İs Kokan Zeytin Ağacı 3. kitap yorumu
Evet geldik serinin 3. kitabına. 
İs Kokan Zeytin Ağacı 3 2. kitap Mihra ve Yusuf Agahın düğün günlerinde savaşın, Mihra’nın yaşadığı Balamir'e kadar yayılmasından dolayı Yusuf Agah'ın Karahan'a göreve çağrılmasıyla bitiyordu. Yusuf Agah Mihra’yı Türkiye'de kalmaya zor da olsa ikna etse de Mihra, ailesinden ve Yusuf Agah'tan bir haber alamadığı için Balamir'e dönme kararı verir. Geri döndüğünde ise ailesine bir zarar gelmese de, doğup büyüdüğü şehrin bombalar tarafından yıkıldığını görür.
Yazar savaşın adım adım nasıl yayıldığını, savaşın iyice büyümesi ile bomba saldırıları, açlık ve kıtlık gibi sorunların iyice artmasını, insanların fiziksel acıların yanında psikolojik acılara da maruz kaldığını, insanların umudunun giderek nasıl tükendiğini çok başarılı bir şekilde işlemiş.
Tüm bu acıların içinde Mihra’nın tek dayanağı Yusuf Agah. Nitekim o da bir göreve gidip uzun zaman dönmeyince, yani düşmana esir düşünce, Mihra tek dayanağı olan Yusuf Agahı da kaybediyor. Aylarca geri dönmesini bekliyor ama Yusuf Agah'tan tek bir iz bile bulunamıyor. Ve bir gün ailesiyle kaldığı evin bombalanması sonucunda bütün ailesini kaybediyor. O enkazdan günler sonra sadece kendisi sağ kurtuluyor. Mihra kayıtlara ölü olarak geçiyor ama son anda yaşadığının fark edilmesi üzerine acil hasta olarak Türkiye'ye gönderiliyor. Kendine geldiğinde ise geçmişine dair hiçbir şey hatırlamıyor. Sadece Yusuf Agah’ın ismini ve yüzünü hatırlıyor.
Yusuf Agah ise esir alındığı teröristler tarafından hapsediliyor ve türlü işkencelere maruz kalıyor. 15 ay boyunca orada tutulduktan sonra sonunda özgürlüğüne kavuşuyor. Türkiye'de bu durumun haber olması üzerine Mihra haberlerde Yusuf Agah'nın resmini görüyor ve geçmişine dair Yusuf Agah ile evli olduğunu hatırlıyor. Ama geri kalan ailesi ile ilgili hiçbir şey
İs Kokan Zeytin Ağacı 3 2. kitap Mihra ve Yusuf Agahın düğün günlerinde savaşın, Mihra’nın yaşadığı Balamir'e kadar yayılmasından dolayı Yusuf Agah'ın Karahan'a göreve çağrılmasıyla bitiyordu. Yusuf Agah Mihra’yı Türkiye'de kalmaya zor da olsa ikna etse de Mihra, ailesinden ve Yusuf Agah'tan bir haber alamadığı için Balamir'e dönme kararı verir. Geri döndüğünde ise ailesine bir zarar gelmese de, doğup büyüdüğü şehrin bombalar tarafından yıkıldığını görür.
Yazar savaşın adım adım nasıl yayıldığını, savaşın iyice büyümesi ile bomba saldırıları, açlık ve kıtlık gibi sorunların iyice artmasını, insanların fiziksel acıların yanında psikolojik acılara da maruz kaldığını, insanların umudunun giderek nasıl tükendiğini çok başarılı bir şekilde işlemiş.
Tüm bu acıların içinde Mihra’nın tek dayanağı Yusuf Agah. Nitekim o da bir göreve gidip uzun zaman dönmeyince, yani düşmana esir düşünce, Mihra tek dayanağı olan Yusuf Agahı da kaybediyor. Aylarca geri dönmesini bekliyor ama Yusuf Agah'tan tek bir iz bile bulunamıyor. Ve bir gün ailesiyle kaldığı evin bombalanması sonucunda bütün ailesini kaybediyor. O enkazdan günler sonra sadece kendisi sağ kurtuluyor. Mihra kayıtlara ölü olarak geçiyor ama son anda yaşadığının fark edilmesi üzerine acil hasta olarak Türkiye'ye gönderiliyor. Kendine geldiğinde ise geçmişine dair hiçbir şey hatırlamıyor. Sadece Yusuf Agah’ın ismini ve yüzünü hatırlıyor.
