Sapiens’in başarısının sırrı neydi? Birbirinden çok uzak ve ekolojik
olarak çok farklı yerlere bu kadar hızla yerleşmeyi nasıl başardı? Diğer
insan türlerinin hepsini nasıl yok oluşa itti? Neden güçlü kuvvetli, beyni gelişmiş ve soğuğa dayanıklı Neandertaller bile bizim katliamımızdan
kaçamadılar? Bu konudaki tartışmalar sürüyor. En muhtemel cevap, za
ten tartışmanın da hâlâ sürmesini sağlayan şey. Homo sapiens dünyayı,
her şeyden önce kendine özgü dili sayesinde fethetti.
Tek bir insan çakmaktaşıyla veya yanan bir çubukla, birkaç saat içinde koca bir ormanı yakabiliyordu. Ateşin kontrolü daha sonra olacakların habercisiydi.
Tarixdə ilk dəfədir ki, toxluqdan ölən insan-
ların sayı aclıqdan ölənlərin sayından daha çoxdur. İnsanların
əksəriyyəti infeksion xəstəlikdən yox, qocalıqdan ölür; intihar
edənlərin sayı əsgərlər, terroristlər və cinayətkarlar tərəfindən qətlə
yetirilənlərin ümumi sayından daha çoxdur. 21-ci əsrin başlanğı-
cında orta hesabla bir insanın McDonalds yeməklərini tıxmaqdan
ölmə ehtimalı quraqlıq, Ebola virusu və ya Əl-Qaidə terrorundan
həlak olmaq ehtimalından daha yüksəkdir.