lu⁷
@ifeelepic
özünə aşiq biri ✩
Software Engineer
Matematik, Bilgisayar mühendisliği
19 Mayıs
23 okur puanı
Mart 2023 tarihinde katıldı
Waris Dirie - Səhra çiçəyi
"Səhra Çiçəyi"ni oxumaq, sadəcə bir qadının həyat hekayəsini izləməkdən çox, bir mədəniyyətin dərinliklərinə enmək, insanın yaşadığı zəfər və fəlakətlərin içindəki toxunuşları hiss etmək deməkdir. Waris Dirie'nin “Səhra Çiçəyi” adlı avtobioqrafik əsəri, bir çox oxucu üçün, sadəcə bədii bir roman deyil, həyatın kədərli və eyni zamanda möhtəşəm tərəflərini ortaya qoyan bir təcrübədir.
Kitab, Dirie'nin uşaq yaşlarından başlayaraq, Somalidəki çətin həyatını, oradan qaçışını və sonra dünya səhnəsindəki böyük uğurlarına doğru atdığı addımları anlatmaqla yanaşı, bir qadının cəsarətini, müqavimətini və özünü tapma mübarizəsini gözlər önünə sərir. Waris'in uşaqlıq illərindəki ağrılı təcrübələrdən tutmuş, onun model olaraq məşhurlaşdığı dövrə qədərki hekayə, bir qadının yalnız özünü deyil, həm də cəmiyyətin təzyiqləri ilə qarşı-qarşıya qalma mübarizəsini göstərir.
Kitabın başından sonuna qədər, Waris'in həyat hekayəsi sadəcə bir fərdin yox, bir mədəniyyətin və ənənələrin içində sıxışan qadınların təcrübələrini də əks etdirir. Əslində, kitabın adı özü də böyük bir metaforadır – "Səhra Çiçəyi" çox asanlıqla saralıb tökülə bilərdi, amma öz mövqeyini qoruyub, bütün quraqlığa, çətinliyə baxmayaraq böyüyüb çiçəklənən bir bitkidir. Waris'in həyatının özüdür bu: hər çətinliyə, hər təzyiqə baxmayaraq öz mövqeyini tapmaq, öz çiçəklənməsini mümkün etmək.
Müəllifin həyatındakı ən ağır anlardan birincisi, onun genetik olaraq keçirilən "qadın sünnəti" adlı inanclı praktikanın təsiri ilə başlayan travmatik prosesləridir. Bu praktika, onun həyatını yalnız bir cinsiyyət olaraq deyil, eyni zamanda ona və digər qadınlara verilən dəyərin təyini olaraq da şəkildə pozur. Lakin Waris bu travmanı aşaraq, bir növ öz qapalı dünyasından çıxıb, Qərb mədəniyyətində heyrətamiz bir modelə çevrilməyi
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
Güneş ve Onun Çiçekleri – Rupi Kaur
Rupi Kaur -un daha öncə 
Süt ve Bal kitabını oxumuşdum və bu kitab da mənim üçün ortalama bir təəssürat yaratdı. 
Güneş ve Onun Çiçekleri kitabında bəzən duyğular səmimi, bəzən isə sanki çox “açıq” şəkildə təqdim olunurdu. Mən düşünürəm ki, ədəbiyyat bir çox şeyə toxuna bilər, amma hər mövzunun da öz həddi, incəliyi və estetik sərhədi olmalıdır. Bu sərhədlərin aşılması məndə diskomfort hissi yaratdı.
Digər tərəfdən, kitabda tez-tez təkrarlanan və artıq “çeynənmiş” fikirlərlə də qarşılaşdım. El arasında desək, bəziləri artıq çoxdan “çürüdülmüş” ideyalar idi. Buna baxmayaraq, diqqətimi çəkən, xoşuma gələn hissələr də oldu. Xüsusilə gözəllik standartları ilə bağlı deyilən fikirlər bu günün aktual problemlərindən biridir. Rupi deyir:
“Sahip olduğumuz güzelliğe inansak, trilyon dolarlık bir sektör çökecek.”
Bu cümlə ilə sanki içimizə tutulan bir güzgüdür – dəyərlərimizi başqasının təsdiqinə buraxmasaq, sistem silkələnəcək.
İncələmənin sonunda isə kitabın son səhifələrindən bir sitatla bağlamaq istəyirəm. Düşünürəm ki, bu sözlər Rupi Kaur-un bütün kitab boyu demək istədiklərinin sadə və dərin bir xülasəsidir:
“ilk günden beri
ihtiyaç duyduğu her şey vardı zaten içinde
eksik olduğuna dünya inandırdı onu”
Bu kitab mənə bir daha xatırlatdı ki, hər qadının içində artıq tam bir “mən” var. Sadəcə bəzən bunu unutdururlar bizə – cəmiyyət, standartlar, keçmişlər, qorxular… Amma hər şeyə rəğmən, insan özünün yanında qalmağı bacaranda içində çiçəklər yenidən açır.
