Çevirmen:
Özge Özgür
Tahmini Okuma Süresi:
8 sa. 18 dk.
Sayfa Sayısı:
293
Basım Tarihi:
3 Aralık 2019
Yayınevi:
TÜBİTAK Yayınları
ISBN:
9786053123040
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Kıtlık PsikolojisiPsikoloji
Eldar Shafir ve Sendhil Mullainathan tarafından kaleme alınan Kıtlık, modern psikoloji ve ekonomi literatürünün garip bir birleşimi. Yüksek lisansımda enflasyonun davranışlarımız üzerine etkisini araştırdığımdan konu dikkatimi çekmişti ancak kitabı okuduğumda kıtlığın sadece finans olarak ele alınmadığını görmek ufkumu genişletti.
Başarısızlığı, fakirliği, sürekli meşgul olmayı, obeziteyi ve yalnızlığı da kıtlıkla açıklayan kitap, bunların kişisel bir disiplin eksikliği ya da karakter kusuru olmadığını; zihinsel bir durum olduğunu muazzam bir bilimsel derinlikle kanıtlıyor.
Kitabın en etkileyici yanlarından biri, "zihinsel bant genişliği" kavramını hayatımıza sokması. Yazarlar, bir insanın parası, zamanı veya dikkati azaldığında, beyninin bu eksikliğe odaklandığını ve diğer önemli kararlar için gereken bilişsel kapasitenin çalındığını gösteriyor. Bu durum, kitabın sadece ekonomiyle değil, hayatın her alanıyla (diyette olanlar, sınav stresi yaşayanlar veya yoğun iş temposunda koşturanlar) ne kadar ilgili olduğunun bir kanıtı.
Kitapta ele alınan bir başka kavram da "Tünelleme". Bu olgu, kıtlık anında sadece acil olan soruna odaklanıp uzun vadeli sonuçları görmezden gelme halimizi çok iyi açıklıyor. Bu bölümü okurken, kendi hayatınızdaki stresli anlarda neden "aptalca" kararlar verdiğinizi anlamaya başlıyorsunuz.
Kıtlık, sadece akademisyenlere veya ekonomistlere hitap eden kuru bir metin değil; aksine, cebindeki paradan takvimindeki plana, diyetteki kalori miktarına, kalabalıklar içinde kendini yalnız hissetmeye kadar her şeyle mücadele eden modern insana kendini anlaması için bir fırsat. Eğer hayatınızdaki karmaşanın nedenini sadece kendinizde arıyorsanız, bu kitap size sistemin ve bilişsel yükün nasıl çalıştığını göstererek hem zihninizi özgürleştirecek hem de
“Tanıdık bir şeye yeni bir ışık altında bakmak, beklenmedik yerlerde beklenmedik gözlemler yapmamızı sağlayabilir “ . Bu kitabı yazan iki akıllı adam tam da bu işi yapmış. Hepimizin aşina olup zaman zaman deneyimlediği “yoksulluk “ , sadece ekonomik değil zaman yönetimi, ikili ilişkiler vs, kavramına, gereğinden aza sahip olmanın ne demek olduğuna farklı bir ışık tutmuşlar. Benim için çok yeni bir kavram “ekonominin bilişsel yönü”ne dikkat çekmişler. Çok güzel ve zihin açıcı bir çalışma, okunmalı #kıtlık #çokazasahipolmanınbaşkaanlamları #sendhilmullainathan #eldarshafir
Bu inceleme biraz tatkaçıranlı olacak, çünkü başka türlü nasıl anlatılabilir bilmiyorum.
Kıtlık kitabında ağırlıklı olarak parasal kıtlık ve zaman kıtlığı konu alınmış. Genel bir konu gibi olsa da, bu iki özelde kalmış konu. Günümüzdeki su kıtlığı konusuna değinilmemiş mesela. Özgür Demirtaş hocanın YouTube videolarını tavsiye ederim bu konu ile ilgili.
Kıtlık, insanın odaklanmasını sağladığı için faydalı, sürekli odaklanma durumunda bulunulduğunda verim düştüğü içinde zararlı. Azı fayda, çoğu zarar durumu var.
Kıtlığa düşmemek için sorulacak soru basittir. Eğer bunu alırsam veya bu zamanı harcarsam, karşılığında neyi kaybedeceğim. Bu soruyu sorarak, kıtlığa düşme ihtimali azalır. Ancak devamlı tetikte, bilinçli olmak lazım. Bir hata, yapılan onca iyiliği götürüyor. Kitapta NASA'da yapılan bir hatanın son anda nasıl felakete dönüştüğü anlatılıyor, pek çok örnek vermek mümkün.
