Bırakılmış Biri
Orhan DuruYazar:
Orhan Duru
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 57 dk.
Sayfa Sayısı:
104
Basım Tarihi:
Ekim 2009
Yayınevi:
Sel Yayıncılık
ISBN:
9789755704241
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Yorumlar ve İncelemeler
Her şeyden önce söz dizimi alışılmışın dışında. Devrik cümleler... Algınız ve alışkanlığınızı zorluyor. Yazar öykünün seyrine, büyük bir ustalıkla, birbirinden bağımsız o kadar çok şey yerleştirmiş ki öyküden kopup kendi dünyanızda kendinizle muhasebe yaparken yakalanabiliyorsunuz. Dolayısıyla olay seyrini takip etmek epey güç.Eğlenceli, enteresan diyebileceğiniz benzetmeler yakıştırmalar bolca var. Eğer yenildikten hoşlanıyorsun bence bu yazarla tanışmalısınız.
Orhan Duru’nun Bırakılmış Biri adlı öykü kitabında sadece “bırakılmışlık” değil, modern hayatın görünmez ağırlığı var.
İnsanlar birbirine dokunmadan geçiyor; konuşmalar, sözcüklerden çok suskunlukla örülmüş.
Her öyküde bir yalnızlık, bir yabancılık, bir “olamadım” hissi…
Duru’nun dili sade ama içten içe sarsıcı; ne dramatik, ne soğuk — sadece gerçek.
Okudukça fark ediyorsun: bazen biri seni değil, sen kendini bırakmışsın!
Orhan Duru 1933 - 2009 yılları arasında yaşamış bir yazar ve gazetecidir.
Bu ay onun ilk öykü kitabı olan ve 1959 yılında yayımlanan BIRAKILMIŞ BİRİ'ni okuyarak seriye başlamış oldum.
18 öykünün hepsini de çok beğendim. Yazarın, ironik, mizahi ve düşündüren bir tarzı var.
Kitabın önsözünü yazan Murat Yalçın sayfa 8 de şöyle diyor: "Dünya Nimetleri (Gide), Malte Laurids Brigge'nin notları Rilke), Yerlatından Notlar (Dostoyevski), Aylak Adam (Yusuf Atılgan) gibi kitaplarla beraber okunması beklenen kitaplardandır [Bırakılmış Biri]"...
Bunu da not etmiş olayım.
Yazar öykülerinde bolca devrik cümleler kullanmış, tekrarlar yapmış. İşte o cümleler de, öyküye daha fazla anlam yüklemiş bana göre. Henüz tek kitabını okumuş olsam da, Orhan Duru'nun kişiliği üzerine varsayımlarda bulundum bir de. Bazı yazarları okurken bunu hep yaparım, kimileri ipucu veriyor gibi geliyor çünkü bana. Özel hayatında ve arkadaş ilişkilerinde şakacı, eğlenceli biri miydi acaba diye düşündüm hep. Daha okunacak kitapları var sırada, bakalım onlar ne hissettirecek
Bundan önce, Karl Ove Knauusgaard'ın "Sonbahar" kitabını okumuştum. Hemen arkasından da BIRAKILMIŞ BİRİ'ni okuyunca iki yazarın da benzer konuya değindiğinive benzer cümleler kurduğunu farkettim adı geçen eserlerde, bu da güzel bir tesadüf oldu.
Orhan Duru'nun 1959 yılında yazdığı öykülerinden biri KÜÇÜK SİNEKLER adını taşıyor.
Karl Ove'un 2000'li yıllarda yazdığı kitabında da sayfa 185'te SİNEKLER başlıklı bir bölüm var.
Sayfaları hikayemde paylaşacağım birazdan. Merak ederseniz oradan okuyabilirsiniz Karl Ove'un yaşadığımız zamanda bilgiye ulaşımı daha kolay olduğu için, onun yazısında sinekler hakkında daha fazla detay var tabi
50 yıl arayla yazılanlara konu olan sinekler bir bilseler kendilerinden nasıl bahsedildiğini
🪰
Herkese
Orhan Duru'nun öyküleri ile uzun yıllar önce, Ada Yayınları tarafından yayımlanan Yoksullar Geliyor kitabı ile tanışmıştım.Türk Alman Kitabevini'nin indirimli kitaplar için ayırdığı sepetini karıştırırken bulmuştum.
