Kalenderiye
Gürsel KoratYazar:
Gürsel Korat
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 33 dk.
Sayfa Sayısı:
231
Basım Tarihi:
Mart 2008
Yayınevi:
İletişim Yayınevi
ISBN:
9789750505720
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Kalenderiye üç ayrı dönem, üç erkek, üç bölüm ve üçer günde yaşanan olayları anlatan aynı zamanda ciftaslan dörtlemesinin üçüncü kitabı. Zaman Yeli ve Güvercine Ağıt romanlarındaki gibi yine Kapadokya bölgesinde zaman yolculuğu yapıyorum.
Çıkıp gitsem Kapadokya bölgesine seslensem “Huuu diye” Saruca Abdal ile Gülbeyaz, Civan ile Şamnalika, Yusuf ile Perizad, Emir Haydar sesimi duyar mısınız?
Saruca Abdal ve Gülbeyaz, Civan ile Şamnalika, Yusuf ile Perizad aşkıyla “Bana seni gerek seni” diyen Yunus Emre’yi, “Aşksız ömrü hesaba sayma” diyen Mevlana’yı ilahi aşkı hissettim.
Sayfa:57
Hiçbir ticaret malı, aşk ya da bağlılık sözü gerçek değildir, çünkü tükenebilen şeyler gerçek olamaz.
Ticarette, arkadaşlıkta ve cinsel yaşamda dürüstlük, bağlılık, eşitlik ve saygı olamaz; eğer bunlar gerçekte olsaydı, biz istemesek bile varlıkları sürerdi. Ticaret, arkadaşlık ve aşk bir soygundur. Hele aşk en beteridir, çünkü aşkta başkalarının hayatını çalmaktan başka bir şey yoktur.
-Az miktarda spoiler içerebilir-
Ve bir seriyi daha tamamladım.
Bu kitabı diğerlerine oranla daha birçok sevdim, altı çizilesi o kadar çok cümle vardı ki, bazı cümlelerin derin anlamı üzerinde uzun süre düşündüm.
Italya esintileriyle başlayıp Kayseri'ye oradan da başlangıç noktamız olan Kapadokya'ya yolculuk yapmak, olaylar arası nasıl bi bağlantı olabilir diyerek düşünmek ve bu geçişler arasında birçok kişinin yüreğinize dokunacak hayatlarına tanıklık etmek gerçekten de hoştu.
Keşke kitaplar arası ara vermeseydim diye düşünmeden edemedim, bazı karakterleri hatırlamakta zorlandım ve acaba bir bağlantı var mıydı, bu kişiyi okudum mu diye düşündüm durdum çoğu zaman.
Yazarın, kitap içerisinde yer alan tekerleme, şiir ve deyişleri de kendisinin yazması, bu yaratıcılığı da hoşuma gitti, sonuçta konuyla bağlantılı özgünlükte yazmak kolay olmasa gerek.
Kitap için olumsuz söyleyebileceğim bir husus - ki bu sadece bana olmuş olabilir- son bölümdeki şiveleri okumak beni çok yordu, belki ara ara olsa rahat olurdu ama aralıksız yaklaşık elli sayfa kadar okumak zor geldi. Bazı yerlerde de farklı dillerdeki ifadelerin türkçe karşılıgı ne olabilirdi diye merak etmeden de duramadım.
Kapadokya Dörtlüsü, 3. Kitap
Kalenderiye", Gürsel Korat'ın Kapadokya temalı eserlerinin üçüncü halkasıdır. Yazarın kendine has üslubunu ve tarihi derinliğini en yoğun hissettirdiği kitaplardan biri olarak kabul edilir.
Ve Ciftaslan dortlemesinin 3.su ve en sonuncusu Kalenderiye ile Subat ayini tamamliyorum.
2009'da Notre Dame de Sion Edebiyat Odulu'nu alan bu roman yine Kapadokya topraklarini buram buram bizlere yasatiyor.Zaman mefhumunu bizlere basariyla gosteren yazar romanini uc ayri bolumde uc ayri donemde ve uc bolumde uc erkekle uc gunde gecen bir surecte yasananlari bizlere anlatmis.
