Porty X

Şimdiki medeni insanların eğitimleri, sahibinin elindeki koca sopadan kor-karak boyun eğmiş görünen, fakat fırsat buldukça dişleri sökülmüş ağzıyla eğiticisinin elini ısırmaya atılan ayının haline benziyor. Düşünürlerin idealleri olan insanlık için temenni edilen hakiki eğitimse bu değildir. Ceza korkusuyla çekinilen kötülükler, ödül ümidiyle yapılan iyilikler, insanın yaradılışındaki çirkin hayvanlığı gidermiş sayılmaz. Güzel ahlak bizde dış etkilerle zorunlu değil, adeta yaradılıştan gelen bir şekilde kökleşerek gelişmeli, meydanda hâkim mahkûm kalmamalı, yani artık eğitilmeye muhtaç bir fert görülmemeli, cehalet bütün karanlığıyla ortadan kaldırılma-lıdır. Bu ahlaki gelişimi imkânsız saymasak bile buna ulaş-mak için daha çok vakit olduğunu görüyoruz. O zamana kadar insanlık pek ıstıraplı devirler, nöbetler geçirecek, daha sayısız kurban verecektir.
Sayfa 93·Kitabı okudu
Reklam
Bugün en medeni sandığımız milletler, zoraki bir eğitimle yaşıyor. Çünkü özgürlük, eşitlik ve tam bir kardeşlikle mutlu bildiğimiz memleketlerde hükümet, kanun, mahkeme, hapishane, cezalar, idam var. Bunlar niçin var? Çünkü kaldırılsa insanlar birbirini yer. Her yerde, "El-hükmü limen galebe" doğa kanunu açıktan açığa hüküm sürer.
Sayfa 92 - Galibin dediği olur.·Kitabı okudu
-Efendi, hep bu korkunç şeyler ne vakit dünyadan büsbütün kalkacak? -Genel olarak insanların gerçek eğitime tamamıyla erdikleri vakit... -Bu neyle anlaşılır? Ve ne zaman olacak? -Bu gelişmişlik derecesine ulaşabilmiş henüz yeryüzünde bir memleket, bir millet yok ki onu örnek göstere-bileyim... Söyleyeceğim varsayım, gelecekteki insanlığa ait belki bir hayal, belki imkânsız bir temennidir. Bununla birlikte, düşünürlerin baktıkları hedef işte bu noktadır. Fakat bilmem ki ilerlemenin son sınırı denilen gayeye ulaşmakla, insanın yaradılışındaki vahşilik ve çirkin hayvanlığı giderebilmek mümkün olabilecek midir?
Sayfa 92·Kitabı okudu
- ... bunca alim, erdemli insan var. - Bunlar daima azınlık kısmıdır ki zorba sınıfla cahiller arasında ezilen, rahatsız yaşayan biçarelerdir. Azınlıktan bir şey çıkmaz. Çoğunluğu düzeltmeli. -Şimdiki medeniyeti öyle nitelendiriyorsunuz ki bana Ortaçağ'a geri dönmüşüz gibi geliyor. -Bence iki zaman arasında aslında büyük bir fark yok gibidir. -Aman, ne diyorsunuz! -Hanım bu zamanın prangaları, kelepçeleri, zincirleri, giyotinleri, darağaçları bir müzeye konulduğu zaman Ortaçağ'ın işkence aletleriyle bunları karşılaştıracak başka bir çağın insanları, aralarında pek büyük bir fark bulamayacaktır zannederim.
Sayfa 92·Kitabı okudu
-Bugün bir Galileo çıksa, meydana koyduğu büyük hakikatten dolayı engizisyon mahkemesi önünde sözünü geri aldırmak yerine belki en büyük bilim topluluğunun başkanı seçilir, bütün medeni milletlerin kutsama ve saygısına mazhar olurdu. Bugün en küçük bir bilimsel gerçeği keşfeden adam büyük tebriklere, mükâfatlara nail olmuyor mu? - Hanım, bugünün hakiki Galileo'ları da şimdi kendi türlerinden eziyet ve hakaret görüyorlar.
Sayfa 91·Kitabı okudu
Reklam