İçindəki çiçəkləri heç vaxt unutma…
Rupi Kaur Güneş ve Onun ÇiçekleriDuygu ve Düşünce
Rupi Kaur -un daha öncə Süt ve Bal kitabını oxumuşdum və bu kitab da mənim üçün ortalama bir təəssürat yaratdı. Güneş ve Onun Çiçekleri kitabında bəzən duyğular səmimi, bəzən isə sanki çox “açıq” şəkildə təqdim olunurdu. Mən düşünürəm ki, ədəbiyyat bir çox şeyə toxuna bilər, amma hər mövzunun da öz həddi, incəliyi və estetik sərhədi olmalıdır. Bu sərhədlərin aşılması məndə diskomfort hissi yaratdı.
Digər tərəfdən, kitabda tez-tez təkrarlanan və artıq “çeynənmiş” fikirlərlə də qarşılaşdım. El arasında desək, bəziləri artıq çoxdan “çürüdülmüş” ideyalar idi. Buna baxmayaraq, diqqətimi çəkən, xoşuma gələn hissələr də oldu. Xüsusilə gözəllik standartları ilə bağlı deyilən fikirlər bu günün aktual problemlərindən biridir. Rupi deyir:
“Sahip olduğumuz güzelliğe inansak, trilyon dolarlık bir sektör çökecek.”
Bu cümlə ilə sanki içimizə tutulan bir güzgüdür – dəyərlərimizi başqasının təsdiqinə buraxmasaq, sistem silkələnəcək.
İncələmənin sonunda isə kitabın son səhifələrindən bir sitatla bağlamaq istəyirəm. Düşünürəm ki, bu sözlər Rupi Kaur-un bütün kitab boyu demək istədiklərinin sadə və dərin bir xülasəsidir:
“ilk günden beri
ihtiyaç duyduğu her şey vardı zaten içinde
eksik olduğuna dünya inandırdı onu”
Bu kitab mənə bir daha xatırlatdı ki, hər qadının içində artıq tam bir “mən” var. Sadəcə bəzən bunu unutdururlar bizə – cəmiyyət, standartlar, keçmişlər, qorxular… Amma hər şeyə rəğmən, insan özünün yanında qalmağı bacaranda içində çiçəklər yenidən açır.
İçindəki çiçəkləri heç vaxt unutma…
Rupi Kaur Güneş ve Onun ÇiçekleriRəqəmsal Qala – Dan Brown
Dan Brown-un “Rəqəmsal Qala” əsərini oxuyub bitirdikdən sonra içimdə həm qəribə bir heyranlıq, həm də bir az “mən necə bu qədər çaşa bilərdim?” hissi qaldı. Roman, oxucuya sadəcə maraqlı süjet deyil, həm də hadisələrin arxasında baş verən zehni oyunları, seçimlərin bəzən necə taleyüklü ola biləcəyini göstərir.
Əsərin ən güclü tərəfi — daim dəyişən ehtimallar və yanlış yönləndirmələrlə oxucunun zehni ilə “oynaması”dır. Hər səhifədə yeni bir versiyam yaranırdı, hər detala başqa cür baxmağa başlayırdım. Elə bir nöqtəyə gəlirdim ki, artıq kimin haqlı, kimin günahkar olduğunu bilmək mümkünsüz görünürdü — və məhz bu qeyri-müəyyənlik, bu daim dəyişən ehtimallar oxucuya tam bir “zehni macəra” yaşadır.
Stratmor obrazı məni xüsusilə çox düşündürdü. Onun Syuzan Fletçerə olan hissləri, onu qazanmaq üçün getdiyi yollar, ilk baxışdan səmimi və müdrik görünən bir insanın içində gizlənən hirs, ehtiras və nəzarət istəyi… Bütün bunlar romanın dramatik xəttinə çox gözəl bir dərinlik qatır. Sonda isə öz planlarının qurbanına çevrilməsi - yəni ən təhlükəli düşmənin bəzən insanın öz niyyəti ola biləcəyini göstərir.
Əsərin emosional mərkəzində isə Syuzan və Devid dayanır. Onların bir-birlərini ölümə yaxın anlarda xatırlayaraq yaşamaq uğrunda apardıqları mübarizə, sevginin sadəcə duyğu deyil, bəzən insanı ayaqda tutan yeganə ümid olduğunu göstərir.
Əsərdə Syuzan və Mic kimi ağıllı, prinsipial və öz sahəsində peşəkar qadınların obrazları isə xüsusi dəyərlidir. Onları oxumaq mənə həm motivasiya verdi, həm də bir qadın oxucu kimi qürur yaşatdı.