Kıtlık içinde iken, sorunu anlık çözmek için yama tabir edilen geçici çözümler üretiriz. Bu çözümler bir zaman sonra patlar ve zaman tuzağına düşer, kıtlıktan kurtulmak için debeleniriz.
Kıtlık durumunun çözümü boş alan bırakmak. Bu konu benim dikkatimi çekti, planlamalar yaparken hep boş alan bırakmalıyız. Çünkü zamanında bitmeyen işler, domino etkisi göstererek diğer yapılacak işleri etkiler, bazen telafisi imkansız zararlar verir.
Tübitak yayını olarak kitap, kaliteli bir basıma sahip. Ayrıca bilimsel araştırmalarla destekli olduğu için yayınevinden beklenen beklentimi karşılıyor. Tübitak iyi ki var.
İyi okumalar.
"KITLIK DİNAMİĞİ"1000Kitap
"KITLIK" kitapta ilk aklımıza gelen anlamından çok daha geniş bir alanda kullanılmış , bilimsel deneylerle desteklenmiş ,psikolojik alt yapıyla incelenmiş bir kavram olarak karşımıza çıkmakta. Sadece zenginlik ve yoksulluk konusunda değil, zaman, ilişkiler, işlevselliklerimiz ve daha birçok konuda kıtlık kavramı incelenmiş, örnekler verilmiş. Kitabı okuduktan sonra gündelik hayatta karşılaştığım herhangi bir davranışın kıtlık algısı nedeniyle olup olmadığını düşünmeme neden olan ve bunu istemsizce yaptığım , işte "kıtlık algısı" yüzünden dediğim yüzlerce durum oldu. Birey olarak bunun farkına varmak ve son güne bıraktığım projeleri neden son güne bıraktığıma dair bir öğrenim oldu benim için ve zamanımı etkili kullanma konusunda bana farklı bir bakış açısı kazandırdı. Ayrıca yoksul yaşam ve zengin yaşam arasındaki davranışsal farklılıkları da kıtlık üzerinden açıklaması yine farklı bir perspektif kazandırdı. Bu kitaptan haberdar olduğum için mutluyum. Psikoloji alanında kitap okumayı sevmeyen varsa da bu kitap sizi sıkmayacaktır.
Bir Ayrılık,Bir Yoksulluk, Bir Ölüm1K
İnsan doğası kıt kaynaklar karşısında geleceği düşünmeden,uzun süreli planlar yapmadan çabuk karar vermeye programlanmıştır. İşte bu yüzden acil, sıradışı vb durumlarda bir an önce o problemi çözmek ister. O probleme odaklanırken diğer şeyleri önemli yada önemsiz olmasına bakmaksızın ihmal edebilir. Çünkü " tünelleme" yapılmıştır. Beyin tünelin içine girmiş ve çevreyi görmeden sadece önüne bakmaktadır. Bu da önemli projeleri son güne bırakma, kredi borçlarını yeni kredilerle kapatma gibi kısır döngülere girmeyi, sevdiklerine bir türlü vakit ayıramama, çok fazla kişinin kontrolünü gerektiren işlerde umursamazlık yapma gibi sorunları açıklıyor.
Yoksulluğun sürekli bir acil işler ve ödenmesi gereken borçlar, yatırılması gereken faturalar silsilesi olması, birini ödemeye çalışırken diğerinin kapıda belirmesi ve insana nefes alacak zaman bırakmayıp bir jonklör gibi sürekli yere düşen topu tutup tekrar yukarı fırlatma zorluğu getirmesi, bu yüzden de yoksulluğun sürekli bir " tünelleme" yapma zorunluluğu olmasının insanın düşünme şeklini ve karar alma becerisini negatif yönde etkilediği anlaşılmaktadır.Üstelik yoksulların yanlış kararları tolore etme şansları zenginlere göre daha zordur . Peki insanın borcu varken yeni bir deri ceket almamaya nasıl dayanabilir, diyet yapan biri nasıl olur da yemek yemeyi düşünmeden dayanır. ( Çünkü irade kullandıkça zayıflayan bir şey olduğu için ne kadar irade kullanmayı gerektiren şeyler yaparsanız irade o kadar zayıflar: sigarayı bırakmak, diyeti sürdürmek o yüzden zordur )
Çiftçilerin hasat zamanına yakın daha çok yanlış karar alması, üstelik zaman varken yabani otları temizlememesi,
Bir projeyi yetistirmek için son güne kadar bekleyip raporu verip, bir hafta sonra yeni bir proje üzerinde çalışırken önceki projenin hatalarını arayıp
Bilimsel araştırmalarla dolu ve okutan bir kitap. Günlük hayatınızdaki anlamsız kısıtlamalara bir anlam getirmenizi sağlıyor. Zihinsel süreçlerdeki kıtlık durumu, kendi kendimizi nasıl tuzağa düşürdüğümüzü veya çevredekilerin oluşturduğu kıtlık yüzünden kendimizi bir anda nasıl kıtlık durumunda bulduğumuzu anlatıyor. Bunun iyi ve kötü yönleri güzelce tartışılmış. Araştırma okumayı seviyorsanız öneririm.
