Çağlar Sarıtaş
@caglarr57
Öğretmen
Yüksek Lisans
Sinop
Ankara
36 okur puanı
Mart 2021 tarihinde katıldı
Bilinen Tüm ZamanlarHikaye-Öykü
Recep Kayalı'nın Dip,Taşın Dediği, Kamburuma Üç Sebep adlı öykü kitaplarından sonra yayınlanan dördüncü öykü kitabı Bilinen Tüm Zamanlar 2022 Aralık ayında okuru ile buluştu.
Toplam yedi öykünün bulunduğu Bilinen Tüm Zamanlar öykü kitabı hayatın acımasızlığını, insanın yalnızlığını ve umutsuzluğu toplumsal eleştiriye de yer vererek protest bir bakış açısı ile yansıtıyor. Hayatın gerçeklerini zaman zaman kara mizahla zaman zaman da trajikomik bir kurguyla okura sunuyor.
Öykü kitabına adını veren Bilinen Tüm Zamanlar öyküsü ile Süt Üçlemesi ve Metin Üçlemesi adlı öyküler zamansal sıçramalar ile karakterin hayatının üç farklı dönemine yer veren hem tek tek okunabilecek hem de bütünlük gösteren kurgusu ile Recep Kayalı'nın kendine has üslubunu yansıtan öyküler olarak çıkıyor karşımıza.
Kara Ulak Ensar'ı Tüketen Şeyler adlı öykü bana 'kara masal' tanımlaması yaptıran kısa film tadında dram ağırlıklı enfes bir öykü.
Yumurtacı Ragıp'ın Amorti Yaşamı adlı öykü Ragıp'ın ekmek kavgasını mizahi unsurların ağır bastığı bir kurguyla toplumsal eleştiriye de yer vererek anlatan bolca güldürürken bolca da düşündüren bir öykü.
Recep Kayalı'nın Bilinen Tüm Zamanlar adlı öykü kitabı sinematografik anlatımı, insanı içine çeken kurgusu, karakterlerin hayatının farklı dönemlerinden kesitler sunan alışılmışın dışında özgün üslubu, kara mizah ve ironin de yer aldığı toplumsal öyküleri ile adından sıkça söz ettirecek üst düzey öykülerden oluşuyor.
Nitelikli öykü okurları ile buluşması ümidiyle, okuru bol olsun
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
Döngel DünyaHikaye-Öykü
Ethem Baran'ın 'Döngel Dünya' adlı hikâye kitabı 2020 Sait Faik Hikâye Armağanı'na layık görüldü.Ethem Baran'ın Döngel Dünya adlı hikâye kitabından önce yayımlanan 8 öykü kitabı var.İlk öykü kitabı 'Sonrası Ayrılık' 1991 yılında yayımlandı.2014 yılında yayımlanan 'Kurutulmuş Gül Mevsimi' hikâye kitabının ardından 2005 yılında Yunus Nadi Öykü ödülünü alan 'Dönüşsüz Yolculuklar Kitabı' okur ile buluştu.2005'te 'Unuttuğum Bütün Akşamlar', 2006'da 'Bozkırın Uzak Bahçeleri', 2009'da 'Evlerimiz Poyraza Bakar', 2011'de 'Bulut Bulut Üstüne', 2015'te 'Zira' adlı öykü kitaplarının ardından yayımlanan 'Döngel Dünya' adlı hikâye kitabı 2020 Sait Faik Hikâye Armanağı'nı sahibi oldu. 2008'de yayımlanan 'Yarım' ve 2013'te yayımlanan 'Emanet Gölgeler Defteri' adlı romanları da bulunan Ethem Baran geçtiğimiz aylarda 'Güzelliğini Gördükçe Ağlayasım Geliyor' adlı hikâye kitabı ile okurla buluştu ve son kitabı da okur tarafından büyük bir beğeni ile karşılandı.
'Döngel Dünya' adlı hikâye kitabı 15 hikâyeden oluşuyor. Anadolu insanını gerçekçi bir anlatımla hikâyelere taşıyan Ethem Baran yerde değil gökte gezen kuşçu çocukları, öbür dünyaya gidip gelen hangi dünyada olduğunu karıştıran yaşlıları,üstlerine dağların sessizliği sinmiş kaçakları, araba delisi delikanlıları, bu dünyadan birşey anlamadım deyip susanları, varlığını olabildiğince küçülterek dünyanın ne kadar büyük olduğunu fısıldayanları,celp kağıdı gelen ihtiyarı, hayatı filmlerle yaşanan yaşlı nineleri anlatıyor.
