Bu gün mah-ı Muharremdir, muhibb-i hanedan ağlar.
Bu gün Eyyam-ı matemdir, bu gün ab-ı revan ağlar.
Hüseyn-i Kerbela’yı elvan eden gündür.
Bu gün Arş-ı muazzamda olan âli divan ağlar.
#AşureGünü
#10Muharrem
#Kerbela #Âşûrâ
Şimdi ona melek ya da şeytan diye bakanların çoğu yapay zekânın yakın zamanda kat ettireceği medeniyet mesafesini anlayamıyormuş ama yakında onlar da anlayacakmış. O değil de, “Yapay zeka var, artık kitap dolaşımdan çıkacak” diyor Allah’ın cezaları.
Tüfek icat olduğunda mertlik ölmüştü. O gün bugündür namertlik hükümferma ama bundan ne katillerin ne maktullerin ne müebbetlerin ne işkencecilerin ne de kürek mahkumlarının şikâyeti var. Namertlik öyle tabana yayıldı ki insan öldürme aparatı üretenler dünyanın her yerinde başa tac ediliyor. Haksızlık, hukuksuzluk yani zulüm, hemen her kumaştan her cinsten kendine dilediği elbiseyi dikiyor.
Kalleşlikten, namertlikten son şikayetçi olan adam Köroğlu’ydu. Onun da üzerinden şu kadar yüzyıl geçti. Şimdi insanlar, örgütler, devletler, toplumlar göğüslerini döve döve sahip oldukları, olacakları, olmak ya da olmamak istedikleri savaş uçakları, radar sistemleri, füze ve nükleer silahlarla övünüyorlar. Cahiliye, sanayi, teknoloji, bilgi, bilişim, bilim, iletişim çağlarının üzerine ilerleme durdurulamıyor. Hâliyle insanın azgınlığına da fren bulunamıyor. İnsan ölümsüzlük arayışını sürdürürken dünyayı altüst etmeye devam ediyor.
Biz daha “adamlar yapmış,” “şeytan bunun neresinde,” “tarihin terakkinin niye gerisinde kaldık” diye iki sülüs besmele, birkaç amme cüzü, üç beş divan şiiri için matbaayı geciktiren ecdadımız ile şah ve padişahlarımıza sitem ederken şu geldiğimiz yere bakın. Perdahsız kerpiç damlardan kaloriferli apartman dairesine taşınmanın ve henüz matbaada bir iki kitap tab etmenin sevincindeyken hangi akılla, ne ara, nasıl geldiysek yapay zekâ algoritmalarının hüküm sürdüğü şu saçma sapan günlere geldik. Söz bitmiş, anlam çökmüş, hikmet ölmüş, hayret uçmuş, cümle dağa kalkmış, düşüncenin cazibesi kalmamış, fikir
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Sultan-ı rûsül şâh-ı mümeccedsin Efendim
Bî-çârelere devlet-i sermedsin Efendim
Divân-i ilâhide ser-âmedsin Efendim
Menşur-ı “Le-amrük”le mü'eyyedsin Efendim.
Sen Ahmed ü Mahmûd u Muhammed'sin Efendim
Hak’dan bize sultân-ı mü'eyyedsin Efendim.
(Müseddes-i Na't-ı Şerif-i Nebevî)
"Uçurumun kenarındayım Hızır..."
Uçurumun kenarındayım Hızır,
Bir dilber kalesinin burcunda,
Vazgeçilmez belaya nazır.
Topuklarım boşluğun avucunda,
Derin yar adımı çağırır,
Kaldım parmaklarımın ucunda.
Uçurumun kenarındayım Hızır,
Bir gamzelik rüzgar yetecek,
Ha itti beni, ha itecek.
Uçurumun kenarındayım Hızır,
Divan hazır,
Ferman hazır,
Kurban hazır,
Güzelliğin zulme çaldığı sınır.
Başım döner, beynim bulanır
El etmez,
Gel etmez,
Gözleri bir ret, bir davet.
