Gizem
@Maipuhu
52 okur puanı
Ocak 2022 tarihinde katıldı
neden okunmalı?Tarih
Ağır bir tarihi anlatı yerine devlet düzeni ile ilgili aktarılmak istenen kavramlar kroniklerden örnekler verilerek işlenmiş. 15. yüzyıl Osmanlı kronikleri kaynak olarak gösterilmesine rağmen sadeleştirilmiş Türkçe kullanılması dönemin diline hakim olmayanlar için bile okumayı oldukça kolaylaştırıyor. Aynı zamanda kroniklerin bu kadar anlaşılır aktarılması, Osmanlı'nın kuruluş yıllarında devlet geleneği, dönemin üslubu hakkında okuyucunun zihninde bir 14-15. yüzyıl şeması oluşmasına yardımcı olacaktır.
Osmanlı ordusunun sefere nasıl hazırlandığını, çağdaşı devlet yöneticileriyle nasıl bir iletişim halinde olduğunu, bürokrasinin ne şekilde işlediğini, erken Osmanlı yönetiminin hangi şartlar altında hangi ilkelere bağlı olarak geliştiğini anlamlandırabilmenizi sağlayacaktır. Ayrıca Osmanlı yükselme dönemine biraz hakimseniz erken Osmanlı yönetimi ile arasındaki farkı ve bu farkın nelerden kaynaklandığı arasında bağlantı kurabileceksiniz.
Lisansa yeni başlamış tarih öğrencilerinin, orta çağ tarihine ilgi duyanların okuması gereken bir kitap olduğu düşüncesindeyim.
“Kötü bir anıyı unutmanın en iyi yolu güzel bir tanesiyle değişmektir.”
Devletler ve toplumlar durağan organizasyonlar değildir. Devamlı olarak iletişim halinde oldukları dünyadan etkilenir ve çoğunlukla geriye doğru değil ileriye doğru bir gelişim gösterirler. Osmanlı'ya Bakmak kitabında İstanbul'un fethinden başlayarak, harf inkılabına kadar Osmanlı yönetiminin ve toplumun içinde bulunduğu çağa nasıl ayak uydurmaya çalıştığını okuyacaksınız.
Osmanlı'ya Bakmak bir öğrenci kitabı. Ben tarih hakkında yeterince okuma yapmamış birinin bu kitaptan beklediği verim ve zevki alamayacağı düşüncesindeyim. Osmanlı Devleti ve çağdaşları hakkında önceden bilgi sahibi olmanız gerekir. Bu kitap sıfırdan bilgi edinmek yerine zaten bildiğiniz ancak zihninizde boşluklar yaratan bir takım konular hakkında bağlantılar kurmanızı sağlayacaktır .
Örneğin Fatih neden Kayser-i Rum unvanını kullandı? İstanbul'un kaybedilmesi Hristiyanlık için ne ifade ediyordu? Rus çarlarının kendilerini Roma'nın varisi ilan etmeleri ne anlama gelmekteydi?
Şehzade Cem Sultan, kadınlar saltanatı, II. Abdülhamid, Osmanlı millet sistemi gibi konular ilgi çekici olabilir. Ancak Çarlık Rusya'ya uzun uzun değinilen, Tanzimat'tan ve Osmanlı belediyeciliğinden bahsedilen bölümler akışı güçleştirebilir. Bazı bölümlerin anlatımı kaotik ilerliyor. Muhtemelen "bu konuya nereden atladık" diyeceksiniz. Editöryel bir meselemi yoksa hocanın düşünce akışını olduğu gibi mi aktardılar emin değilim.
Yine de gözünüz korkmasın. Örneğin Meşrutiyet bölümünde Osmanlı parlamentosunun nasıl çalıştığından, çok ulusluluğundan ve bunların gelecek için hangi adımların atılmasını kolaylaştırdığından bahsediyor. Diğer bölümlere nazaran daha basit bir dil kullanışmış konular arası bütünlük hakim. Elbette bunun gibi bölümler mevcut.