Və əlbəttə, kriptoqrafiya ilə bağlı verilən məlumatlar, texniki anlayışlar romanı daha da maraqlı etdi. Sadəcə hadisə ardıcıllığı deyil, həm də elmə, texnologiyaya toxunan bu məlumatlar romanı zənginləşdirir və real dünya ilə bağ qurmağa imkan
Wulf Dorn – Gecə Qurdlarındır
Kitab oxuyarkən insan özünü itirə bilərmi? Wulf Dorn’un “Gecə Qurdlarındır” əsəri mənə bunun mümkün olduğunu göstərdi. Hekayənin ilk səhifələrindən mən artıq qəhrəmanların düşüncələrində gəzişməyə, onların hisslərini özümünkü kimi hiss etməyə başladım. Bu əsər sadəcə bir hekayə yox, insanın ən dərin qorxularını, ən gizli tərəddüdlərini və bir o qədər də sirli arzularını kəşf etmək üçün bir dəvətnamədir.
Hadisələr irəlilədikcə özümü hekayənin bir parçası kimi hiss edirdim. Sanki qəhrəmanlarla eyni otaqda oturur, onların qərarlarını izləyir, öz düşüncələrimlə hadisələri analiz edirdim. Beynimdə fərqli-fərqli versiyalar qururdum: “Bəlkə də belə olacaq?”, “Ya yox, tam tərsi baş verəcək?”. Hətta sonluqla bağlı konkret bir nəzəriyyəm də vardı. Amma Dorn’un yazı tərzi elə mürəkkəb və təhrikedici idi ki, mən həmin nəzəriyyələrdən vaz keçib özümü tamamilə onun yaratdığı dünyaya təslim etdim.
Kitabın son səhifələrində isə tamamilə başqa bir dünya açıldı. Dorn’un qələmi ilə formalaşan sonluq həm düşündürücü idi, həm də ürək toxunan. Və o dərin cümlə: “Yolda rahat yeriyə bilmək üçün keçmişdən qurtulmağı bacarmalıyıq. Bəlkə də, gələcəyin bizə gözəl sürprizləri var. Keçmişlə xudahafizləşməsək, həmin sürprizləri qəbul edə bilmərik.” Bu sözlər mənə nəinki kitabın, həm də həyatın mesajını çatdırdı.
“Gecə Qurdlarındır” mənim üçün yalnız maraqlı bir hekayə deyil, həm də özümə tutduğum bir güzgü idi. Dorn, keçmişin kölgələrində qalmamaq üçün irəliləməyin vacibliyini xatırladır. Bu əsər mənim üçün təkcə bir oxu təcrübəsi deyil, qaranlıqdan işığa uzanan psixoloji bir səyahət oldu. 
Wulf Dorn 
Gecə Qurdlarındır
Wulf Dorn Gecə QurdlarındırEmile Zola - Nasıl Ölünür
Émile Zola’nın "Nasıl Ölünür" əsəri, ölümün və həyatın mənasını dərin və fəlsəfi bir şəkildə araşdırır. Kitab, insanın ölümlə üzləşməsi, qorxuları və ölümə hazırlıq prosesini ön plana çıxarır. Zola, ölümün sadəcə fiziki bir hal olmadığını, həm də mənəvi və psixoloji bir vəziyyət olduğunu göstərir.
Hekayə, ölümdən qaçmağın, ona qarşı gəlməyin və onu qəbul etməyin müxtəlif yollarını təsvir edir. Əsərdəki obrazlar, öz ölümünü dərk etdikcə daxili aləmlərindəki mürəkkəb dəyişiklikləri yaşayır. Zola, ölümlə barışmanın yalnız bədənin deyil, ruhun da azadlığı olduğunu vurğulayır.
Kitabın dilindəki sadəlik və dərinə getmə cəhdi, oxucunu həm düşündürür, həm də dərindən təsirləndirir. Zola’nın bu əsərindəki məqsəd, oxucuya ölümün qaçılmaz olduğunu xatırlatmaq və ona necə yanaşmağı göstərməkdir. Hər bir şəxs, ölümə fərqli yanaşır və Zola bunu çox dəqiq və detallı şəkildə göstərir.
"Nasıl Ölünür" yalnız ölümdən bəhs etməyib, həm də həyatı qiymətləndirməyi, hər anı dəyərləndirməyi və həyatın sonsuz olduğunu qəbul etməyi öyrədir. Əsər mənə həyatı daha diqqətlə yaşamağa və ölümə fərqli bir gözlə baxmağa ilham verdi.
Zola’nın yazı üslubu çox təsirlidir və oxucunu əsərin içində həqiqətən hiss etdirir. Kitabda, ölümün yalnız bir bitiş olmadığını, eyni zamanda yeni bir başlanğıc olma ehtimalını da görürük. Bu əsər, ölümə qarşı daha mərhəmətli və qəbul edici olmağın vacibliyini öyrədir. 
Nasıl Ölünür 
Emile Zola
Nasıl Ölünür Emile Zola