Harlem Ritmi
Colson WhiteheadYazar:
Colson Whitehead
Çevirmen:
Begüm Kovulmaz
Tahmini Okuma Süresi:
10 sa. 26 dk.
Sayfa Sayısı:
368
İlk Yayın Tarihi:
2024
Yayınevi:
Siren Yayınları
ISBN:
9786057260161
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
İki Pulitzer ödüllü Colson Whitehead’in Harlem Ritmi romanını @begukov çevirisiyle @sirenkitap yeni yayımlandı.
Harlem Ritmi 1960’lar Harlem’inde geçen bir suç romanı. Ray Carney adlı düzenbaz olmayan bir düzenbazın yaşadıkları çerçevesinde ilerliyor hikaye. Carney’in bir mobilya mağazası var, dürüst yollardan kazanmaya çalıştığı bir iş. Bir de soygun ganimetlerini nakte çevirmeye aracılık ettiği, aile geçmişinden kaçamadığı bir işi. Öğretildiği gibi yaşamakla, gideceği yeri belirlemek isteyen bir karakterin ikilemli hayatı.
Whitehead 1960’lar atmosferini çok iyi yakalamış, zamansızlıktan biraz uzun sürede okuduğum için belki de sinematografik anlatımı film izler gibi değil de dizi izler gibi geldi:) Tabii ki Siyah sorunları merkezde. Siyahların Siyahlara yaptığı ayrımcılık her zaman dikkatimi çekmiştir, bu kitapta da bu konuya değinilmiş. Ten renginin açıklığı da Siyahlar arasında statü belirleyicisi. Es geçilmemesi gereken bir detay da eşyaların moda anlayışıyla zaman içindeki değişimi. Eşitlik, özgürlük mücadelesinde bile varlığını hissettiren kapitalizm.
Central Park’la ilgili ilgimi çeken bir alıntıyla bitireyim ve en azından bir Colson Whitehead kitabı okuyun. Bence devamı da gelir…
“New York şehri araziye el koymuş, köyü dümdüz etmiş ve bu iş bitmişti. Köylüler farklı mahallelere, yeni başlangıçlar yapabilecekleri başka şehirlere dağılmış ve şehir Central Park’a kavuşmuştu.
Kemikleri bulabilirdiniz. Oyun parklarını, çayırları ve sessiz koruları kazarsanız, diye tahmin ediyordu Carney, kemikleri bulabilirdiniz.”
Colson Whitehead’ in okuduğum 3. kitabı. Yeraltı Demiryolu ve Nickel Çocukları kitaplarını çok beğenmiştim. Gerek konu, gerek konuyu ele alış şekli ile oldukça ilgi çekici bir anlatıma sahipti.
Ancak üzgünüm ki Harlem Ritmi’ ni aynı keyifle okuyamadım. Belki New York’ ta yaşamış olsaydım o his bana daha çok geçerdi.
Çok fazla New York daha doğrusu Harlem bilgisi mevcut. Cadde isimleri her cümlede karşımızda. Harlem sokaklarının siyahileri ve karakterlerin yaşam öyküleri da biraz karışık bir şekilde anlatılmış gibi geldiği için ana hikayeden okuru koparmasa da dikkat dağınıklığı yapıyor.
Pek keyifle okumadım.
Whitehead, Nickel Çocukları ve Yeraltı Demiryolu gibi Amerika'da, siyahlara karşı ırkçılığa dair iki etkileyici roman yazdı ve Pulitzer dahil bir kaç ödül alıp, kitapları yarışmalarda kısa ve uzun listelerde yer aldı.
Harlem Ritmi 2021 yılında bir üçlemenin ilk kitabı olarak çıkmış. Bizde geçen yıl çevrilip yayınlandı. 2023 yılında ise ikinci kitap "Crook Manifesto" yayınlandı, bizde ise henüz çevrilmedi.
Roman 1959 yılinda baslıyor. Ray Carney, bir mobilya satıcısı. Annesi küçükken ölmüş. Dolandırıcı babasıyla kalmadan önce ona teyzesi ve kuzeni Freddie sahip çıkmış. Kuzeniyle kardeş gibi büyümüşler. Ray, bir noktada illegal işlerin yürüdüğü bu çevreden sıyrılıp dürüstçe para kazanmaya karar vermiş, üniversiteye gitmiş, babasından kalan ( çalıntı) bir parayla ikinci el eşya dükkanı açmış, sınıfsal olarak ondan daha yüksekte olan bir ailenin kızıyla evlenmiş ve ikinci çocuğunu bekliyor. Ray, suçtan uzak durmaya çalışsa da, yeraltı dünyasından çıkmayan kuzeni Freddie yüzünden bir suça bulaşıyor ve bu tutumuna veda etmek zorunda kalarak Harlem'in suç döngüsüne giriyor.
Öyle anlaşıliyor ki; o yıllarda özelde Harlem'de genelde Amerika'nın belli şehirlerinde ilerlemek isteyen siyahlar için suç işlemekten kaçmak çoğu zaman çok zor. Beyazların yaptığı ayrımcılığın yanında, siyahlar arası ayrımcılık ve sınıfsallaşma, yoksulluk, siyahların birbirini aşağı çekmesi, polisin yozlaşması bunu neredeyse imkansızlaştırıyor.
Ray döngüden çıkmaya çalışsa da, bu mümkün görünmüyor, özellikle onun gibi intikamcı ve hırslı bir kişilikte.
3. bölüm 1964 yılında Harlem'de siyah bir öğrencinin öldürülmesiyle başlayan isyan hareketini de arka plana alıp meseleye daha geniş bakmamızı sağlıyor.
2. kitabı merakla bekliyorum.
Yazar Hakkında
Colson WhiteheadYazar · 4 kitap
1969 yılında New York’ta dünyaya geldi. Eğitimini Harvard Üniversitesi’nde tamamladıktan sonra yeniden New York’a yerleşti ve Village Voice’da çalışmaya başladı. 1999 yılında çıkan Intuitionist(Asansör adıyla Doğan Kitap tarafından yayımlanmıştır) adlı romanını, büyük beğeni toplayan John Henry Days, Sag Harbor, Apex Hides The Hurt ve Noble Hustle gibi kitapları izlemiştir. Guggenheim ve MacArthur Deha Bursu’na layık görülmüş; Dos Passos Ödülü, Whiting Ödülü, Young Lions Ödülü gibi nişanlarla onurlandırılmış ve Pulitzer, National Book, Pen/Faulkner gibi diğer saygın ödüllere aday gösterilmiştir. Whitehead, aralarında Columbia, Vassar ve Princeton’ın da yer aldığı pek çok üniversitede ders vermiştir. Whitehead, Bölge Bir’de, bir salgının ardından çehresi değişen New York şehrini betimlerken dehşetli bir medeniyet eleştirisi ortaya koyar, ‘leş’ haline gelen insanlığın ortak arazlarını incelikli bir dille anlatır. Toplumsal hayat manzarasının acınası kofluğunu sayfalara döken Whitehead, bu romanıyla, yaşayan ölülere dair hikâyelerin ışığında çağdaş toplum eleştirisinin kaçınılmaz olduğunu göstermiştir. New York Times,Harper’s, New Yorker gibi mecralarda halen yazmakta olan Whitehead, çağdaş Amerikan edebiyatının özgün ve benzersiz seslerinden biridir.
