ELİF GÖKÇE
@elfgkce
Şu anda okuduğu kitap
#ahmethamditanpınar ın eserleri okunurken büyük bir dikkat ve konsantrasyon içinde olunması gerek diye düşünüyorum.
#huzur da bu bağlamda ele aldığım bir roman oldu.Hele ki okuduğum makalelerde de gördüğüm üzere kitabın baş kahramanı Mümtaz' ın aslında Tanpınar ' ın kendisi , İhsan'ın da yazarın büyük hayranlık beslediği #yahyakemalbeyatlı olduğunu öğrenince romanın gözündeki değeri daha da arttı.
Roman "İhsan", "Nuran" ,"Suat" ve "Mümtaz" bölümlerine ayrılarak kompoze edilmiş. Aslında her bölümde karşımıza çıkan tip ve karakterlerin Mümtaz ' ın yaşamındaki yeri ve önemi bakımlarından romanda yer aldığını söyleyebiliriz.
Çerçeve zaman yirmi dört saattir.(II.Dünya Savaşı' nın başlama haberi öncesi) Geçmiş zaman anlatımı ise bir yıl sürer.Yazarın aktüel zaman ile geçmiş zaman arasında hatırlamalar yoluyla münasebetler kurmasında çok sevdiği ve okuduğu #marcelproust u örnek aldığını söylemek mümkün.
Romanda Mümtaz ile Nuran' ın salt tensellik olmayan ; tabiat , mûsıkî ve kültürle zenginleşen aşkları anlatılmıştır. Bu anlatım sırasında Mümtaz' ın tıpkı içinde yaşadığı Türk toplumu gibi tezatlarla parçalanmış varlığına şahit oluruz.Onun istediği en büyük şey , kendisini huzura kavuşturacak bir iç nizam kurmaktır.Bunun formülünü ise Nuran'ın şahsiyetinde ve mûsıkîde bulur.Aslında ,romanda İhsan dışında herkeste bir huzursuzluk havası sezilir baştan sona.Bu bakımdan İhsan bir denge unsuru olarak karşımıza çıkar. O, kendini iyi yetiştirmiş bir tarih hocası; hem doğu hem batı kültürlerine hâkim ve bunları bir sentez hâlinde düşünebilen bir kişidir.Onun Batılılaşma hakkındaki görüşleri bu konuyu Mümtaz ve arkadaşlarına tartıştırırken ortaya çıkar. Bence romanın en dikkate değer bölümlerinden birisidir burası.Tanzimat tan itibaren sürekli kafa yorulan , ki bunun yapılması elzem,
Reklam
#türkedebiyatıklasikleri arasında güzide bir yere sahip olan #maivesiyah ı #okudumbitti ama etkisi hiç geçmeyecek bende.Romana geçmeden önce yazarına biraz değinmek isterim.#servetifünundönemi yazarlarından olan #uşaklıgil nesir alanında yetkindir.Birçok romanı Serveti Fünun dergisinde tefrika edilmiş ve büyük beğeni toplamış.Türk romanının gerçek anlamda batılı bir kimlik kazanmasında büyük katkısı olan yazarımız #halitziyauşaklıgil in değeri ,edebiyat duayenimiz #tanpınar tarafından da teyit edilmiş ve ona gelinceye dek romancı muhayyilesiyle doğmuş bir yazarın olmadığı söylenmiş.Bu sözün ne kadar yerinde olduğunu eseri okuyunca anladım.Zira roman kişilerinin, mekanların aktarımı öyle gerçekçi ve başarılı ki bir anda içine alıyor sizi eser.Hele ki bir önceki edebi dönem olan #tanzimat eserleriyle karşılaştırınca roman türünün müspet manada yaşadığı değişimi anlıyorsunuz.Bence Mai ve Siyah ‘ı değerli ve beğenilir kılan şey, yazarının ruh tahlillerinde gösterdiği başarı.Romanda psikolojik gerçeklik öylesine güzel aksettirilmiş ki karşımızda beynimizi okuyan biri olduğu zannına kapılıyoruz.Gel gelelim içeriğe.Ah Ahmet Cemil…Sana üzülsem mi, kızsam mı bilemedim ki ne yapsam.Kitabı bitirip de kapatırken verdim kararımı: üHiçbir şey söylemeden, hesap sormadan sadece sarılmak ve ağlamak seninle birlikte makus talihine. Sen ki ,daha gençliğinin baharındayken beyninin içindeki mai bir semada elmas yağmuru misali gülümseyen ümit yıldızlarına sahiptin.Tek isteğin mai ve siyahı mündemiç bir eser yazmaktı bir tebessümle başlayan bir katre girye ile netice bulan.Yeni yepyeni bir şiir yaratmak, tanınmak istiyordun.Bir de Lamia… Hassas kalbine yoldaş olacaktı değil mi?..Ama olmadı.Mavi gecedeki elmas yağmuru şimdi siyah gecede siyah inci yağmuruna dönmüştü. ‘’Ah!
Küçücük bir kitaba ancak bu kadar çok şey sığdırılabilirdi hayata dair. Onun için, bir kez daha anladım ki edebi eserin değeri asla sayfa sayısının çokluğuyla doğru orantılı değildir. #ayfertunç la tanışmama vesile olan bu uzun öyküde ( #novella ) içeriğinin ne olduğunu kitabın sonuna kadar öğrenemediğimiz, bir meyhanede vuku bulan hadise bir anda bizi Aziz Bey’in geçmişine götürür. Onun tekdüze ve gamsız hayatının bir aşk sebebiyle nasıl değiştiğine ,bu yolda birçok şeyini boş yere nasıl feda ettiğine, yaşadığı unutulmaz hayal kırıklığını acımasız hırçınlığı ve dikbaşlığı ile kamufle edişine bazen kızarak çoğu zaman da içimiz acıyarak şahit oluruz eser boyunca. Bu hırçınlığın ve anlayışsızlığın zavallı bir kızın hayatını da ayrıca nasıl mahvettiğini görmek de çok dokundu bir yandan.Üzülerek farkına vardım ki ülkemde bunun gibi birçok kadın var maalesef eşlerinin gölgesinde silik hayatlar yaşamaya mahkum… Tambur sanatçısı olan Aziz Bey’in bu karmaşık ve hüzünlü öyküsü , kitabı okurken dinlediğim tambur taksimleriyle daha da hissedilir ve manidar oldu, tavsiye ederim.İyi ki tanıdım dediğim yazarın diğer kitaplarını da okumak farz oldu benim için.