O zamanlar romana daha yakındım.
Yıllar sonra, Orhan Duru öykülerini kronolojik olarak okuyayım dedim.
Bırakılmış Biri, 1959 yılında yayımlanan ilk öykü kitabı, Orhan Duru'nun.Orhan Duru'yu anınca Özlü kardeşler de gelir aklıma hep.
Orhan Duru, bilimkurgunun temsilcisi olması yanında , science-fiction'ı dilimize bilimkurgu olarak çevirerek isim babası olur bu terimin.
Orhan Duru, 1950 kuşağı öykücüleri arasındadır.
Bırakılmış Biri'ndeki öykülerin pek çoğunu Urfa'da veterinerlik yaparken yazmış.Orhan Duru öykücülüğünü tanıma adına başlangıç oldu kitap benim için.Öyküleri içselleştiremedim.Biraz da karanlık buldum.
Kitaba geçmeden önce kısaca Orhan Duru'dan bahsetmek lazım. Yazar 1933 doğumlu 2009 yılında vefat ediyor. Gazeteciliğinin yanı sıra Yusuf Atılgan, Vüs’at O. Bener, Ferit Edgü, Leylâ Erbil, Özcan Ergüder, Bilge Karasu, Feyyaz Kayacan, Erdal Öz.. gibi 1950 kuşağı öykücülerinden. Türkiye'nin siyasal ve toplumsal gelişmeleri ile dünyadaki düşüncelerden (Alber Camus, Sartre- Varoluşçuluk) etkilenen kuşaktan bahsediyoruz. Kitapta 18 adet öykü var. 112 sayfa. Öykülerinde devrik cümleler, iç konuşması, bilinç akışı teknikleri kullanılmış. İlk öyküsü Karabasan, Kafka'nın Dönüşüm öyküsünü anımsatıyor. Kitaptaki birkaç öykü farklı, ironik ya da kara komedi denebilecek, güzel öyküydü. Fakat diğerlerini okumakta zorlandım ve beğenmedim. Sanki yazılmış olsun diye yazılmış gibiydiler. Tabi bu yazarın ilk kitabı onun da etkisi olabilir ileriki yıllarda yazdığı kitapları da değerlendirmek lazım.
Reklam
Yazar Hakkında
Orhan DuruYazar · 29 kitap
Mehmet Orhan Duru, Türk öykücü, yazar, gazeteci ve veterinerdi. İngilizce "science-fiction" sözünü Türkçeye "bilim-kurgu" olarak çeviren ve kazandıran kişidir.
Edebî anlayış olarak Garipçiler akımına karşı çıkarak şiirin zengin, kapalı bir anlatımının olmasını savunan, adını yazdıkları dergiden alan "Maviciler" akımından ve "Bunalım Edebiyatı" olarak da anılan geleneksel edebiyat anlayışından koparak dili simgesel, imgesel, soyut bir kullanım alanına sokan "1950 Kuşağı" öykücülerindendir.
18 Aralık 1933'te annesi Hatice Hacer Hanım, babası İbrahim Etem Bey'in iki çocuğundan biri olarak İstanbul, Rumelihisarı'nda doğdu. İlkokulu Çankırı'da, ortaokulu ise Beşiktaş Birinci Erkek Ortaokulunda başlayıp Afyon'da tamamladı. Edebiyata ilgisi 1948'te girdiği Afyon Lisesinde başlarken o yıllarda annesi öldü. Babasının yaptığı ikinci evliliğinden "Ülkü" adında kardeşi oldu.