Ethem Baran bir çocuğun gözünden de bir gencin, bir ihtiyarın gözünden de anlatırken hikâyeleri olabildiğince gerçekçi, olabildiğince sıcak ve samimi hikâyeler anlatıyor okurlarına.Kendinizi bir anda güvercin besleyen çocukların kümesinde güvercin yemlerken ya da dağda askerden saklanan kaçağın nefes alış verişini
HERKESİN KAMBURLARI, KAMBURLARIN DA BİR SEBEBİ VARDIR ELBET!!!Öykü
Recep Kayalı ‘Dip’ ve ‘Taşın Dediği’ adlı öykü kitaplarının ardından ‘Kamburuma Üç Sebep’ ile öykü yolculuğuna emin adımlarla devam ediyor. Recep Kayalı’nın öykü kitabı ‘ Öyküler hediye gibidir. Öylece çıkar gelir.’ notu ve imzası ile elime ulaştı. 8 öyküden oluşan kitabı bitirdiğinizde kitabın adı ne de güzel yer ediyor zihinlerde.
Daha ilk öyküden derin bir vicdan muhasebesi ile baş başa bırakıyor okurunu Recep Kayalı. Kamburluk sadece fiziksel olarak değil, ruhsal olarak da insan yaşamında var olan bir olgu. Kayalı öykülerinde kamburları ile hayatlarına devam eden, giderek silikleşen acı hatırlarını bir yumru gibi boğazlarında taşıyan, yutkundukça acı hatırları ile yüzleşen kahramanlara da yer veriyor hikâyelerinde. Bizlere de toplum tarafından dışlanan, ötekileştirilen hatta insanlar tarafından ucube olarak görülen kahramanların penceresinden bakmak düşüyor. Her ne kadar öykülerde kambur, ucube, cellat gibi karakterler yer alsa da öz de anlatılmak istenen eninde sonunda hepimizin insan olduğu ve insan olarak kalabilmenin yolunun insanları ötekileştirmeden, dışlamadan, zayıf gördüklerimize merhamet kisvesi altında kibirle bakmadan onları kabullenmek olduğu gösteriliyor.
Hepimizin görünen ya da görünmeyen, belki kendimizden bile sakladığımız kamburları var elbette. Kayalı öykülerinde her insanın kendi gerçekliği içinde bunun farkında olmasını anlattığı karakterlerin bizden farksız olmadığının ayrımına varmamızı istiyor bir bakıma. Öykülerini anlatırken sıradan olmayan insanları, sıradan olmayanlar sınıfına bizlerin dâhil ettiğini aslında onlarında bizim gibi sıradan hayatları olduğunu dikkatimize sunuyor.
Kamburuma Üç Sebep adlı öyküde babasının kamburu ile dalga geçen okul arkadaşlarından dolayı utanç duyan kızına utancını yenmesi için mitolojik ve masalsı hikâyeler
mavi kuş
Mustafa Kutlu’nun Mavi Kuş adlı hikayesi tür olarak hikâye ile roman arasında kalmış bir yerdedir. Bunu Mustafa Kutlu eserinde şöyle dile getirir: “Bu hikâye ile roman arasında bir kitap. kayda-kuyda bağlı. Girişi-gelişmesi-sonucu var. Alt yapısı-üstyapısı, çatısı bacası var. Göstereni, gösterileni, imi, timi var.” (s.17) Çok uzun bir hikâye olan Mavi Kuş taşra kentinden tren istasyonuna yapılan otobüs yolculuğunu anlatır.
Kutlu bizi adeta bir film sahnesinin içine çekiyor fakat üçüncü şahsın anlatımını tercih etmiyor ve zaman zaman okuyucuyla diyaloğa geçiyor. Bu yönüyle kendini her zaman hissettiriyor. Fakat üslubundaki samimiyet, okuyucunun anlatıcı arkasında rahatlıkla sürüklenmesine imkân tanıyor. Yazarın anlatımdaki samimiyetin unsurları olarak tercih ettiği dili, atasözü, deyim ve halk söyleyişlerini kullanmasını de sayabiliriz.
