Yahudilikte kim Yahudi sayılır? Genel kabul gören görüşe göre anne tarafından Yahudi olanlar Yahudi’dir. Din ve ırk burada iç içe geçmiştir.
Kökenleri MÖ 2000’li yıllara dayanır. Hz. İbrahim (İbrahim Peygamber), Tanrı’nın emriyle Ur şehrinden ayrılarak Kenan diyarına (bugünkü Filistin/İsrail bölgesi) göç eder. Burada Tanrı ile bir ahit (sözleşme) yapar: “Bu topraklar senin ve soyunun olacaktır.” Bu, Vaat Edilmiş Topraklar kavramının başlangıcıdır.
İbrahim’in iki oğlu olur:
İsmail (annesi Hacer) → İslam geleneğinde Arapların atası kabul edilir.
İshak (annesi Sara) → Yahudilerin atası olarak görülür.
İshak’ın oğlu Yakup’a Tanrı “İsrail” adını verir. Böylece Yakup’un 12 oğlundan gelen topluluğa İsrailoğulları (Children of Israel) denir. Bu 12 kabile, Yahudilerin temelini oluşturur. Bugün Yahudilerin büyük kısmı özellikle Yahuda ve Benjamin kabilelerinden gelir; diğer kabileler tarih içinde asimile olmuştur.
Mısır Köleliği ve Çıkış (Exodus)
Yakup’un soyu zamanla Mısır’a yerleşir (Yusuf’un Mısır’da vezir olması, kıtlık nedeniyle ailenin Mısır’a gitmesi). Zamanla sayıca çoğalırlar ve Mısır firavunları tarafından köleleştirilirler.
Musa (Hz. Musa) peygamber olarak çıkar, İsrailoğulları’nı kölelikten kurtarır. Ünlü Kızıldeniz’in yarılması olayı gerçekleşir. Sina Dağı’nda On Emir’i alırlar. Musa, onları Kenan diyarına geri götürmeye çalışır ama kendisi oraya giremeden ölür.
Kenan Diyarına Dönüş ve Krallık Dönemi
Filistinlilerle (o dönemki yerli halk) uzun çatışmalar yaşanır. Sonunda Şaul ilk kral olur, ardından Davud (David) gelir. Davud, Kudüs’ü fethederek başkenti yapar.
Oğlu Süleyman (Solomon) döneminde krallık en güçlü zamanını yaşar. Süleyman, Birinci Tapınak’ı (Solomon Tapınağı) Kudüs’te inşa eder. Bu tapınak, Yahudilik için çok önemlidir.
Krallık sonra ikiye