Yusuf Agah ise esir alındığı teröristler tarafından hapsediliyor ve türlü işkencelere maruz kalıyor. 15 ay boyunca orada tutulduktan sonra sonunda özgürlüğüne kavuşuyor. Türkiye'de bu durumun haber olması üzerine Mihra haberlerde Yusuf Agah'nın resmini görüyor ve geçmişine dair Yusuf Agah ile evli olduğunu hatırlıyor. Ama geri kalan ailesi ile ilgili hiçbir şeyŞanoKurdî
Berhemeke di qada xwe de tek lêbelê ne pirr serkeftî ye. Gotarên li ser dîroka şanoya kurdî hatine berhevkirin û kirine pirtûk.
Keda amedekar û nivîskarên gotaran sax be. Di agahî û firehbûnê de pirsgirêk tune û pirr jî serkeftî ne. Lê gerek nêrîna xwe jî wek xwîner dîyar bikim.
Pirsgirêk ev in;
*Pirtûk li gorî rêzekê û bi pênûseke tek bi awayekî rêk û pêk bihata nivîsîn wê baştir bihata xwendin û jê sûdwergirtin.
*Pir gotar henin û gotar li ser qadekê nin, normal e li ser heman berhemê û navan bisekinin lêbelê mirov aciz dibe her gotarê de tiştê ku berê xwendî dîsa bixwîne. Ev tişta ji bo kronolojîya berhema dijwarîyê derdixe pêşberî me.
*Gotar pirr fireh in. yanî bilî şanoyê li ser meseleyên din jî pirr sekinî ne.
*Hinek peyv û hevok hene ku mirov nikare bi hêsanî fêm bike ka çi dixweze vebêje.
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Katibê Şêx Seîd: Fehmîyê Bîlal
Belge û çavkaniyên li ser dîroka kurdan, li ser şer, pevçûn, rêxistin û serhildanên kurdan, wekî tê zanîn, kêm in, nîvco ne, bi xeletîyan dagirtî ne û lewra jî yên heyî ji bo ronîkirina rabirdûyê û înşakirina pêşerojê pirr girîng û bi qîmet in.
Ev berhema di destê me da jî em dikarin bibêjin belgeyeke dîrokî ye ku di derheqê serhildana Şêx Seîd û bûyerên wê dewrê da agahiyan dide me. Min beriya vê berhemê jî li ser bûyerên wê dewrê çend tişt xwendibûn lê cara ewil bi vê pirtûkê min navê Fehmîyê Bîlal dît, ew nas kir û ji girîngiya kesayeta wî haydar bûm. Gelekî spas dikim bo wî dilsozî ku ev pirtûk gihande ber destê min.
Fehmîyê Bîlal, wekî ji navê berhemê jî diyar e, katibê Şêx Seîd e. Di derheqê jiyan û xebatên wî da agahiyên cur bi cur hene ku carna ev agahî hevdu nagirin. Amadekarên berhemê, Amed Tîgrîs û Bakî Kaymak çavkaniyên derheqê Fehmîyê Bîlal da berhev kirine û di bin vê pirtûkê da, dane hev.
