Her zaman dinsiz olduğunu vurgulayan Freud bir dogma kurmuş, daha doğrusu, yitirdiği kıskanç bir tanrının yerini başka bir zorlayıcı imgeyle, yani cinsellikle doldurmuştu. Bu imge, aslı kadar ısrarcı ve vurgulayıcı, buyurgan ve tehdit ediciydi.
Kavramların iyi tarafı insanları deneyimlerden uzak tutmalarıdır. Ruh kavramlarda yaşamaz, yapılanlarda ve gerçeklerde yaşar. Sözcükler olmayan bir şeyi yaratamazlar ama bu sonsuza dek böyle gidecek.
Can Sanat Yayınları | Psikiyatrik Çalışmalar·Kitabı okudu
Savaş ve fetih bir alternatif sunuyordu. Yabancı düşmanlara karşı zafer kazanmak, ganimet (özellikle altın ve gümüş), esirler (müstakbel köleler) ve toprak (yeni çiftlikler ve malikâneler kurmak) demekti. Savaş lehine oy kullanmak ve şevkle savaşmak kendi çıkarlarına olsun diye savaşın getirilerinin bir kısmı sıradan yurttaş lejyonerlerle paylaşılıyordu. Ama aslan payı, devlete ve senatör generallere gidiyordu.
Böylece Roma, şiddete dayalı, yağmacı bir emperyal soygun sistemi haline geldi. Roma yönetici sınıfı, içeride sömürü oranını yükselterek artığı büyütmek yerine yabancı yönetici sınıfların elindeki artığı, iş gücünü ve üretim araçlarını zorla alma yoluna gitti.
Yordam Kitap | Antikçağ İnparatorlukları·Kitabı okuyor