BİR TAKINTININ PEŞİNDEN GİDEN ROMAN: ‘’Bütün İsimler’’
Büyülü Gerçeklik akımının usta kalemlerinden 
José Saramago ’nun 
Körlük 
Görmek , 
Ölüm Bir Varmış Bir Yokmuş eserlerini okuduktan sonra bu 4.okuduğum Saramago kitabı oldu. Ancak diğerlerinden aldığım hazzı verdiğini söyleyemem. Ancak yine de Saramago’nun her kitabı okunmaya değer. Akıcılık yönünden gayet başarılı olsa da kurgu kısmı diğer eserleriyle kıyaslanınca bir tık aşağıda kaldı. Kurgu hantal bir yapıda ilerliyor.
Ancak yine de Saramago, Saramago’dur…
Kitabın Konusu:
25 yıldır Nüfus Kayıt Merkez Arşivi'nde çalışan ve yalnız yaşayan düz bir memurdur, Don Jose. Arşiv binasından sadece bir demir kapı ile yaşadığı ev ayrılır. Yani, hayatı iş ve evden ibarettir. Bir kapıyı açar işe gider, bir kapıyı açar işten eve döner. Başka bir hayatı yoktur. Yalnızlığı ve rutin hayatı, en koyu haliyle dibine kadar yaşamaktadır. Bir gün tesadüfen eline geçen meçhul kadının fişini bulmasıyla hayatının istikameti değişir. Bir mistik koku almıştır. Bu mistik kokunun peşinden gidecektir belki de. Çünkü, hayatına bir anlam katmak, bir amaç taşıma güdüsünü tetiklemiştir bu gizemli kadının arşiv fişi. Peşinden koşulacak bir ulvi amaç…
SPOILER VERMEMEK İÇİN BURADA KESİYORUM…
SONSUZ KARANLIĞA GÖTÜREN İLLET: ‘’Yalnızlık’’
Monotonluk (Tekdüzelik), her zaman bir öldürücü bir tümördür, erken teşhis edilmezse yayılır, metastaz yapar.Sıradan bir memurun hayatı üzerinden monotonluk kavramı ele alınmış bu romanda. Monoton hayatın insanı nasıl körelttiği, farkettirmeden hücrelerini kemirdiğini ve en sonunda roman kahramanı gibi sonu gelmeyecek bir hiç için ömrünü heba ettiğini yine kendine has başarılı bir kurguyla romanına konu edinmiş, Saramago.
İnsanı, yavaş yavaş sinsice ölüme kadar götüren bir illet: ‘’YALNIZLIK’’. Bu illet, romanda arşiv müdürünün cümlesiyle parlatılmış;
‘’Yalnızlık, Don Jose, diye belirtti müdür ağırbaşlılıkla, asla iyi bir yoldaş olmamıştır, büyük kederler, büyük ayartmalar ve büyük hatalar hep hayatta yalnız olmaktan, bir şey kafamızı her gün normalde olandan daha fazla karıştırdığında kendisine danışacağımız bir arkadaş olmamasından kaynaklanır.’’
Saramago’yu Okuyabilmek:
Jose Saramago okumak, birinci vitesle dik yokuş çıkmaya benzer. Hele ki ilk kez okuyanlar ya da bir süre okumaya ara verip tekrar Saramago okumaya başlayanların motorunu zorlar ilk satırlar. Ta ki alışana kadar. Ancak merak etmeyin, alışması zor değil.
Paragrafsız, olduğu gibi bodozlama halde romanı yazmaya başlamış gibi bir his bırakır okurda. Sağlı sollu yumruklarla rakibini köşeye sıkıştırmış boksör gibi satırlar dizer ardı ardına paldır küldür. Saramago’nun romanlarında sadece virgül ve nokta vardır ve paragraf zaten hiç yoktur. Adamın tarzı bu. Kızmayın. Her yiğidin bir yoğurt yiyişi var. Bu adam da böyle yiyor yoğurdu. Ama hakkını vermek lazım ‘’Yiğit Adam’’ kendisi.
Hangi roman karakterinin tam olarak ne dediğini anlamak için dikkatli bir şekilde okunması gereken satırlar, okuru zorlayabilir. Ancak bir süre sonra motorunuz ısınacak araç yolda daha rahat gitmeye başlayacak. Merak etmeyin.