Fehmîyê Bîlal ji Licê ye û bi gelek navên cuda tê nasîn. Hemû emrê xwe wî di xebat û rêxistinan da bihurandiye. Li gel katibiya Şêx Seîd, ew wek endamê rêxistinan jî xebitiye û ji xeynî xebatên siyasî, di karên cur bi cur da bo debara xwe kar kiriye. Kesên der û dora wî, ji devê wî çi bihîstibin an ji malbata wî çi gotin û tiştên din kom kiribin bi rêya hevpeyvînan anîne ziman. Bi saya jiyana wî, di derheqê serhildana Şêx Seîd da, derheqê Rêxistina Azadî da û derheqê gelek navên cuda da ku em wan îro wek pêşeng û rêber dibînin, agahî û hûrgilîyên bi qîmet digihîjin ber destên me. Ji wan navan çend mînak: Xalid Begê Cibrî, Yusuf Zîya Beg, Elî Riza, Fayiq Beg, Mele Evdirrehman, Dr. Fûad, Seyîd Evdilqadir, Ekrem CemîlPaşa, Qedrî CemîlPaşa û hwd.
Fehmîyê Bîlal bi awayekî pirr xweş behsa Şêx Seîd kiriye, bi durustî û lehengiya wî piştrast bûye. Ji ber hezkirina wî piştî ku
Romana Hesenê Metê a bi navê Labîrenta Cinan cara yekem di sala 1994 de çapbuye û 150 rupelî pêk tê.
Roman bi çîroka evîna Mamoste Kevanot û Nêrgisa Koçerê destpêdike. Dema berhem diherike xwîner dibîne ku vê çîrokê tu tişt romanê/ çîroka bingehîn zêde nekiriye, hema heye. Mamoste Kevanot bajariye keçika Koçer re dizewice û tê gundekî dibe mamoste. Lê di romanê de em cudahiya van kesan qet nabînin. Heta dema çîroka bingehîn a cinan destpêdike Nêrgisa Koçer hole radibe, tune dibe.
Di çapa Peywendê ( 2019) li ser pişta bergê nivisên hin navdaran hene ku qala romanê dikin. Navdara Tirk Pakîze Barişta dibêje " Realizm û surrealizma di Labîrenta Cinan de ji wan nimûneyên heyî yên ku em pê dizanin gelekî cudatir e. Û xwe dispêre cihên welê ku ji wan çavkaniyên welatên rojava jī dûrtir e, ev surrealizmeke xas e û ya nivîskar bi xwe ye." Lê ev çîrok hemî jî di nava civata Kurdan de hene. Tu şik û guman tuneye haya hemî xwênerên Kurd van gotegotan heye ango ev qinyet di civaka Kurdan de ji xwe heye. Niviskarî ev gotegot berhevkiriye û raxistiye ber xwêneran. Wekî tê zanîn li Kurdistanê wek berê gundên wisa kevneşopî zêde nemane( bo Bakûr dibejim) Ji ber wê zêdetir xwînerên îroyîn nebune şahidê van buyeran lê çawa ku min li jor jî got haya wan ji wan gotegotan heye.
Mamoste Kevanot tê gund,gund hemî dînî û cînîne, di serî de agahiyê wî ên sosretbûna gund hene dîsa jî, mamoste qet jê halî nabe şêniyên gund ne asayîne. Tu bê Mamosteyî hemî agahî ji bîr kir û hemî gundiyan vê rewşa xwe veşart, ji ber wê mamoste jê halî nabe. Da ku Gabranê Baço jê re ta bi derzî dike. Ev yek atmosferekî ava nake û xwêner maliq dimine. Bûyerên gotegotên civatê li romanê hatine û têde jî rûniştîne lê hin buyer maliq mane ne li gor hêmana çîrokêne . Ger mêrikî 52 salî keçikeke
Öyle güzel bir Davaya şahitlik ettik ki hala etkisinden çıkamadığımı söyleyebilirim. Bu Maçkalı Kadir Agâh Varol ve Gülfem Leyla Gökalp’in Gönül Davasıydı. O kadar zorluklar çektiler ki en çokta ayrı kalmakla sınandı bu iki yürek. “Gülfem şımarık sevgilim neden bu kadar büyüdün sen? Bizim canımız yanmasın diye kendini ateşe atacak kadar niye büyüdün sen?” Gülfem Leyla öyle bir karakter ki sevdikleri için her şeyi göze alır yeterki onlar mutlu olsun, yaşasın. Güçlü bir kadın, güzel bir anne ve ilk gün ki kadar Kadir’ine aşık Gülfem Leyla Varol.
