kanlı gördüğüm en sıkı okurun "ikinci kez okunmayacak" kitapları içinden edinip okudum bu kitabı. "Beğendim ama muhafaza etmeme gerek yok"ları arasındaydı. Oysa isminden midir bilmem, onu okuyasım vardı çok, ne Bukowsi'nin övgülerini, ne de Fante'yi bilmiyordum üstelik.
Kısacık bir kitap. Süslü püslü falan da değil. Umutsuzluk için tüm koşulların var olduğu yoksul bir ortamda bir umuda bağlanma meselesi. Velhasıl konu da öyle alışılmamış bir konu değil. Fakat alışılmışın ötesinde bir şey buldum kitapta: berbat yılın, berbattan öte yoksulluğun, aileye hatta Tanrıya güvensizliğin, hoşnutsuzluğun dibinde öyle ballandıra ballandıra acı eklemeden bu kadar yalın anlatılabilirdi her şey. Umut bu kadar baskın ve bu kadar vazgeçmeden canlı tutulabilirdi. Yoksulluğun getirdikleriyle hayallere tavizi olmayan babayla yaşanan sıradan çatışmadan, zengin kız fakir oğlan imkansız aşkından bahsederken bile tasarrufluydu yazar. Öyle ağlak bir kıvamı olmadı hiç. Bunu beğendim. Bir de meğer Fante'nin tarzıymış, sonu yok kitabın.
Sonuç, keyif aldım, boğulmadan bir çırpıda okudum. Tekrar okur muyum? Kitabın sahibi elbette yine haklıydı, iyi anacağım fakat tekrar okuma gereği duymayacağım kitaplardan...
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
İntihar başlı başına ilgi çeken bir mesele iken, intiharın her türüne hizmete mahsus bir intihar dükkanı ilginizi çekmekten öte sizi içine çekiyor.
İsminden kapağına bir ilgiyle başladım kitaba. Yazarın intihar müşterilerine hizmet edecek ürünleri en ince ayrıntısına kadar düşünebilmesine ve resmedebilmesine olan şaşkınlığım, karikatürist olduğunu öğrenmemle dindi.
Kitabın merkezindeki ailenin intihara endeksli yaşamı ilginç olsa da, kasvetiyle boğdu beni. Alan'ı ayrı tutuyorum tabii. Alan olmasa nefes alacak yer yoktu.
İlk başlarda en ufak detayına kadar yaşama kesin olarak son verecek tüm imkanın önünüze serilmesi, intihar girişiminde başarısızlık ihtimalinin kabul edilemeyişi, üstelik bir ekmek teknesi olarak intihar dükkanının kusursuz hizmet verme hassasiyeti bambaşka bir pencere açıyor önünüzde. Fakat ilerledikçe bende yarattığı duygu çirkin bir çıplaklıkla sürekli yüzleşmenin verdiği rahatsızlığa dönüştü. Kimi zaman "neden başladım bu kitaba?" diye kendime eziyet ettiysem de, yarım bırakmadım. Ki zaten sonunda işler değişiverdi.
Sonuç: Farklı buldum. Beğenmedim diyemem. Sürekli bir beğeni ile okudum da diyemem.
Kitabın ilk incelemesini yazmak bana nasip oldu. Okuyacak olanlar benden daha şanslı, zira ben o dolu dolu 272 sayfanın nasıl bir çırpıda bittiğini anlayamadım.
Daha ilk sayfada akışa kapılacağımı anlamıştım, sonrasında olay örgüsünün yanında, yazarın her kahramanla ayrı ayrı tanıştırma tarzı içine çekiverdi kitabın. Karakterleri öyle anlatmış ki, elinizde büyümüş gibi tüm fiziksel ve kişilik özellikleriyle tanıyorsunuz, dahası kanlı canlı yanınıza gelip oturuyor sanki her biri. Her karakteri iyisiyle kötüsüyle bağrınıza bastırıyor üstelik. Tam bir karaktere mesafe koyuyorsunuz, nasıl yapıyorsa bir yanıyla sempati yaratıyor yazar. İlginçtir, bir tane bile sevmediğim karakter olmadı. Dervişinden hancısına, aliminden zalimine tüm karakterleri yanıbaşınızda hissediyor ya da mutlaka yanıbaşınızdaki birine benzetiyorsunuz. Hatta kuzgunlar bile, sanki şuracıkta.. Peki aradığımız kişi kim? Sanki hepsi o olabilir, ama olamaz da. Kolay yönlendirilebilen bir okur olduğumu düşünmüyorum o yüzden bana bunu yapabilen nadirdir. İşte bunu seviyorum.