Edebî yaşamına lise yıllarında şiirle başladı, kısa süre sonra öykücülüğe yöneldi. "Kadın ve İçki" adındaki ilk öyküsü 1953 yılında Küçük Dergi'de yayımlandı.1956 yılında Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesinden mezun oldu. Veteriner olarak aynı yıl İstanbul'da, askerliğinin bitimi sonrasında Urfa'da çalıştı. 1959 yılında döndüğünde aynı fakültede, Veteriner Hekimliği Tarihi ve Deontoloji Anabilim Dalında asistan olarak görev yapmaya başladı, ilk öykü kitabı "Bırakılmış Biri" yayımlandı. 27 Mayıs 1960 Askerî Darbesinin ardından kurulan askerî yönetiminin Ekim 1960'ta üniversitelerden ihraç ettiği 147 öğretim elemanından biri oldu. Muzaffer Erdost ve Bülent Ecevit'in desteğiyle 1961'de Ulus gazetesinde çalışmaya başladı. 1962 Ağustos'ta gazetenin bursuyla bir yıllığına Amerika'ya giden Duru, üç ay Rocky Mountain News gazetesinde çalıştı. Ankara'ya dönünce Cumhuriyet gazetesinde çalışmaya devam etti. Yazılarını ilk olarak Mavi dergisinde yayımladı. Ulus, Cumhuriyet gazetelerinin yanı sıra Milliyet, Güneş Hürriyet, Evrim, Yeni Ufuklar, Pazar Postası, Seçilmiş Hikâyeler, Yelken, Dost, Soyut gazete ve dergilerinde çalıştı. 1965 yılında yazar ve çevirmen 
Sezer Duru ile evlendi. En son Interstar TV'de haber müdürlüğü yaptı. Bu görevden sonra, yazarlık yapmaya devam etti.
Orhan Duru ayrıca İngilizce science-fiction sözünü Türkçeye bilim-kurgu olarak tercüme eden, kullanan ve bu sözcüğü Türkçeye kazandıran kişidir. Öncesinde "düşbilimsel yapıt", "düşsel bilim" gibi karşılıklar getirilen terime, Duru kullanım önerisini ilk olarak Türk Dil Kurumunun Türk Dili dergisinin 1 Ocak 1973 tarihli sayısında sundu. Bu öneri daha sonra TDK tarafından "bilim kurgu" imlâsıyla resmîleştirilmiştir.
Prostat kanserine yakalanan Duru, bir süredir tedavi gördüğü Surp Agop Hastanesi'nde 25 Ocak 2009 saat 02.30'da öldü. Teşvikiye Camiinde düzenlenen cenaze töreni sonrası Aşiyan Mezarlığı'na defnedildi. Oyuncu Ülkü Duru'nun ağabeyidir. Eserlerini "Cüneyt Gabran" mahlasıyla da yazmıştır.
Ölümünden sonra, gazete ve dergilerde kalmış çeşitli yazıları, yazara asistanlığını yaptığı Burak Fidan tarafından "Roman Medyadan Önce Gelir" eserinde bir araya getirildi. Burak Fidan'la birlikte yazdığı, tek romanı Az Roman yine ölümünden sonra yayımlandı.
Duru'nun ayrıca 2022'den itibaren Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Basın Müzesi'nde ressam Faruk Kutlu tarafından yapılmış yağlı boya tablosu sergilenmektedir.
Sezer Duru ile evlendi. En son Interstar TV'de haber müdürlüğü yaptı. Bu görevden sonra, yazarlık yapmaya devam etti.
Orhan Duru ayrıca İngilizce science-fiction sözünü Türkçeye bilim-kurgu olarak tercüme eden, kullanan ve bu sözcüğü Türkçeye kazandıran kişidir. Öncesinde "düşbilimsel yapıt", "düşsel bilim" gibi karşılıklar getirilen terime, Duru kullanım önerisini ilk olarak Türk Dil Kurumunun Türk Dili dergisinin 1 Ocak 1973 tarihli sayısında sundu. Bu öneri daha sonra TDK tarafından "bilim kurgu" imlâsıyla resmîleştirilmiştir.
Prostat kanserine yakalanan Duru, bir süredir tedavi gördüğü Surp Agop Hastanesi'nde 25 Ocak 2009 saat 02.30'da öldü. Teşvikiye Camiinde düzenlenen cenaze töreni sonrası Aşiyan Mezarlığı'na defnedildi. Oyuncu Ülkü Duru'nun ağabeyidir. Eserlerini "Cüneyt Gabran" mahlasıyla da yazmıştır.
Ölümünden sonra, gazete ve dergilerde kalmış çeşitli yazıları, yazara asistanlığını yaptığı Burak Fidan tarafından "Roman Medyadan Önce Gelir" eserinde bir araya getirildi. Burak Fidan'la birlikte yazdığı, tek romanı Az Roman yine ölümünden sonra yayımlandı.
Duru'nun ayrıca 2022'den itibaren Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Basın Müzesi'nde ressam Faruk Kutlu tarafından yapılmış yağlı boya tablosu sergilenmektedir.