KİTABIN BANA DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ:
Bu kitap bana daha çok ‘’Yalnızlık ve Anlam Arayışı’’ temaları üzerinden bazı sorular düşündürdü:
1- Yalnızlığı ile mutlu olmak, gerçekten huzur mu getirir? Yoksa yalnızlık, bizler farkında olmadan kötü bakteriler gibi içimizde üreyip başımıza kötü şeylerin gelmesinin bir sebebi midir?
2- Yalnızlık, eğer dönüşü olmayan kötü sonuçlar doğuruyorsa yalnızlığıyla mutlu olanların sahip olduğu rutin huzurlu hayat bir amaç olmaktan çıkıp amaçsızlığın doğurduğu bir sonuç mu olmaktadır?
3- İnsanoğlu; ilk kökenlerinden/atalarından bu yana evrim süreci boyunca geçirdiği ve diğer türdeşlerinden ‘’İletişim Kurma, Sosyalleşme ve Organizasyon Yetenekleri’’ sayesinde ayrışmış ve her seferinde diğer türdeşlerinden daha güçlü bir üst tür olarak doğal seleksiyona uğrayarak varlığını bu güne kadar getirebilmiştir. Buradan hareketle; ‘’İletişim Kurma, Sosyalleşme ve Organizasyon Yetenekleri’’ gelişiminin çıkış noktası olarak alındığında; ‘’İnsanın Yalnızlık Duygusu’’ nu seçmesi ve hayatı boyunca yalnızlığı ile mutlu olmaya çalışması, insanoğlunun evrimine ters midir? Yani, ‘’Yalnızlık’’, insanoğlunun evrimleşerek bugüne kadar aktarılan genetik özüne aykırı bir duygu mudur? Tamamen tezat mıdır?
4- Bu durumda genetik özüyle ters düşmüş olan insanoğlunun ‘’Yalnızlık’’ sonucu rutine bağlayan ve farkettirmeden ömründen çalınan hayatı, genetik öze aykırı davranması sonucunda doğanın kestiği yavaş yavaş farkettirmeden her gün bir parçasını yitirerek ilerleyen sonu ölümle bir ceza olabilir mi?
KİTAPTA ALTINI ÇİZDİĞİM SATIRLAR:
‘’İnsan ruhu çoğu kez, nedenini bilmediği kararlar alır, bunu aklın yollarında öylesine koşarak yapar ki sonradan bunları tanımayı, hele yeniden bulmayı hiç beceremez.’’ - sy 14
* * *
‘’Bir şeyin başlangıcını ilan etmek için, ilk günden söz edilir her zaman, oysa asıl hesaba katılması gereken gecedir.’’
sy 20
* * *
‘’… arkasında iz bırakmadan geçen, yağdıysa da yeri ıslatmayan yağmur gibiler. Benim gibi, diye düşündü.’’
Sy 33
* * *
‘’Eğer böyle düşünüyorsan, beni cehaletimle baş başa bırak! Kuşlar da öter ve nedenini bilmezler.’’
Sy 65
* * *
‘’…çünkü ruh bedenin bacakları olmadan hiçbir yere gidemez ve beden de ruhun kanatları olmaksızın yerinden kımıldayamaz.’’
‘’…hayatlar, tablolar gibidir, onlara hep dört adım geriden bakmak uygun olur.’’ sy 68
* * *
‘’ …büyük bir sessizlik olduğunu fark etti, sanki daha önceki sessizlik daha büyük bir sessizliği ağırlamış gibiydi.’’ - Sy 101
* * *
‘’Yalnızlık, Don Jose, diye belirtti müdür ağırbaşlılıkla, asla iyi bir yoldaş olmamıştır, büyük kederler, büyük ayartmalar ve büyük hatalar hep hayatta yalnız olmaktan, bir şey kafamızı her gün normalde olandan daha fazla karıştırdığında kendisine danışacağımız bir arkadaş olmasından kaynaklanır.’’