Bu kitabı bir ileri okuma, tarihi düşünme metodunun ve olaylar arası bağların
XVII. Yüzyılın başlangıcında I. Ahmed'in padişahlığıyla başlayan Osmanlı'da dönüşüm hareketleri II. Meşrutiyet'in ilanına ve Osmanlı Devleti'nin yıkılışına kadar devam etmiştir. Lale Devrine kadar geçen sürede eksikliklerin giderilmesi için devr-i sabıka dönülmesi gerektiği fikri hakim olsa da Lale Devri ile Batı'nın içinde bulunduğu ilerleme kavranmış ve yeniliklerin yönü çoğunlukla batıya dönük olmuştur.
Tarihe ve özellikle Osmanlı tarihine ilgisi olanların okumasını tavsiye ediyorum. Çünkü belli konular üzerinde araştırmalar yapıldığında eksik kalan noktalar dönemin net değerlendirilememesine yol açıyor. Geniş bir zaman aralığına ait olayların toplu bir şekilde değerlendirilmesi diğer okumalara da katkı sağlayacaktır.
Bu kitapta kabaca 300 yıllık bir dönem içerisinde Osmanlı Devleti'nin mücadele etmek durumunda kaldığı dönüşüm hareketlerini bulacaksınız. Kurumlar, ordu ve ekonomi üzerinde en çok durulan konular. 19. yüzyılda Tanzimat Fermanı ile başlayan, I. ve II. Meşrutiyetin ilanıyla devam eden modernleşme hareketlerinin Türkiye Cumhuriyeti Devleti inkılaplarının temelini oluşturduğunu göreceksiniz.
Amacı doğrultusunda siyasi gelişmelere yer verilmemiş. Bu yüzden okunması oldukça basit. Ders kitabı olarak hazırlandığından ötürü akademik kaynaklara dayanıyor. Kimseyi övmediği gibi kimseyi de yermiyor. Kronolojik olarak olanı olduğu gibi aktarıyor.
Selçuklular ve İslamiyetTarih-Araştırma
Kitap Prof. Dr. Osman Turan'ın çeşitli yıllarda çeşitli dergilerde yayınlanmış çalışmalarının derlenmesinden oluşmakta. Sanırım hocaya ait olan son derleme 1971 senesinde yapılmış. Hocanın ön sözü dışında yeni bir tanıtım eklenmemiş. Benim elimdeki basım 2015 senesinde Ötüken Neşriyattan çıkan. Diğer basımlarda içindekiler kısmı farklılıklar gösterebilir.
Bölüm başlıkları şu şekilde; Türkler ve İslamiyet, Selçuklular Zamanında Türkiye, Türkiye Selçuklularında Toprak Hukuku, Selçuk Kervansarayları, Selçuklular Zamanında Sivas Şehri, Orta-Çağlarda Türkiye- Kıbrıs Münasebetleri, Satuk Buğra Han Menkıbesi ve Tarih, Reşîd'üd-Din ve Türk Tarihi, Irak Türkleri Meselesi.
Anlaşıldığı üzere Türklerin İslam'ı kabul etmesinden önce ki yaşayışlarından Selçuklu devletinin siyasi ve içtimai faaliyetlerine kadar pek çok konu işlenmekte.
Arapça ve Farsça kökenli kelimelere aşina değilseniz dili biraz ağır gelebilir. Ama bir sözlük yardımıyla anlaşılmayacak kadar da zor değil.
Kitabın size kattıkları hakim olduğunuz alanlara göre değişir diye düşünüyorum. Yalnızca Selçuklu tarihi hakkında bilgi edinmek istiyorsanız daha basit yayınlar okumanızı öneririm. Herhangi bir alanda tarihçiyseniz buyurun gönül rahatlığıyla okuyun.
Keyifli okumalar.
Bazı internet sitelerinden ulaşılabildiğini gördüğüm için içeriğinden bahsetmek istiyorum.
Temelde dört bölümden oluşuyor. İslam tarihi, Türklerin İslamiyeti kabulü ve ilk Türk İslam devletleri, Selçuklular, Orta Çağda Avrupa.
Orta çağ tarihi hakkında genel bir bilgi sahibi olmak için ideal uzunlukta bir eser olduğunu düşünüyorum. Esasen lisans düzeyine ders kitabı olarak okutulması planlandığı için tüm dönemler ve olaylar en temel özellikleri ile verilmeye çalışılmış. Buna rağmen anlatılan detaylar devletlerin, idarecilerin ve toplumun yapısını çözümlemede okuyucuya büyük katkı sağlıyor.
