Puan vermedi·136 syf.··
Beğendi
·2021 43. kitabı
·14 günde okudu
·Okunma: 19 Şubat 2021 04:30
Simon Critchley mizahı kendince şöyle tanımlamış.
“Mizah, gündelik yaşamın eğri bir fenomenolojisini bize sunarak içinde bulunduğumuz durumu değiştirir ya da gündeliği aydınlatır.”
Bu izah bana haliyle, Romalı filozofların stoacılığını çağrıştırıyor.
#epictetos der ki: “İnsanları üzen, şeylerin kendileri (pragmata)değil, şeyler hakkındaki yargılarıdır(dogmata)”
#tristamshandy ‘i hatırlayanlar el kaldırsın.
Bir şey hakkında üzgün olmak üzüntü verici görünen şeyin bir işlevi değildir; daha ziyade, üzgünlüğe neden olan, o şey hakkındaki yargıdır.
Yani; olaylar değil, yargılar ızdırabın kaynağıdır. Yargının hükmü ise bakış açısıyla değişir.
Tüm bu bilgiler çerçevesinde -bence- diyebiliriz ki:
Mizah, şeylerin gerçekte nasıl olduğu ile espride nasıl temsil edildiği arasında, yani BEKLENTİ ile GERÇEKLİK arasında meydana gelen egonun kendisini gülünç bularak harekete geçen “ampirik dünya” hakkındaki olağan beklentilerimizin anti-depresanıdır.
Kişinin kendisi ile dünyası arasında kurduğu “bilişsel” bir ilişki dengesi de diyebiliriz.
Ancak unutulmamaılıdır ki, mizah güldürürken düşündürür.
Henri Bergson’un gülme ve kahkaha üzerine #Lerire ‘de yazdığı şu cümlesiyle durumu açıklığa kavuşturabilirim.
“ Nous rions toutes les fois qu’une personne nous donne l’impression d’un chose”
“Birisi bize “bir şey” izlenimi verdiğinde güleriz.”
Yani karşımızdaki kişinin bizim için ne ifade ettiğine ya da bizdeki değerinin ne olduğuna ...
Genellikle ciddiyetle anılan din, cinayet, ölüm, hastalık, savaş, doğal afet, akıl hastalığı gibi konuları mizahi bir anlayışla ele alan “karamizah”
ya da bir kişi, bir olay ya da durumun, iğneleyici sözlerle, alaylı ifadelerle eleştirildiği bir tür olan hiciv ancak keskin bir zekânın ürünü olabilir.
O halde, yıllardır dilimde pelesenk olan şu
Puan vermedi
Düşünceler, Marcus Aurelius'un Epiktotes ve Stoa felsefesinden etkilenerek, yaşam, us, ölüm, iyilik, erdem, insan, ve benzeri konular üzerinde etkileyici bir anlatımla düşüncelerini kaleme almış. Kitabı severek okudum Marcus'un düşünceleri insanlığa, erdeme, iyiliğe dair olması sebebiyle okunmasını tavsiye ederim...
Reklam
Stoizmle ilgili okuduğum en ilgi çekici, yaratıcı ve akıcı kitap. Kitapta kişi örneklemeleri ve anekdotlar oldukça fazla ki bu durum benim okuma sürecimi hızlandırdı.
Stoacılık hakkında herhangi bir bilgisi olmayan kişinin de okuyabileceği türden bir kitap olmuş. Yazar ilk bölümde stoizmle tanışma sürecini anlatmakla kalmamış, stoizm ve etkilendiği kişiler (özellikle Epictetus) hakkında bilgiler vermiş.
Hayata bakış açımda değiştirdiğim bir şey oldu: Causality. Stoacılar nedensellik ilkesine inanmaktadır ve her eylemimizin bir nedeni olduğuna inanmaktadır.
Diğer bölümler ise 3 ana bölüme ayrılmış ki bu bölümler Stoizmin 3 dsiplinini temsil etmektedir: Desire, Action, Assent.
Desire bölümünün alt bölümlerinde genel olarak bazı şeylerin bizim kontrolümüzde olduğundan bazı şeylerin ise kontrol dışı olduğundan, doğaya göre ve uygun yaşamamız gerektiğinden (ilkel bir şekilde değil), tanrı probleminden (çoğu Stoacılar -özellikle ilk Stoacılar- bir yaratıcının varlığına inanmaktadır) bahsetmektedir.
Action bölümünde ise daha çok erdem ve dünyevi şeyler üzerine konuşma geçmektedir, rol modelleri anlatılmaktadır. Disability and mental illness bölümümde ise modern stoacılardan bahsedilmektedir.