Sy 129
* * *
‘’… ruh gerçek büyüklüğünü en büyük sıkıntı anlarında koyar ortaya.’’
sy 216
* * *
‘’… onurunuz üzerine yemin edin yahu, eskiden en güvenilir yemindi. Peki öyleyse, onurun üzerine yemin ederim.’’ sy 219
Bütün İsimler
José Saramago
José Saramago ’nun Körlük Görmek , Ölüm Bir Varmış Bir Yokmuş eserlerini okuduktan sonra bu 4.okuduğum Saramago kitabı oldu. Ancak diğerlerinden aldığım hazzı verdiğini söyleyemem. Ancak yine de Saramago’nun her kitabı okunmaya değer. Akıcılık yönünden gayet başarılı olsa da kurgu kısmı diğer eserleriyle kıyaslanınca bir tık aşağıda kaldı. Kurgu hantal bir yapıda ilerliyor.
Ancak yine de Saramago, Saramago’dur…
Kitabın Konusu:
25 yıldır Nüfus Kayıt Merkez Arşivi'nde çalışan ve yalnız yaşayan düz bir memurdur, Don Jose. Arşiv binasından sadece bir demir kapı ile yaşadığı ev ayrılır. Yani, hayatı iş ve evden ibarettir. Bir kapıyı açar işe gider, bir kapıyı açar işten eve döner. Başka bir hayatı yoktur. Yalnızlığı ve rutin hayatı, en koyu haliyle dibine kadar yaşamaktadır. Bir gün tesadüfen eline geçen meçhul kadının fişini bulmasıyla hayatının istikameti değişir. Bir mistik koku almıştır. Bu mistik kokunun peşinden gidecektir belki de. Çünkü, hayatına bir anlam katmak, bir amaç taşıma güdüsünü tetiklemiştir bu gizemli kadının arşiv fişi. Peşinden koşulacak bir ulvi amaç…
SPOILER VERMEMEK İÇİN BURADA KESİYORUM…
SONSUZ KARANLIĞA GÖTÜREN İLLET: ‘’Yalnızlık’’
Monotonluk (Tekdüzelik), her zaman bir öldürücü bir tümördür, erken teşhis edilmezse yayılır, metastaz yapar.Sıradan bir memurun hayatı üzerinden monotonluk kavramı ele alınmış bu romanda. Monoton hayatın insanı nasıl körelttiği, farkettirmeden hücrelerini kemirdiğini ve en sonunda roman kahramanı gibi sonu gelmeyecek bir hiç için ömrünü heba ettiğini yine kendine has başarılı bir kurguyla romanına konu edinmiş, Saramago.
İnsanı, yavaş yavaş sinsice ölüme kadar götüren bir illet: ‘’YALNIZLIK’’. Bu illet, romanda arşiv müdürünün cümlesiyle parlatılmış;
‘’Yalnızlık, Don Jose, diye belirtti müdür ağırbaşlılıkla, asla iyi bir yoldaş olmamıştır, büyük kederler, büyük ayartmalar ve büyük hatalar hep hayatta yalnız olmaktan, bir şey kafamızı her gün normalde olandan daha fazla karıştırdığında kendisine danışacağımız bir arkadaş olmamasından kaynaklanır.’’
Saramago’yu Okuyabilmek:
Jose Saramago okumak, birinci vitesle dik yokuş çıkmaya benzer. Hele ki ilk kez okuyanlar ya da bir süre okumaya ara verip tekrar Saramago okumaya başlayanların motorunu zorlar ilk satırlar. Ta ki alışana kadar. Ancak merak etmeyin, alışması zor değil.
Paragrafsız, olduğu gibi bodozlama halde romanı yazmaya başlamış gibi bir his bırakır okurda. Sağlı sollu yumruklarla rakibini köşeye sıkıştırmış boksör gibi satırlar dizer ardı ardına paldır küldür. Saramago’nun romanlarında sadece virgül ve nokta vardır ve paragraf zaten hiç yoktur. Adamın tarzı bu. Kızmayın. Her yiğidin bir yoğurt yiyişi var. Bu adam da böyle yiyor yoğurdu. Ama hakkını vermek lazım ‘’Yiğit Adam’’ kendisi.
Hangi roman karakterinin tam olarak ne dediğini anlamak için dikkatli bir şekilde okunması gereken satırlar, okuru zorlayabilir. Ancak bir süre sonra motorunuz ısınacak araç yolda daha rahat gitmeye başlayacak. Merak etmeyin.