Gülce uzak uzak dolanır,
Mecaz değil,
Maraz değil,
Gülce semavi bir afet.
Uçurumun kenarındayım Hızır,
Gülce bir beyaz sihir,
Canıma bedel bir haz.
Nur,
Nar ve nurdan bir zehir,
Bezirgân...
"Bezirgân" kelimesi köken olarak sadece ticaret yapan, kervanlar işleten büyük tüccarları ifade etse de, zamanla sosyolojik, kültürel ve edebi olarak çok daha katmanlı bir anlama büründü.
Bu kavramın farklı boyutları var...
Tarihi ve sosyolojik olarak ipek Yolu'ndan Osmanlı'ya, ticaret ahlâkından (ahilik kültürüyle çatışan veya uyuşan yönleriyle) kapitalizmin erken ayak seslerine kadar uzanan yönü de var bezirgânlığın...
Divan ve halk edebiyatında, özellikle de irfani şiir geleneğimizde "dünya bezirgânı" ya da "gönül bezirgânı" gibi metaforlar ile, liyakat ve karakter aşınmasına yönelik eleştirilerin merkezinde de yer alır bezirgân kavramı...
Modernliğin öne çıktığı bugünün dünyasında ise sadece mal değil; sadakat, makam, değer ve hatta fikir ticareti yapan modern bezirgânlar da sosyo-kültürel olarak göze çarpıyor artık, her toplumda...
Bugünün dünyasında bezirgânlığın en can alıcı ve bugünün insanını en çok sarsan yönü; "edebi, felsefi ve modern katmanların kesiştiği o "karakter ve değer ticareti" boyutu olsa gerek...
Tarihteki klasik bezirgân, en nihayetinde bir malı alıp satan, kâr peşinde koşan somut bir aktördü. Belki terazide hile yapardı, belki stokçuluk yapardı ama neyi alıp sattığı belliydi.
Ancak bu kavramı felsefi ve sosyolojik bir süzgeçten geçirdiğimizde, asıl tehlikeli olanın "gönül ve değer bezirgânlığı" olduğunu görüyoruz.
Klasik edebiyatımızda ve irfan kültürümüzde dünya metasına tamah eden, liyakati, samimiyeti ve insanî özü bir kenara bırakıp her şeyi bir alışveriş nesnesine dönüştüren zihniyet sertçe eleştirilir.
Bugüne geldiğimizde bu zihniyet modern görünümüyle kılık değiştirmil görünüyor. Artık sadece kumaş veya baharat satılmıyor; "makamlar, sadakatler, fikirler, ilkeler ve hatta şahsiyetin kendisi" birer pazarlık unsuru haline
Atma müjgan okların bu cânıma Allah için
Girme ey ebru kemanım kanıma Allah için
Hastayım bir çare kıl hicranıma Allah için
Ey hekim-i vaktolan gel yanıma Allah için
Bir ilac et derd-i bi-dermanıma Allah için, Allah için.
Vermeden salabet ehl-i dide-i giryan yürü
Olmadan her katresi bir bahr-i bi-payan yürü
Hasretinle çıkmadan bari bedenden can yürü
Ruz-i hicrimdir ecel vaktimdir ey Lokman yürü
Durma gafil sahi kıl imkânıma Allah için, Allah için.
Dostlarım tutsun elimi yok mu bir ehl-i vefa?
Hakisar oldum ayak altında kaldım vah bana
Eyledim o nevcivanın yoluna canım feda
Tutsun Azrail giribanımı minnet ne sana
Al kavuştur canımı Cananıma Allah için, Allah için.
Bilemem serv-i eda gül yüzlü yare neyledim?
Ondan özge taze bir güzel mi sevdim peyledim?
Dertlerim nûr-u ciğer-hûnuyla tahrir eyledim
Ey Gedai çaresiz kaldım da halım söyledim
Oku bu divanımı sultanıma Allah için, Allah için.