14 ve 16.yuzyilllarda gecen romanin mekani Kayseri ve Kayseri'ye cok benzeyen Italya'nin Taranto limaninda ve Matera manastiri olarak secilmis.Tabiki bu mekanlar tesadufi degil.Kapodokya topraklarinda 14.yuzyilda gezen ve buraya benzedigi icin Matera manastirina yerlesen Guvercine Agit'in kahramanlarindan rahip Mazzoni'nin ilginc yasami ve 16.yuzyilda Kayseride yasayan Yusuf Pir,Bahri Pasa .Martana,Sare serinin diger iki romaninda karsilasacaginiz karakterler veee Perizad bu karakterler belleklerinizden uzun sure silinmeyecek...Yazarin siirsel anlatimi bu romanda yine gozlerinize edebi bir solen verirken ozellikle 3.bolumde Kapadokya'nin acilarini insanlarini anlatirken ozellikle kullandigi bu yorenin konusma dilinin hakim oldugu yepyeni bir anlatim teknigi.
Tarihin felsefenin ic ice gectigi bu eser olum ask insanin zaaflari inanclari gelenekleri yasam tarzi uzerinde altini cize cize bitiremeyeceginiz ve sorgulamanizi saglayan bir bas yapit.
Tevarih gaid olundukta is bu risale bin iki yuz yitmis alti senesinde zilhecce ayinin on sekizinci gunu tamam olundu.Der sebep-i telif_i risale budur kim,zemani haber iden dervisani haber itmekdur.Cun anler kalenderi deyu ayilirdi.
Baba Ilyas'in atina,nail olsam beratina
Mizragi var,zirhi yok,olum yohdur zatina
Kör Yusuf'un gözüynen ahrazlarin sözüynen
Yazilmayab yaziynan vardim tarikatina
Puan vermedi
Gürsel Korat,benim geçen sene keşfettiğim bir yazar.Anlatımı efsanelerle karışık olduğu için biraz Yaşar Kemal esintileri aldığım bir yazar.
Geçen yıl Zaman Yeli’ni okumuştum.Kapadokya üçlemesinin ilk kitabıydı.Çok da beğenmiştim.Güvercine Ağıt kitabını da okumuştum ama paylaşmayı unutmuşum
Üçleme olduğu için kahramanlar devam ediyor ve olaylar da daha sarmal bir hale geliyor.
14. ve 16.yy’da yaşanır olaylar.
Kalenderiye’ adı üstünde Kalenderiye grubuna mensup kişilerin Kayseri civarında bir isyan başlatmasıyla Osmanlı’nın gazabına uğrarlar.Kayseri’ye atanan Behram Paşa,civarda asayişi sağlamak ve gerekli vergiyi toplamakla görevlendirilir.Bu sırada şehirde esrarengiz cinayetler olmaya başlar ve sessizliğin ardından Kalenderiler yeni bir isyan başlatırlar.
İtalya’da Mazzone tüm malını mülkünü bırakıp keşiş hayatına çekilse de anılarını yazdırdığı defter yıllar sonra Kalender dervişi Yusuf Pir ve Behram Paşa’nın ellerine ayrı ayrı geçer ve bir defter üç kişinin hayatını da birbirine bağlar.
Kadın erkek ilişkilerine de değinen romanda bu kısımlar bana itici gelse de Perizad’ın Yusuf Pir’e olan aşkı güzeldi.
Hele sonunda Perizad’ın belleklerde bıraktığı iz bambaşka olur.
Yazarı keşfetmenizi tavsiye ederim.Farklı anlatımlarla eminim dikkatinizi çekecektir.
Yazar Hakkında
Gürsel KoratYazar · 24 kitap
1960'ta doğdu. Nüfus cüzdanına göre adı, Gürsel Sağlamöz'dür. Çocukluğu ve ilk gençliği Kayseri'de geçti. Öğrenimini 1985 yılında Ankara Üniversitesi'nde tamamladı. Bu yıldan itibaren de yazı hayatı başladı: 1984 yılından bu yana pek çok yayın organında yazıları yayımlanan Gürsel Korat'ın ilk kitabı 1994 yılında basıldı. Senaryo yazarlığı, film yapımcılığı, felsefe öğretmenliği, serbest gazetecilik gibi işler yapan yazar, İstanbul ve Ankara'daki bazı üniversitelerde edebiyat-iletişim ve dramatürji ekseninde öğretim görevlisi olarak çalıştı. İlk yazısı 1984 yılında Ankara'da Yarın Dergisi'nde yayımlanan Gürsel Korat, Mayıs 1986-87, Edebiyat Dostları 1987-89, Edebiyat ve Eleştiri dergilerinde 1990-94 yılları arasında yazdı. Doksanlı yıllarda peş peşe kitapları yayımlanan yazar, kısa bir dönem serbest gazetecilik yaptığı 1999-2003 yılları dışında dergi etkinliklerine girmedi. YKY Kitaplık, Sözcükler, Adam Sanat, Varlık gibi dergilerde zaman zaman yazılar yayımlayan Gürsel Korat, Ankara'da yaşamını sürdürmektedir.
