Damla Hüner
@damlahuner
Mimar
226 okur puanı
Nisan 2023 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Hayatın diğer yüzü bu, istersen yüzleş.
Bukowski’nin dünyasına adım atmak, şık bir salondan çıkıp arka sokaktaki loş, ikinci sınıf ve gürültülü bir bara girmeye benzer. Bu kitabı okumak tam da o barın en dip köşesinde tek başına içen, hayata küfürler savururken bir yandan da insan ruhunun en derin yaralarını deşen bir adamın masasına oturmak gibi.
Edebiyatta ahlak dersleri, "iyi" insanların kazandığı mutlu sonlar arayanlar için değil. Bukowski hayatın en dibini, en sansürsüz halini sunuyor. Kitap buram buram alkol, ucuz otel odaları, çaresizlik ve kenar mahalle kokuyor. Ama yazar bunu yaparken sana acındırmıyor, kimseyi kurtarmaya çalışmıyor; sadece "Hayatın diğer yüzü bu, istersen yüzleş," diyor.
Kitabın en çarpıcı parçası kesinlikle ismine de ilham veren ilk öykü. Kasabanın en güzel kızı olan Cass'in hikayesi, aslında bir "güzellik laneti" anlatısı. Güzelliği yüzünden etrafındaki herkesin sadece ondan faydalanmaya çalıştığı, içindeki o derin, hassas sanatçı ruhunun kimse tarafından görülmediği bir kadın Cass... Çirkin adamları seçmesi, kendine ve güzelliğine zarar vermesi aslında o sahte dünyaya bir başkaldırı.
Tanrı ile yüzleşme
Şayet bizi yaratanla tanışma imkânımız olsaydı, ona hangi soruları sorar, hangi taleplerde bulunurduk? Aldığımız yanıtlar tatmin edici olmaz, verilen sözler tutulmazsa bizler ne kadar ileri gidebilirdik? Roman, okuru bu sorular üzerinde düşünmeye zorluyor. Hikâyenin fantastik kurgusu ayrıntılandırılmamış, ikna edicilikten uzak; daha çok alegorik bir anlatı niteliği taşıyor.
Tanrı ile kulları arasındaki adaletsizlik, yaratıcının bizleri var ettikten sonraki sorumlulukları ve yalnızlık teması üzerinden şekillenen bir öykü olarak yorumladım.
Her insan yazgısından şikâyetçidir; bunu değiştirmeye cesaret edemeyenler ise suçu başkalarında arar.
Kristal paramparçaydı ve her şey ihanet doluydu
John Fowles’un Büyücü romanı, beni derinden etkileyen, özellikle tiyatral sahneleriyle zihnime kazınan, oyunla gerçeğin sınırlarını bilinçli olarak flu bırakan bir hikâye. Yunan adasının büyüleyici atmosferinde, Nicholas’ın bir “seyirci” sanarken oyunun ta kendisi olduğunu fark etmesi, bana insanın kendi hayatında ne kadar manipüle edilebilir olduğunu düşündürdü. Urfe özgür iradesini mi kullandı yoksa hipnoz esnasında kararları manipüle edildi. Roman boyunca sürekli karşıtlıklar kuruluyor: şehir-taşra, bakire-kolay elde edilen kadın, gerçek-kurgu, özgürlük-zorunluluk... ve bu kontrastlar üzerinden okurun değer yargılarıyla oynanıyor. Conchis’in her şeyi bilen ama asla açıklamayan hali ve finalin belirsizliği biraz can sıkabiliyor. Nicholas'ın özgür seçimlerinin sonuçlarını görmesi için bu oyuna ihtiyacı varsa bile onun yerinde olmak istemezdim.
Fowles'ın 'Gerçek özgürlük, seçme özgürlüğü değildir. Seçimden sonraki sorumluluğu üstlenebilmektir.' cümlesi kitabın felsefesini anlatır nitelikte.
Voltaire - Zadig: Bir Doğu Masalı
Voltaire’in 1747 yılında yazdığı Zadig, bir felsefi roman olup, doğu masallarından esinlenmiş bir hikâye anlatır. Romanın başkahramanı Zadig, akıllı, dürüst ve adaletli bir gençtir. Ancak hayatı boyunca başına gelen talihsizlikler, onun kader ve insan doğası üzerine derin düşüncelere dalmasına sebep olur.
Zadig, bilgeliğiyle tanınan bir adamdır, ancak başına gelen olaylar yüzünden sürekli sınanır. Kraliyet sarayındaki entrikalar, iftiralar ve yanlış anlamalar onun hayatını zorlaştırır. Voltaire bu eserinde kader, adalet, erdem ve insanın özgür iradesi gibi konuları işler. Aynı zamanda, dönemin toplum yapısını ve dini dogmaları eleştirerek, Aydınlanma düşüncesini savunur.
Voltaire, Zadig’de insanın başına gelen olayların bazen kendi kontrolü dışında geliştiğini ve her şeyin bir nedeni olduğunu ima eder. Özellikle Hızır ve Musa kıssasına benzer bir anlatımla, bazı olayların ilk başta kötü gibi görünse de aslında daha büyük bir iyiliğe hizmet ettiğini gösterir.
Karamazov Kardeşler gerçekten de insan ruhunun ne kadar karmaşık ve çelişkilerle dolu olduğunu harika bir şekilde ortaya koyuyor. Her bir karakter, sanki birer yansıma gibi, farklı yönlerimizle hesaplaşmamızı sağlıyor. Dmitri’nin tutkuları, öfkesine ve hayal kırıklıklarına yol açsa da, aynı zamanda onun içindeki iyilik ve cesaretin de bir göstergesi. Dmitri, kalbinde aşk ve suçlulukla boğuşurken, ruhsal bir arınma arayışında, ama aynı zamanda dünyanın adaletsizlikleriyle yüzleşiyor. Ivan ise Tanrı’yı sorgulayan, ahlaki ve felsefi bir kriz içinde olan, akıl ve inanç arasında sıkışmış bir karakter. Ivan’ın yaşadığı bunalım, onun içindeki devasa boşluğu ve şüpheleri açığa çıkarıyor, tıpkı Dostoyevski’nin kendisinin Sibirya'da din ve inançla ilgili yaşadığı büyük çalkantılara benzer şekilde. Alyoşa ise saf ve sevgi dolu kalbiyle tüm karanlıkların arasında bir umut ışığı gibi parlıyor. Onun karakteri, Tanrı'ya olan derin inancı ve insanlara olan sevgisiyle, bir tür manevi rehber gibi ortaya çıkıyor. Grushenka, Dmitri ve Alyoşa arasında, sevgi ve affetmenin insanı nasıl dönüştürebileceğini görürken, Ilyusha da masumiyetin ve saf sevginin simgesi olarak kalıyor, dünyaya temiz bir bakış sunuyor. Bu karakterlerin her biri, yaşamın acılarına rağmen bir tür arayış ve insanlık mücadelesi veriyor. Dostoyevski, onların içsel yolculukları ve karşılaştıkları büyük sorularla, insanın hem karanlık hem de aydınlık taraflarını birleştirerek derin bir anlam arayışına çıkarıyor. Bu roman, sadece bir hikaye değil; insanın kendi iç yolculuğunu anlaması için bir ayna gibi.
