Yazar:
Demirtaş Ceyhun
Tahmini Okuma Süresi:
4 sa. 59 dk.
Sayfa Sayısı:
176
Basım Tarihi:
Ocak 1981
Yayınevi:
Cem Yayınevi
ISBN:
9789757960102
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Yorumlar ve İncelemeler
İnsanların ruhsal durumlarını da hesaba katarak Türk toplumunun çağdaş sorunlarına eylemci bir hikaye anlayışıyla eğilen yazar bu eseriyle yaşantımızdan önemli kesitler veriyor.
#HeraybirApartmankitabı okuyorum. Kimi zaman bir apartmanın içinde sıkışıp kalmış hayatlara tanık oluyorum, kimi zaman o soğuk betonların ardındaki sıcak hikâyelere… Şehir hayatının bir simgesi olan apartmanlar, içinde yaşayanların yalnızlığına, komşuluk ilişkilerinin nasıl değiştiğine, modernleşmenin getirdiği yabancılaşmaya dair çok şey söylüyor. Ama içlerinden biri var ki, Türk edebiyatında gerçekten özel bir yere sahip: Demirtaş Ceyhun’un “Apartman”ı.
1974’de yayımlanan bu öykü kitabı, dönemin kentleşme olgusunu tüm çıplaklığıyla gözler önüne seriyor. O yıllarda şehirler büyüyor, köyden kente göç artıyor, eski mahalle kültürü yerini apartman yaşamına bırakıyordu. İnsanlar üst üste dizilmiş beton kutulara yerleşirken, ilişkileri de aynı oranda katmanlaşıyor, mesafeler artıyor, insan insana yabancılaşıyordu. Demirtaş Ceyhun işte tam da bu dönüşümü anlatıyor: İnsanın betona sıkışmış yalnızlığını.
Kitapta yer alan dört öyküde en çok dikkatimi çeken şey, karakterlerin iç dünyalarının derinliği oldu. Özellikle ilk öykü Apartman’da ki kitaba da adını vermiş bu öykü ve sokakta yanından geçtiğimiz, asansörde bir an göz göze geldiğimiz ama bir daha belki hiç konuşmadığımız, apartmanların içinde kaybolmuş insanları çok güzel anlatmış. Her biri bir şekilde modern hayatın sıkışmışlığını yaşıyor; ama bu sıkışmışlık yalnızca fiziksel değil, aynı zamanda ruhsal bir bunalım.
Benim için Apartman, sadece bir kitap değil, aynı zamanda yaşadığımız hayatın bir yansıması. Günümüzde de apartmanlar çoğaldıkça, insanlar daha da içine kapanıyor, komşuluk ilişkileri giderek yok oluyor. Kitabı her okuyuşumda, kendi apartmanımda kaç kişinin ismini bildiğimi sorguluyorum. Belki de edebiyatın en güzel yanı bu: Bizi içimize dönmeye ve çevremizi yeniden düşünmeye itmesi.
Demirtaş Ceyhun,
Kitap iki hikayeden oluşuyor. İlk hikaye apartmanlaşmanın getirdiği, insanların birbirinden ne kadar uzaklaştığı yani kapitalizmin sonuçları anlatılıyor. Tabi bu anlatılırken yine solcuların ağızlarıyla kuş tutsalar bile kötü olduklarını gören bağnaz ve yobaz insanları da eklemeyi unutmuyor yazar. İkinci hikaye de yine bu temalı. Gecekonduda yaşayan insanların evlerinden edilip kapitalizm için nasıl harcandıklarını, hakkını arayan bir ana ve avukat üzerinden, sistem eleştirileriyle anlatıyor. Göndermeleri ve dikkat çekilmesi gereken noktalar iyiydi. Kısa ve öz hikayelerdi..
Demirtaş Ceyhun’un okuduğum ilk kitabı “Apartman” 1974 1. Baskı Bilgi Yayınları. Kitap iki hikayeden oluşmakta. Kentsel dönüşümün eleştirisini yaptığını söyleyebiliriz. İktidar yada siyasi gücün bir eleştirisinide hikayenin içerine yerleştirmiş. Hikayeyi oluşturan kahramanların kullandıkları dili olduğu gibi yazmış. Her kitabın okunması gerektiğine inanan biri olarak bu kitabı tabiki tavsiye edeceğim. Ayrıca Sarıyer’de ikamet ettiğimden ve Sarıyer’deki kütüphanenin ismi de yazarın ismi ile isimlendirilmiş olduğundan bir eserini okumak okudum.
Reklam
Yazar Hakkında
Demirtaş CeyhunYazar · 30 kitap
Adana'da doğan Demirtaş Ceyhun, ilk ve orta öğrenimini Adana'da tamamladı. 1953 yılında Adana Lisesi'nden mezun oldu. İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi Mimarlık Bölümü'nden 1959 yılında mezun olan Demirtaş Ceyhun, Adana Belediyesinde memurluk yaptıktan sonra serbest mimar olarak da çalıştı. Bir süre İstanbul Mimarlar Odası Genel Sekreteri oldu. Ankara Büyükşehir Belediyesinde danışmanlık yaptı. İstanbul'da açtığı bir kitabevinin yöneticiliğini (1972-76) yaptı. Politika gazetesi genel yayın müdürlüğünün ardından, özel şirketlerde danışman ve genel koordinatör olarak çalıştı. Sis Çanı Yayınevi’ni kurdu ve yönetti.