Hikayede geçen olaylar ekseninde bir değerlendirme yapacak olursak;
Hepimizin bir hikayesi var bu hayatta. Dünya denen bu handa birer yolcuyuz aslında. Hayatlarımız birer film sahnesi… Bazen yönetmen koltuğunda, bazen izleyici , bazen de tam içindeyiz film sahnesinin. Kanadı kırık mavi bir kuşun gölgesinde yolculuk eden kimi hasta, kimi mahkûm, kimi hayallerinin peşinde, kimi hayal kırıklığı içinde, kimi Mecnun, kimi umut kaçağı, kimi de sır yüklü valizini yüklenmiş yolcular varıyorlar film sahnesi kadar gerçek tren istasyona.
Yolculuk küçük ve sıcak, yoksul ve samimi, içedönük ve derin bir taşla kasabasında başlıyor. Bu kasabada herkes birbirini tanır, büyük bir aile gibi yaşar. Bu sıcaklık ve samimiyet mavi kuş adlı kanadı kırık otobüse de taşıdır haliyle. Mavi kuşun şoförü Deli Kenan taşranın doğallığını yansıtır adeta. Ah! Şimdilerde ne kadar da hasret çeker olduk bu sıcak ve samimi insanlara. Mavi kuş bu yolculuğunda
‘DÖNÜŞSÜZ YOLCULUKLAR KİTABI’Öykü
Ethem Baran’ın 14 hikayeden oluşan ‘Dönüşsüz Yolculuklar Kitabı’ 2005 Yunus Nadi Öykü Ödülü’ne layık görülmüştür.
Her hikaye ayrı bir tat bırakıyor ve her hikayede kendinizi bir anda hikayenin tam da içinde buluyorsunuz.Hikayeler adeta birer film sahnesi gibi içine çekiyor insanı.İç Anadolu’nun insanını,kültürünü,hayata bakışını çarpıcı bir anlatımla ele aldığı hikayelerde kahramanların nefes alışını hissediyorsunuz,onlarla geziniyorsunuz,yolculuğa çıkıyorsunuz.
‘Ve Demiştik’ adlı öyküde bozkırın tozunu,toprağını yutuyor,İç Anadolu’nun Abdal geleneği ile yoğrulan sazın ve sözün üstadları bozlak çığırıp kulağınızın pasını siliyor.
‘Her Dağın Kendi Kışı’ adlı öyküde gerçek ile hayal, aşk ile düş, umut ile umutsuzluk arasında gidip gelen bir otobüs yolculuğuna çıkıyoruz.Otobüste bilindik bir şarkı çalıyor : ‘ Düşlerde sevdim seni söyleyemedim.’
‘Ormanların Gümbürtüsü’ adlı öyküde yaşlı bir çiftin yalnızlıklarını karanlığa gömüp köyden kente çocuklarının yanına gelmeleriyle karanlık iyice içine çekiyor onları ayrı kalıyorlar köylerinden ve birbirlerinden.Yaşlı adam köyüne,toprağına dönmek istiyor.İnsanın doğduğu topraklarda ölmek istemesinden doğal ne olabilirki? Son günlerine anılarını yükleyip hayallerle süslemek istiyor yaşlı adam.
‘Üzerlik’ adlı öyküde ufak bir taşra kentinde hayallerini resimlerle süsleyen bir çocuğun hayallerini peşine takıp Ankara’ya resim yarışmasına gitmesi ve umduğunu bulamamanın hayal kırıklığı ile ateşlenmesi ve annesinin nazar değdi düşüncesi ile üzerlik otu yakıp yüzüne üflemesi anlatılıyor. ‘ Uzak yoktu şehrimizde.Ama şehrimiz her şeye çok uzaktaydı.’
‘Kızak’ adlı hikayede kelep kelep,palaz palaz yağan karın altında kızağıyla kayan neşeleri ve umutları ile karın soğuğunu eriten çocukların peşine takılıyorsunuz.
‘Kuş Yüzü Görmek’ adlı öyküde