Assent yani durumlara nasıl tepki verdiğimiz/vereceğimiz konusunda ölüm ve intihar, sinir, anksiyete ve yalnızlık, aşk ve arkadaşlık ile günlük hayatta uygulayabileceğimiz egzersizler ele alınmıştır. (Egzersizlerden en yaygın olanlar: examine your impressions, remind yourself of the impermanence of things-hic et nunc, the here and now, pause and take a deep breath, speak little and well, speak without judging, and reflect on your day.)
Son olarak ek bölümde ise yazar kısaca helenistik okullardan minik bir tablo alarak düşüncelerin birbirleriyle bağlantısını ve farkını
Dokunmadan1000Kitap
Normalde inceleme yazmam ama bu kitap beni okadar içine çektiki, yazma ihtiyacı hissettim. Soru şu ? İlk günahınız neydi? Kitapla birlikte bende bunu sorguladım ve buldumda yazar hayatımızı anlarımızı o kadar güzel ifade etmişki ,kendinize uzaktan bakmamak mümkün değil . Ve hepimizin bir Hülya sı var.
Adalet ; kanser hastası bir kız ve hayatını sorgularken ilk ne zaman kötülük yaptığını merak eder . Ve hatırlar bununla birlikte yolculuk başlar. Ah Adalet ; anne babasız sevgisiz büyümüş hiç DOKUNULMAMIŞ ve kimseye dokunamayan adalet .yalnızlığı iliklerine kadar yaşamış olansın sen . “Bir insanın anavatanı çocukluğudur “demiş Epictetus..o vatanda gurbetçi kalmış Adalet .
Kitabın ismi kadar karekterin ismiylede özdeşleşmiş. Yazarın okuduğum ilk kitabı ve sanırım daha fazlasını okuyacağım…
Teşekkürler NERMİN YILDIRIM ;
Puan vermedi
Epiktetos (Epictetus), M.S. 50 – M.S. 135 yılları arasında yaşamış bir Stoacı filozoftur. Kendisi köle olarak doğmuş, özgürlüğüne kavuştuktan sonra felsefe okulu kurmuş ve öğretilerini doğrudan konuşma yoluyla aktarmıştır. Epiktetos'un eserleri günümüze kendisinin kaleme aldığı metinler olarak değil, öğrencisi Arrianos (Arrian) tarafından not edilenler aracılığıyla ulaşmıştır. Bu öğretiler iki ana eserde toplanmıştır:
Söylevler (Diatribai): Daha uzun ve detaylı ders notlarıdır.
El Kitabı (Enkheiridion veya Düşünceler): Söylevler'in özetlenmiş, günlük yaşamda pratik rehber olarak kullanılabilecek kısa bir derlemesidir.
Genellikle "Düşünceler ve Sohbetler" başlığıyla yayımlanan bu külliyat, uygulamalı Stoacılığın en saf ve en erişilebilir kaynaklarından biridir.
Epiktetos'un tüm felsefesinin başlangıç noktası ve temel direği, meşhur kontrol dikotomisidir (ikili ayrımı). Bu, eserin ilk ve en önemli dersidir:
“Kimi şeyler bizim elimizdedir, kimi şeylerse değildir.”
A. Elimizde Olanlar (Kontrol Edilebilirler)
Bunlar, bizim içsel alanımızdır ve yegâne erdem kaynağımızdır.
Yargılarımız (Kanılarımız): Bir olayı nasıl değerlendirdiğimiz.
İsteklerimiz ve Arzularımız: Neyin peşinden koşmayı seçtiğimiz.
Nefretlerimiz ve Kaçınmalarımız: Neyden uzak durmayı seçtiğimiz.
Kısacası; irademizle yaptığımız tüm faaliyetler.
Epiktetos'a göre, mutluluk ve özgürlük yalnızca bu içsel alana odaklanarak elde edilebilir. Yanlış kararlarımız veya kötü yargılarımız dışında hiçbir şey bize zarar veremez.
B. Elimizde Olmayanlar (Kontrol Edilemezler)
Bunlar, bizim dışsal alanımızdır ve bu alan üzerinde ısrarla kontrol kurmaya çalışmak sefaletin, kaygının ve hayal kırıklığının ana kaynağıdır.
Bedenimiz ve Sağlığımız: Hastalık, yaşlanma.
Mal Varlığımız: Kayıp, hırsızlık.
Şöhretimiz ve Saygınlığımız:
Stoacılığa giriş kitabı niteliğindeydi. Daha önce "kendime düşünceler" ve "epiktotes" okuduğum için bana çok yüzeysel geldi. Bunu okumak yerine onları okumanızı tavsiye ederim. Ancak kolay okunan ve anlaşılabilir bir kitap.
Reklam