Genelde toplumsal konuların irdelenmesine yönelen eserler veren Demirtaş Ceyhun'un hikâyeleri 1955'ten itibaren Yeni Ufuklar, Pazar Postası Yelken, 1960'dan sonra Türk Dili, Antalya, Ataç, kendi çıkardığı Edebiyat Cephesi (1979-80) dergilerinde yayımlandı. Yazarlığının ilk döneminde kişisel sorunlar üzerine eserler veren Demirtaş Ceyhun'un konulara bakış açısı, cinsel ve ruhsal sorunlara getirdiği farklı yaklaşımlar dikkati çekti. Ancak yazarın günümüzde kitlelerce tanınması, daha sonraları çağdaş içeriği ağır basan, toplumsal gerçeklerin kökenlerine yönelen inceleme eserleri ile olmuştur.
Demirtaş Ceyhun'u pek çok sanatçıdan ve edebiyatçıdan ayıran özellik; edebiyatı başından itibaren, bilinçli olarak hem akıl ve mantıkla hem de duygu, düşlem ve sezinlemeyle birlikte ele almasıdır. Bir yandan öykü ve romanlarıyla, bir yandan da araştırma, inceleme ve denemeleriyle, yazınsal türlerde ortak bir imgelem yaratmış ve edebiyatı toplumbilim ve siyaset bilimle, kültür bilimle, kuramsal düşünceyle beslemiştir. Tarih çerçeveli araştırma ve incelemelerinde, tarihi deneme tadında okutmayı başarmıştır.
Demirtaş Ceyhun, "Asya" adlı romanıyla 1970 TRT ödülünü, "Çamasan" adlı eseriyle 1973 Sait Faik Hikaye Armağanı'nı kazandı. "Apartman" kitabıyla 1975 Türk Dil Kurumu Hikâye Ödülünü kazanan yazarın ayrıca "Horozlu Ayna" isimli bir çocuk hikâye kitabı da bulunmaktadır.
Demirtaş Ceyhun, Mimarlar Odası İstanbul Şubesi Başkan Yardımcılığı görevi sırasında özel yüksekokulların devletleştirilmesi için mücadele etmiş ve Anayasa Mahkemesi'nin 1971 yılında aldığı kararla 44 yüksekokul devletleştirilmiştir.
1984 yılında Aziz Nesin ve Yalçın Küçük'ün de aralarında bulunduğu bir çok aydınla birlikte "Aydınlar Dilekçesi"ni hazırlayanlar arasında yer aldı.
Demirtaş Ceyhun haftalık Aydınlık'ta köşe yazıları yazmaktaydı. İşçi Partisi üyesi ve partinin 2007 yılında ilan edilen Milli Hükümeti'nin Kültür Bakanı'ydı.
Zatürreye yakalanan Demirtaş Ceyhun 29 Temmuz 2009 günü İstanbul’da hastanede hayatını kaybetti ve İstanbul Aşiyan Mezarlığı'nda toprağa verildi.
Eserleri
- Tanrıgillerden Biri (Ataç, 1961) (Hikaye)
- Sansaryan Hanı (Barış Kitaplığı, 1967) (Hikaye)
- Haçlı Emperyalizm (Habora, 1967)
- Yağma Edilen Türkiye (Habora, 1968)
- Asya (Ok, 1970) (Roman)
- Çamasan (Sinan, 1972) (Hikaye)
- Apartman (Bilgi, 1974) (Hikaye)
- Yağmur Sıcağı (Cem, 1976) (Roman)
- Bir Yeni Dev - Çağımızın Trajiği (Tekin, 1977)
- Yüz Yaşındaki Delikanlı, Bulgaristan (Habora, 1978)
- Avşalı Çocuk (Işık, 1979) (Çocuk Kitabı)
- Savaş ve Küçük Barış (Abece, 1979) (Çocuk Kitabı)
- Yirminci Yüzyıl ve Edebiyat (Çağdaş, 1979)
- Ada'nın Kuşu (Cem, 1979) (Çocuk Kitabı)
- Cadı Fırtınası (Yazko, 1982) (Roman)
- Babıali'nin Şu Son Kırk Yılı (Milliyet, 1984)
- Çağımızın Nasrettin Hocası Aziz Nesin (Milliyet, 1984) (Anı)
- Can Çekişen Kitap (Cem, 1985)
- Babam ve Oğlum (Cem, 1985) (Hikaye)
- Ah Şu Biz Kara Bıyıklı Türkler (E, 1988)
- Bütün Dünyadan Özür Diliyorum (Cem, 1988)
- Entelektüelden Entele (E, 1989)
- Horozlu Ayna (Cem, 1993) (Çocuk Kitabı)
- Ah Şu Biz Göçebeler (Sis Çanı, 1994)
- Asılacak Adam Aziz Nesin, söyleşi (AD, 1994)
- Yaşasın Aziz Nesin (Sis Çanı, 1995) (Anı)
- Türk Edebiyatındaki Anadolu (Sis Çanı, 1996)
- Ayı İzi: Eylül Öyküleri (Sis Çanı, 1997) (Hikaye)
- Osmanlılarda Aydın Kavramı (Sis Çanı, 1997)
- Kod Adı Ulu Hakan (Sis Çanı, 1998)
- Eskimedi Bendeki Umutsuz Umut (CKK, 1999)
- Ah Şu Osmanlılar (Sis Çanı, 2000)
- Soğuk Savaş Yazıları (Sis Çanı, 2001)
- Modernizm, Postmodernizm, Türban (Sis Çanı, 2003)
- Erikler Çiçek Açtı mı (Dünya, 2004)
- Belki Yarın Anlarlar (2004) (Hikaye)
- Edebiyatımı Geri İstiyorum (Sis Çanı, 2005)
- Yakılacak Adam Aziz Nesin (Dünya, 2006)
