H. Ali Toptaş bir yazısında yazacağı roman ve okuyacağı kitapları düşündükçe hayatın kısa olduğunu okuyamayacağı birçok kitabın olacağını, bazı kitapların kör noktasında kaldığını bunları ya bir dostunun sayesinde ya da kendiliğinden okuyup gün ışığına çıkardığı kitaplardan söz ediyordu. İlgimi çekmişti bu kitaplar. Bunlardan biri Latin Edebiyatı'nın baş yapıtlarından biri kabul edilen; Marquez, Fuentes gibi yazarlara esin kaynağı olmuş Marquez’e bir arkadaşının "Sen kitap mı yazdığını sanıyorsun bir de bunu oku" diyerek verdiği bu kitabı birçok kez okuduğu âdeta ezberlediği söylenen Pedro Paramo'ydu. Pedro Paramo Juan Rulfo’nun tek romanı Ova Alev Alev isimli bir de öykü kitabı var.
Roman Juan Preciado’nun ölmek üzere olan annesine, babası Pedro Paramo'yu bulacağına dair verdiği sözü tutmak üzere Comala'ya gelmesiyle başlar. Comala terk edilmiş bir yer görünümündedir. Bazen sesler duyulmaktadır yollardaki yarıklardan, duvarlardaki çatlaklardan… Kendi aralarında konuşmaktadırlar.
İlk başlarda düzensiz birbiriyle ilgisizmiş gibi izlenim oluşturan paragraflarda geri dönüşler, geçişler, ileri sıçramalarla yapılan anlatım anlamlı bir okumayı zorlaştırıyor. Juan Rulfo sanki bir yap-bozu darmadağın etmiş önümüze bırakmış. Parçaları anlamlandırarak bütünü oluşturmaya çalışıyorsunuz. Kişilerle olayları birbirleriyle ilintilendirdikçe işiniz kolaylaşıyor. Kitabın başında sık sık yaptığım geriye dönüşler azaldı. Olayları kişileri kavradıkça merakımın artması itici bir güç oldu kitabı okumamda. Bu noktadan sonra sürükleyici bir kitap diyebilirim.
Parçalar tamamlandıkça ortaya acı bir fotoğraf çıkıyor: Bu kadar dağınık, karmaşık, gerçeklik ile gerçeküstülüğün iç içe geçtiği anlatımın sonucunda ortaya çıkan anlamlar sarsıcı, üzücüydü. Pedro Paramo beklediğim gibi iyi bir
Pedro ParamoJuan Rulfo · Can Yayınları · 19832,274 okunma