KITLIK
Kitapta kıtlık konusunu zaman ve para konuları çerçevesinde incelemiş ve örnekler verilmiş.
Kıtlık bilincinin kısa sürede odaklanma ve çözüm bulma getirdiğini, fakat uzun sürede herşeyi domino etkisiyle büyütüp, sorunun çözümünü göremez hale gelindiğini belirtiyorlar.
Temelde kıtlık bilincine düşülmemesi için şu soru sorulmalı; almayı ya da zamanımı harcamayı düşündüğüm şey karşılığında ne kaybedeceğim ya da neyi alamayacağım? Bu soru temelinde kıtlık sorunun çoğu çözülmüş oluyor.
Örneklemeler çok başarılıydı. Zaman zaman tekrara düştüğü için bazen sıkıldım ama konu ve icerik olarak harika bir kitap .
Az ye de kendine kitap alEdebiyat
Güzel bir teorileri var, kıtlık az zamanda çok iş başarma içgüdüsü yükler. Bizim devlet dairelerindeki son gün yığılmasını görselerdi bu tezlerinde ısrarcı olurlarmıydı bilmiyorum. Onlara karşı bir anti tez oluşturmak isterdim ama daha son güne gelmediğim için oluşturamıyorum, ve tabii ki de harvard ödüllü yazar haklıdır
Çok fazla örnekleme vardı dikkatimi çeken konuları okudum alıntı yaptığım alanlar güzeldi. Her anlamda kıtlığın çok yönlü tanımını yapıyor. Günlük hayatta planlar iş ve gelecek planları.
Örnekleme çok olduğu için sıkabilir seçerek okursanız daha keyifli olur.
Puan vermedi·293 syf.·
2024 188. kitabı
Okuyalı 2 yıl olmuş neredeyse. Ama bugün bu kitap hakkında bir video izleyince inceleme yazmak istedim. Kıtlık deyince aklıma ilk olarak kuraklık vs gibi sebeplere bağlı gıda ve su kıtlığı gelmişti. Kitabı da bunu merak ederek almıştım. Ama mesele çok daha geniş aslında ve büyük oranda da zaman ve para kıtlığına odaklı. Farklı bir bakış açısı sunuyor. Kıtlığın kıtlıkla ilgili konuya odağı arttırırken diğer her şeyi bir kenara bıraktırması ve bunun da zeka seviyesine düşüş olarak yansıması özellikle ilgi çekici. Bazı işleri sıkışık zamanlarda yapmak iyi olabiliyor ama genel olarak daha rahat kafayla hakkını vererek işleri halletmek uzun vadede çok daha işe yarar gibi. Her zaman mümkün olmasa da bunun için çabalamak gerek. Tam da bunu hatırlamam gereken bir zamanda 1 ay önce kaydettiğim videoya denk gelmek anlamlı oldu benim için. Kitabı okumasanız da videoyu izlemek belki farklı bir bakış açısı kazanmanızı sağlayabilir. Son olarak bir süredir aklımda dolaşan o güzel sözle bitireyim: Koşamasan da yetişirsin, şayet yazıldıysa.
youtu.be/s8NC1NM_7ao?si=...
Yazar Hakkında
Eldar ShafirYazar · 1 kitap
İngilizceden çevrilmiştir-Eldar Shafir Amerikalı bir davranış bilimcisi ve Kıtlığın ortak yazarıdır: Neden Çok Az Olan Neden Bu Kadar Çok Önemli? Davranış Bilimleri ve Kamu Politikalarında 1987 Profesörü; Princeton Üniversitesi Psikoloji Bölümü ve Woodrow Wilson Kamu ve Uluslararası İlişkiler Okulu'nda Psikoloji ve Halkla İlişkiler Profesörü
