Deniz Grmz
@edguoglu_tigin
Kitap ve roman tahlilleri. İpucundan(spoyler) nefret ediyorsan okuma.
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Attila İlhan bu eserini; ülkemiz tarihindeki en kanlı darbe olan 12 Eylül 1980 Darbesinin yansımalarını bu sefer romanla değil, şiirlerle okura ulaştırmak için yazmış olsa gerek. Dönemin baskıcı, uzlaşmamız, yasakçı ve tam anlamıyla kaosun hakim yaşantısı; şiirlerin mısra aralarına ve ruhuna yansır. Bazı şiirlerde sirenler çalar, şair tutuklanır. Bazılarındaysa insanlar ağlar, kan kokularını hissedebilirsiniz. Kimi serbest ölçüyle yazılan şiirleri, dörtlükler ve o dörtlükleri de Divan şiirinden alıntı epigraflı şiirler destekler. Daha doğrusu her bölümde bir epigraf. Bu da normaldir çünkü Attila İlhan eskiyi tamamiyle reddeden Garip Akımı’na karşı çıkan, Eski-Yeni şiir anlayışlarının bir sentezini oluşturan sanat anlayışına sahiptir. Bu eserde yazdığı şiirlerinin ne anlattığını, kitabın sonundaki açıklamalar kısmında belirtmiştir. Gerçekten içinde çok güzel şiirlerin bulunduğu, her edebiyatseverin okuması gerektiği bir şiir kitabıdır.
Romanın Olay Örgüsü:
Küçük yaşta annesini Dilsezâ Hanım’ı kaybeden ve babası bir asker olan Nuran, Batı müziği eğitimi almak için Viyana’ya gider. 6-7 yıl sonra ülkesine, memleketi İstanbul’a döner. Daha önce teyzesi Dilruba Hanım ve eniştesi Numan Bey’in himayesinde kuzenleri Turan ve Selçukla beraber bir aile ortamında büyümüştür. Özgür ve kendi ayakları üzerinde durabilen Nuran döndükten sonra burada yaşamak istemez. Annesinden kalma küçük bir servetle tek başına yaşamak ister ve Feneryolunda’ki evine taşınır. Batı müzik eğitimi alan Nuran bir yandan da kendi kültürünün müziğine meraklıdır ve öğrenmek ister. Süreyya Bey ve annesinin arkadaşı Mehpare Hanım kendisini Kanlıca’da bir köşkte yapılacak fasıla davet eder. Burada ud çalan Sermet Rıfat ve Nuran birbirlerine aşık olurlar. Nuran ilk başlarda çok mutludur ve sıkça buluşup sevişirler, bir süre sonra evlenmek ister. Ancak bu durumdan rahatsız olan teyzesinden Sermet’in evli ve 4 çocuklu olduğunu öğrenir, sarsılır.
Bu arada Nuran’ın eniştesi Numan Bey de karısı Dilruba Hanım’ı aldatır. Madam Schneider adlı Romanyalı Türk kültürü ve erkeklerine hayran bir kadına aşıktır. Kadın da ona karşı boş olmasa da onu aldatır. Madamın İtalyan sevgilisi, İstanbul’a dönünce Numan Bey iyice çıldırır, kıskançlık krizleri başlar. Madam Eglantin(Schneider) ikisini de idare etmektedir. Bu duruma iyice kızan Numan Bey dayanamayıp intihar eder ve Dilruba Hanım hayatta tek başına kalır.
Bu haberden sonra Nuran ile Sermet defalarca ayrılıp dayanamayıp daha sonra tekrar birleşirler. Tutarsız bir kişi olan Sermet, Nuran’a karısından boşanıp onunla evleneceğine dair söz verse de bunu yapamaz. Hatta bu sırada karısı ve Nuran dışında başka kadınlarla da birlikte olur. Her defasında Sermet’i affeden Nuran, artık ondan soğur ve ona olan aşkı
Türk edebiyatının mihenk taşı.
Edebiyatımızın mihenk taşı olan Attilâ İlhan'ın ''Hangi'' serisi mutlaka okunmalı. Özellikle yakın Türkiye tarihini ve bu tarihin Türk edebiyatını ve edebiyatçılarını nasıl etkilediğini merak edenler mutlaka okumalı. Kuşkusuz bir edebiyat adamı olan yazarımız bu kitabında Hasan İzzettin Dinamo ve onun Türk şiirine katkılarıyla başlar. Daha sonra Türk edebiyatında birçok yazar hakkında kişisel görüşlerini bizlerle paylaşır. Kimi zaman Nazım Hikmet'ten dem vurur, ardından Reşat Nuri'den, Orhan Kemal'den, Kemal Bilbaşar'dan, hatta Soljenitsin'den bile, kimi zamansa Orhan Veli'den dem vurur. Yani o bu kitabında öyle tekdüze taraf yazar ve onların anlayışlardan bahsetmez. Kimi zaman şiir ve şairlikten, roman ve romancılıktan, kimi zamansa Türk siyasi tarihinden bahseder. Bu kitap bir inceleme, tahlil kitabı değil elbette. Fakat okuduğunuzda, Sol fraksiyon ve Sağ fraksiyon yazarların edebi anlayışlarından da izler göreceksiniz. Yani, sosyal ve siyasal yaşam denkleminde edebiyatçıların eserlerini ne türde, nasıl bir üslupla yazdıklarını hissedeceksiniz. Attilâ İlhan'ın romancı ve şair kişiliğini, bu deneme türüne yakın eserinin her satır aralarında hissedeceksiniz. Bir roman okumuyorsunuz ya da bir şiir ama okuduğunuz bu eser; tarihi ve edebi gerçekçilikle sanatsal, sade bir üslupla yazılmış mükemmel bir eser. Her edebiyat öğrencisinin baş ucu kitabı olmalı. Kendine ''entelektüelim' diyen insanların mutlaka okuması gereken bir eser. Attilâ İlhan'a okurken kimi zaman kızacaksınız, kimi zaman eleştireceksiniz fakat genel anlamda onun sanat anlayışını, dünyaya ve edebiyatımıza bakış açısını çok seveceksiniz.