Hüseyin Çetiner
@Neone
"Remember, Remember, the 5th of November"
67 okur puanı
Şubat 2020 tarihinde katıldı
Hüküm Gecesi, II. Meşrutiyet döneminin tam ortasına bırakıyor sizi. İttihat ve Terakki iktidara gelmiş, herkes bir şeylerin düzeleceğini düşünüyor, ama Yakup Kadri o iyimserliğin nasıl çözüldüğünü sayfa sayfa gösteriyor. Ahmet Kerim muhalif bir gazeteci, doğruyu söylemeye çalışıyor, bedel ödüyor ama en sonunda karşısındakilerle arasındaki farkın sandığı kadar büyük olmadığını görüyor.
Kitabın güçlü yanı şu, karakterler sadece karakter değil, bir dönemin farklı yüzleri. Kim ne derse desin arkasında bir çıkar, bir hesap var. Umut çok çabuk çıkar ilişkisine dönüşüyor ve bu dönüşümü Yakup Kadri hiç zorlamadan, doğal akışı içinde veriyor.
Dili dönemine göre ağır sayılmaz, ama dikkatli okuma istiyor. Memleketin o buhranlı yıllarını roman diliyle okumak isteyenlere tavsiye ederim.
Reklam
Ortada belirgin bir olay yok, karakterler gelip gidiyor, apartman hayatı akıp geçiyor ama kitabı bırakamıyorsunuz çünkü bu insanlar o kadar tanıdık ki rahatsız edici bir şekilde gerçek hissettiriyor. Kumar oynayan, rüşveti olağan karşılayan, çapkınlık yapan, hayatını idare etmeye çalışan insanlar 1934'te yazılmış ama bugün de aynı tipler var etrafımızda. Memduh Şevket Esendal hiç abartmıyor, hiç yargılamıyor, sadece gösteriyor ve bu sadelik aslında kitabın en güçlü yanı. Tek eleştirim tempo meselesi özellikle ortalar ağır geçiyor ve okuyucu olarak sabır istiyor. Ama bitirince geriye dönüp baktığınızda her sahnenin bir yere oturduğunu görüyorsunuz boşa giden hiçbir şey yok. İnsan gözlemlemeyi ve sade ama derin şeyler okumayı sevenlere kesinlikle tavsiye ederim.
Ayaşlı ile KiracılarıMemduh Şevket Esendal · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 20239,3bin okunma
Balzac'ın anlatımı akıcı, fazla ağırlaşmadan ilerliyor ama aynı zamanda dönemin ruhunu da güzel yansıtıyor.
Kısa bir kitap ama içi dolu. Sonu gerçekten şaşırtıyor, her şeyi baştan düşünmek istiyorsun. Sanat, gerçeklik, toplumsal baskılar falan hepsi iç içe geçmiş.
Görünüşlerin ne kadar aldatıcı olabileceğini gösteriyor. Balzac'ın gözlem yeteneği gerçekten etkileyici.
Kitabın dili genel olarak akıcı ve sade, ama sosyal ilişkiler ve karakter çatışmaları o kadar detaylı ki okurken sürekli dikkat kesiliyorsun.
En güzel yanı şu, karakterler karikatür gibi durmuyor, her biri ince ince işlenmiş. Hüseyin Rahmi, özellikle özentilik ve gösteriş sevdasını karakterlerin ruhlarına yedirmiş. Yani sadece komik olsun diye değil. Herkesin arkasında bir kompleks, bir arayış var. Bazen sinir oluyorsun, bazen “ya yazık adama” diyorsun.
Eğer toplumsal eleştiriyle süslenmiş bir mizah, alafranga merakının hicvi, biraz da dönemin İstanbul havası ilginizi çekiyorsa kesin okunmalı. Hem güldürüyor hem de alttan alttan “böyle modernleşme mi olur?” diye düşündürüyor.
Klasik bir roman ama kesinlikle durağan değil her karakter sahneye çıktığında “yeni bir saçmalık geliyor” diye heyecanlanıyorsun.
Kitabın dili öyle uçuk kaçık değil ama anlattığı meseleler baya dolu dolu olduğu için okurken sürekli kafan açık durumda oluyorsun. Çünkü sadece olaylar değil, arka planda koca bir ülkenin ruh hali var.
Bence kitabın en güçlü yanı, karakterlerin tek tek bir dönemin aynası gibi yazılmış olması. Herkesin kendince bir amacı, bir beklentisi, hatta bir hayal kırıklığı var. O yüzden isimlerden çok, temsil ettikleri düşünceler ve duygular akılda kalıyor.
Siyaset, toplum düzeni, insanların değişen yüzleri... Hepsi yan yana ilerliyor. Bir gün umut dolu gelen şeyin ertesi gün nasıl çıkar ilişkisine dönüştüğünü görünce hem merak hem hafif bir hüzün yaşıyorsun.
Eğer memleketin nereden gelip nereye savrulduğunu roman diliyle görmek isteyen biriysen en uygun romanlardan birisi. Kuru bir tarih dersi değil, gerçekten yaşanmış bir dönemin atmosferi var içinde. Klasik ama kesinlikle baymayan düşündüren, içten içe çarpan cinsten bir kitap.
Reklam