Deniz
@ilkkan
''Yemek'' yerine binlerce yıldır ''aş'' denirdi. Yoksul Anadolu insanı ağzının tadını bilmezdi; yalnızca yaşamak için yerdi, yemek için yaşamazdı! Karnını doyurduktan sonra bir saniye daha oturmaz; sofradan kalkardı!
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Zengin köşklerde, Tanzimat sonucu yemeklerin, -Avrupa ülkelerinde olduğu gibi- ayrı bir odada ya da salonda, masada veya sandalyelerde oturarak ayrı tabaklarda, ayrı çatal ve bıçakla yenmeye başlandığı, herkesin ayrı bardağı kullandığı Fransız mutfağı modası olduğu bilinir.
Günümüzde Osmanlı ''yemek ve sofra kültürü'' denilince genellikle saray mutfağı (Matbah-ı Âmire) ''kültürümüzün, medeniyetimizin zenginliği'' diye yazılıyor, söyleniyor. Bu tarih yazımında geniş halk kitleleri yok!
Fatih Sultan Mehmet'in yemek yemekle ilgili -padişahların aile üyeleri dışında kimseyle birlikte yemek yememesi gibi- kanunname hazırlayıp yürürlüğe koyduğu bilinir.
Orta Asya'da Türklerin, ilk besinleri buğday unu, süt-süt ürünleri, at-koyun eti ve içkileri ise kısrak sütünden hazırladıkları kımızdan ibaretti.
Süt tek başına tüketildiği gibi, tereyağı, peynir, yoğurt, ayran, çökelek vb. çeşitlere dönüştürüldü.
Mezar kazılarından anlaşıldı ki, Türkler için et tutkuydu. En çok koyun eti yedikleri, bunun yanında at, sığır, geyik etlerini de tükettikleri bilimsel bulgulardan elde edildi.
Türk mutfağının, Fransız ve Çin mutfakları ile birlikte dünyanın sayılı üç toprağından biri olduğu iddia edilir. Çünkü Türkler, çok eskiden beri birçok kültürle tanışmış, birçok uygarlığa komşuluk yapmış ve onlarla iç içe yaşayarak yemek kültürü alışverişi yaparak mutfağını zenginleştirmiştir.