Maçkalı Kadir Agâh Varol’a diyecek tek bir kelime yok, “adamın dibi” kelimesi onun için yazılmış gibi. Karadeniz’in dalgalarını andıran gözleri ve hırçın gel gitleri olsa da Gülfem’ine aşık bir Kadir oldu daima, sevdiği için Maçkalı Agâh’ı hayatından çıkardı ve sadece sevdikleri için yaşadı. Gülfem’in yaşadıklarına rağmen güçlü duruşu ve Kadir’in Gülfem’in asla onları hiç yoktan bir sebepten terketmeyeceğine olan inancı beni en çok etkileyen olaylardan birtanesiydi ve tabiki birbirlerine olan tutkulu aşkları.
içinde geçen “Seher Yeli” ayrıntıları da ayrıca heyecan vericiydi, diğer kitabımız da bu sayede belli oldu diyebiliriz. Yine bir Ümran Tan hikayesi olacak. Kitabı alıp okuduğum için o kadar mutluyum ki, Bir Gönül Davası kesinlikle sadece Kitaplığımda değil anı defterimde de yer edinen güzel bir aşk hikayesi. Gülfem ve Kadir’in Gönül Davası.
HEÇKUÎZMA DUXALÎSTEdebiyat & Roman
Lİ DÛ BİHUŞTA BERZE
“Heke em mehkûmê zemanekî bin, zeman jî mehkûmê mekanekê ye.” 186
Çîroka Profesorekî ketî duv folklora efsaneyên dîrokê û Sofî Omer. Profesorekî dêya wî Pûr Xanim (Colemergî) û bavê wî Kanî Beg (Cizîrî); profesorekî li Zurîha Swîsrê hatî dinyayê, li wê derê çûyî zanîngehê û piştre, “bo bernameyeke nava zanîngehan tê Amedê, careke din paşve venagere-73” . Çîroka Profesor Mîrza:
“,agahî ji Mîrza re tê, KU dayika wî, bi mêrekî Alman re diçe, bavê wî dide dû jineke Fransiz. 74”.
“…rojekê nameyek ji welatê biyanî jê re tê KU dibêje; dayika te miriye bila hayê te jê hebe.” 74
Û û û
“Jîyana Profesor Mirza hatibû û li gotina “heçku” asê mabû.”
Û û û
“Hûû Eşimm Wihû! Tûşî Papa! Ho Şaturna!”
Û kutekuta dilê wî li ser bêndera şevê gêre dikir. -175
Çîrokeke enteresan, balkêş lêbelê em ê ne li ser tevna çîrokê û teşeya vegotina romanê rawestin, bêtir behsa kesayîya zimanê li romanê bikin.
“Êdî qîma dilê wî bi Çİ gotinan nedihat û sebra wî bi ÇU tiştî nedihat. Dinya lê hatibû hev..heçku. Dîsa dihat û diçû xwe li “heçkê heçkuyê” asê dikir. Her tişt jê re bi qasî “heçkuyekê” dûr, bi qasî “heçkuyekê” jî nêzîk bû.” 227
1- Êdî qîma dilê wî bi Çİ gotinan nedihat û sebra wî bi ÇU tiştî nedihat.
2- Dinya lê hatibû hev..heçku.
3- Dîsa dihat û diçû xwe li “heçkê heçkuyê” asê dikir.
4- Her tişt jê re bi qasî “heçkuyekê” dûr, bi qasî “heçkuyekê” jî nêzîk bû.”
Ev çar hevokên li pey hev “kesayîya zimanê li romanê” nîşanî me dide lêbelê dîsa jî em li tevahîya romanê binêrin.
1- .. Duxalîzm (cotxalîzm)
Tişta li romanê herî ewil bala mirov dikêşe, bikaranîna xalbendîyan e. Ji bo li romana nivîskar a bi navê 4 Kotra 4 Çela bala min kêşabû, bi teybetî min bala xwe da bikaranîna xalbendîyan. Ji vê hêlê ve vegûherîneke darîçav xwe dide xwîyandin. Anarşîya