Edebi Dünyası
Gürsel Korat'ın roman, öykü, inceleme, oyun ve senaryo gibi alanlarda yaptığı çalışmalar, yazarın sanatı kavrayışındaki çeşitliliğin işaretidir. Bu kavrayış zenginliği, geçmiş dünyayı ve günümüzü kavramada da kendisini gösterir; yazarın başka bir dil kurarak yazdığı Kalenderiye romanında onaltıncı yüzyıl Türkçesiyle konuşan bir Orta Anadolulu anlatıcı, üçüncü ve son bölümü bir dil şöleni haline getirerek noktalar. Böyle bir dilsel denemenin Türkçe edebiyatta benzeri yoktur. Gürsel Korat'ın yazarlığında Kapadokya coğrafyası önem taşır. "Kapadokya'yı estetik bir varlık olarak yeni bir biçime dönüştürmek" amacı taşıdığı söylenmelidir. Fakat yerel bir bakışla kendini sınırlamayan yazarın, merkeze ait olduğunu düşündüğü dilden ve mekandan uzak durduğu, bu nedenle Kapadokya'yı sembolize ettiği, kendisiyle yapılan röportajlardan anlaşılmaktadır.
Yazar, edebi yapıtlarında ölüm, acı, tutku, aşk, din, metafizik, yoksulluk, eşitlik, korku, saplantı gibi konulara ve klasik edebiyatlara özgü trajik unsurlara, modern sonrası dönemin eğilimleriyle yaklaşır; ayrıca zaman kavramını irdeler. Deyim yerindeyse "açıklayan" ve "anlatan" bir edebi yapı kurmakla ilgilenmez, o daha çok "yeniden kuran" bir izleğin peşindedir.
Gürsel Korat'ın romanlarında temel olarak şu temel noktalar öne çıkar:
1. Tarihsel zaman: Yazara göre romancı tarihsel zamana uygun davransa da tarihsel olayları açıklamak veya kanıtlamakla uğraşamaz. Romancının görevi tarihi açıklamak değil, olabilir olandan hareketle insanda bilinmeyen bir hakikati ortaya çıkarmaktır.
2. Zaman: Bu felsefi kavramı, edebi kavram olarak derinleştiren yazar, kahramanlarının zamanla ilgili açmazlarında ve düşüncelerinde yeni bir estetik olanak arar.
3. Mekân: Gürsel Korat özellikle Zaman Yeli'yle başlattığı dörtlemesinin yazılmış üç romanında (Zaman Yeli- Güvercine Ağıt- Kalenderiye) Kapadokya'nın çeşit çeşit görünümleri üzerinde düşünür, onun dilini eğip büker, yeni bir edebi dilin olanaklarını işte bu "periferik çeper"de arar.
4. Özgün deyişler: Gürsel Korat'ın yapıtlarında görülen deyişlerin, atasözlerinin, şiirlerin veya metinlerin -bilinen bir iki tarihsel örnek dışında-tamamı yazar tarafından yazılmıştır. Bunun nedeni romanın kurmaca özelliğinin gerektirdiği sözün, alıntı yapıldığı takdirde özünü yitireceği düşüncesidir. Çünkü romanda başka şairlerden, yazıtlardan veya metinlerden yapılan alıntılar, yazara göre o edebi yapıtı pastiş (yapıştırma) haline getirir ve onu edebi yapıt olmaktan uzaklaştırır.
5. Haz: Yazar düşünce edebiyatına yakın duran metinlerinde heyecan ve acı arasında salınan bir anlatım yeğler. Edebiyatın düşünsel ve tensel hazların estetik imkânlarıyla kurulduğunu belirten yazar; edebiyattan düşünce çıkarmanın yazarın değil, okurun işi olduğu görüşündedir.