KİTABIN BANA DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ:
Bu kitap bana daha çok ‘’Yalnızlık ve Anlam Arayışı’’ temaları üzerinden bazı sorular düşündürdü:
1- Yalnızlığı ile mutlu olmak, gerçekten huzur mu getirir? Yoksa yalnızlık, bizler farkında olmadan kötü bakteriler gibi içimizde üreyip başımıza kötü şeylerin gelmesinin bir sebebi midir?
2- Yalnızlık, eğer dönüşü olmayan kötü sonuçlar doğuruyorsa yalnızlığıyla mutlu olanların sahip olduğu rutin huzurlu hayat bir amaç olmaktan çıkıp amaçsızlığın doğurduğu bir sonuç mu olmaktadır?
3- İnsanoğlu; ilk kökenlerinden/atalarından bu yana evrim süreci boyunca geçirdiği ve diğer türdeşlerinden ‘’İletişim Kurma, Sosyalleşme ve Organizasyon Yetenekleri’’ sayesinde ayrışmış ve her seferinde diğer türdeşlerinden daha güçlü bir üst tür olarak doğal seleksiyona uğrayarak varlığını bu güne kadar getirebilmiştir. Buradan hareketle; ‘’İletişim Kurma, Sosyalleşme ve Organizasyon Yetenekleri’’ gelişiminin çıkış noktası olarak alındığında; ‘’İnsanın Yalnızlık Duygusu’’ nu seçmesi ve hayatı boyunca yalnızlığı ile mutlu olmaya çalışması, insanoğlunun evrimine ters midir? Yani, ‘’Yalnızlık’’, insanoğlunun evrimleşerek bugüne kadar aktarılan genetik özüne aykırı bir duygu mudur? Tamamen tezat mıdır?
4- Bu durumda genetik özüyle ters düşmüş olan insanoğlunun ‘’Yalnızlık’’ sonucu rutine bağlayan ve farkettirmeden ömründen çalınan hayatı, genetik öze aykırı davranması sonucunda doğanın kestiği yavaş yavaş farkettirmeden her gün bir parçasını yitirerek ilerleyen sonu ölümle bir ceza olabilir mi?
KİTAPTA ALTINI ÇİZDİĞİM SATIRLAR:
‘’İnsan ruhu çoğu kez, nedenini bilmediği kararlar alır, bunu aklın yollarında öylesine koşarak yapar ki sonradan bunları tanımayı, hele yeniden bulmayı hiç beceremez.’’ - sy 14
* * *
‘’Bir şeyin başlangıcını ilan etmek için, ilk günden söz edilir her zaman, oysa asıl hesaba katılması gereken gecedir.’’
sy 20
* * *
‘’… arkasında iz bırakmadan geçen, yağdıysa da yeri ıslatmayan yağmur gibiler. Benim gibi, diye düşündü.’’
Sy 33
* * *
‘’Eğer böyle düşünüyorsan, beni cehaletimle baş başa bırak! Kuşlar da öter ve nedenini bilmezler.’’
Sy 65
* * *
‘’…çünkü ruh bedenin bacakları olmadan hiçbir yere gidemez ve beden de ruhun kanatları olmaksızın yerinden kımıldayamaz.’’
‘’…hayatlar, tablolar gibidir, onlara hep dört adım geriden bakmak uygun olur.’’ sy 68
* * *
‘’ …büyük bir sessizlik olduğunu fark etti, sanki daha önceki sessizlik daha büyük bir sessizliği ağırlamış gibiydi.’’ - Sy 101
* * *
‘’Yalnızlık, Don Jose, diye belirtti müdür ağırbaşlılıkla, asla iyi bir yoldaş olmamıştır, büyük kederler, büyük ayartmalar ve büyük hatalar hep hayatta yalnız olmaktan, bir şey kafamızı her gün normalde olandan daha fazla karıştırdığında kendisine danışacağımız bir arkadaş olmasından kaynaklanır.’’
Sy 129
* * *
‘’… ruh gerçek büyüklüğünü en büyük sıkıntı anlarında koyar ortaya.’’
sy 216
* * *
‘’… onurunuz üzerine yemin edin yahu, eskiden en güvenilir yemindi. Peki öyleyse, onurun üzerine yemin ederim.’’ sy 219
Bütün İsimler
José Saramago
··
352 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.