Yalın, sağlam ve nüktedan bir anlatımı var yazarın. Böylece sürükleyip götürüyor kitap sizi.
Olayların akış hızı tam tadında. Ne sündürüp süründürüyor, ne de tatlandırmadan açık ediyor, ama hiç durmadan merakınızı körüklüyor. Yeni dönem dizilerini izliyor hissiyle okuyorsunuz, tam ölçüsünde bölümler ve tam yerinde bölüm sonları. Bir bölüm daha okuyayım derken, bir bölüm daha, akıp gidiyor. Ve hiç beklenmeyen, şaşırtıcı olduğu kadar muhteşem bir final.
Önceki incelemelerimde de belirttiğim gibi, ben toplu taşımada bana refakatini dikkate alırım kitabın. Bazen uyuklar, bazen yol nasıl geçti anlamaz, bazen bölüm bitmeden yol bitmesin dersiniz. Yol arkadaşlığına puanım tam.
Yasaklı ilimlerle, efsunlarla yaratılan gizemli ve ilgi çekici
Kitabı "alanında bir başyapıt" söylemleriyle tavsiye ve hediye etmişti bir yakınım.
Daha ismine bakıp sürekli olarak "iyi düşün iyi olsun, bilinçaltında var ettiklerin yaşadıklarına dönüşür, kötü düşünme çekersin" ve sair kabulleri okuyacağımı düşünerek mesafeli olduğumu söyleyebilirim. Mesafem çekim yasasına falan değil, okuma hazzı anlamında bu gibi kitaplara kişisel yaklaşımımdandır. Hele ki gündelik koşturmanın beni azat ettiği tek yer olan metroda kırkbeş dakikalık yolculuğumda beni kendini çekmezse kitap, bu mesafe derinleşiyor. Evinde, koltuğunda, yatağında kahvesini yudumlarken dilediğince kitap okuyabilme şansı bulamayanlar anlayacaktır beni.
Okurken, kimi zaman bilimsel gerçeklerden bahseden bir ders kitabı, kimi zamansa rivayetleri referans göstermekle yetinen bir ikna aracı gibi hissettim. Kitabın çoğu yerinde bu iki zıt düşüncem birbirini kovaladı durdu. Haliyle kimi zaman saygı duyarak kimi zaman "tamam tamam inanıyorum öyledir" lakaytliğiyle okudum kitabı.
Bana çok şey kattı mı? Evet.
"İyi düşün iyi olsun"dan ibaret miydi? Hayır.Ana fikir olarak etrafında döndüyse de, hakkını vermek lazım ki, çok daha fazlasını, üstelik "nasıl"ını da anlatarak işledi.
Önyargım haklı çıktı mı? Kısmen. Özellikle tekrarları, okumaktan haz almamı engelledi. Her bölüm sonundaki özeti devam etme isteğimi azalttı. Ama hem yazarın kimliğinden hem de kitabın isminden ne okuyacağım belli olduğu için, beklentim de belliydi ve konu özelinde beklentimin üstündeydi.
Sonuç,
Keşke okumasaydım dedim mi? Asla.
Tekrar okur muyum? Sanmam.
Çok şanslıydım, epey küçük yaştaydım bu esere rastladığımda. Çok şanslıydım çünkü babamın okunmuş ve okunmayı bekleyen sayamayacağım kadar çok kitabı vardı ve ben en çok babamın başucunda geceden kalan kitapları okumayı severdim.
Kodin, kısacık bir kitap olduğu için bir sonraki kitaba erkenden geçileceğinin müjdecisiydi. Hatta belki babam işten gelene kadar bitirebilirdim.
Heyecanla başlamıştım ve merhamet, önyargı, pişmanlık, utanç gibi çokça duyguyu peşisıra tadıp, daha hazmedememişken bitivermişti kitap. Gözümdeki yaş bile daha düşememişti.
Çocukken, gençken, hâsılı bu yaşa kadar çokça kitap okuma şansım oldu. Ama Kodin kadar hafızama kazınanların sayısı azdır. Aradan geçen onlarca yıl sonra hâlâ kitaptaki kızgın yağın ürpertisini hissediyorum.
