Katreikitab
@Katreikitab
408 okur puanı
Nisan 2020 tarihinde katıldı
Sait Faik deyince aklımıza hep deniz, martılar, ağ atan balıkçılar ve Burgazada gelir. Ama usta yazar, Kumpanya ile rotayı bambaşka bir yere; tuluat (doğaçlama) tiyatrosunun çilekeş emekçilerine, yokluk içinde bir kumpanya kurmak için çırpınan "küçük insanların" dünyasına çeviriyor.
Saffet Ferit, Kör Halit ve diğerleri… Yokluk içinde sanata tutunma çabaları, kendi aralarındaki kıskançlıklar, umutsuz aşklar ve o meşhur "yaşama sevinci"... Sait Faik yine yapacağını yapıyor; karakterlerini uzaktan yargılamadan, onları tüm zaaflarıyla ve çelişkileriyle öyle şefkatli kucaklıyor ki, okurken o çadırın içindeki soğuğu, çaresizliği ve her şeye rağmen yeşeren umudu aynı anda hissediyorsunuz.
Kitapta Kumpanya dışında iki uzun öykü daha var: Kriz ve Gauthar Cambazhanesi. Özellikle Gauthar Cambazhanesi'nde, İsolde adlı bir trapezci kıza aynı anda vurulan iki dostun hikâyesi üzerinden dostluk ve aşk çelişkisi muazzam bir alt metinle işlenmiş.
Sait Faik bu eserinde bize sessizce şunu fısıldıyor gibi: "Para hiçbir zaman insanı adam etmezdi..."
Edebiyatımızın bu büyük kaleminden, sahne arkasının hüznünü, tutkusunu ve insanın en çıplak, en kırılgan hallerini okumak isteyenler için harika bir durak. Klasik edebiyatımızın bu gizli kalmış cevheri, insan doğasını anlama çabasında olan her okurun kütüphanesinde mutlaka olmalı.
“Çocukluk, insana o kadar çabuk geri geliyor ki,
Adeta onu içimizde gizli bir yerde saklıyor gibiyiz.”
"Sonunda öldürürüz annelerimizi çünkü artık yalan söylemek istemeyiz."
Bu sarsıcı cümleyle başlıyor Margit Schreiner’in Sevmek Dedikleri kitabı. Bugün size okurken beni derinden sarsan, hatta bazı sayfalarda nefes almak için kitabı kapatıp durmak zorunda kaldığım bir eserden bahsedeceğim.
Özellikle kitabın ilk bölümü olan "Ölüm" kısmı beni darmadağın etti. İtiraf etmeliyim ki bu bölümü okumakta gerçekten çok zorluk çektim. Bir yazarın, 83 yaşındaki annesini bakımevine yatırma sürecini, onunla vedalaşmasını ve o boğucu, çelişkili anne-kız ilişkisini bu kadar filtresiz, bu kadar acımasız bir dürüstlükle anlatabilmesi inanılmaz. Kelimeler adeta boğazıma düğümlendi, o mesafeli ama içinizi acıtan iç hesaplaşmalar yüzüme tokat gibi çarptı.
Kitap aslında Ölüm, Düğün ve Doğum olmak üzere birbirine bağlanan üç evreden oluşuyor. Sevgi sandığımız şeylerin, aile bağlarının, hayal kırıklıklarının ve kabullenişlerin altını cesurca çiziyor. Schreiner’in kalemi hem çok sade hem de bir o kadar keskin.
Aile bağlarına, yüzleşmelere ve kadın olmanın farklı evrelerine dair bu sarsıcı metne mutlaka şans verin derim. Ancak okurken, özellikle ilk sayfalarda, kalbinizin biraz sıkışmasına ve yüzleşmelere hazırlıklı olun.
“Derler ki insan hayatta ilk nasıl sevildiyse öyle sever.”
