Nasreddin Hoca
Pertev N. BoratavYazar:
Pertev N. Boratav
Tahmini Okuma Süresi:
8 sa. 16 dk.
Sayfa Sayısı:
292
Basım Tarihi:
1996
Yayınevi:
Edebiyatçılar Derneği Yayınları
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Yorumlar ve İncelemeler
Bir Hoca Nasreddin
Pertev Naili Boratav'ın 42 yıllık araştırmasının ve emeğinin ürünü olan değerli bir kitap. Nasreddin Hoca'yı kim bilmez ki değil mi? Aslında pek de bildiğimiz söylenemezmiş. Zaten kitapta da değinildiği gibi "Nasreddin Hoca'yı biz böyle bilmezdik." konusu oldukça güzel şekilde açıklanmış. Nasreddin Hoca'nın kimi fıkraları, dini hassasiyetler ya da toplumsal ahlak gerekçesiyle ya yok sayılmış ya da değiştirilerek anlatılmış. Ne yalan söyleyeyim ben de birçok fıkrada epey şaşırdım. Oldukça müstehcen fıkraları da varmış meğer Hocamızın :)
Bunun yanında Nasreddin Hoca'nın mizahı Anadolu'dan Balkanlar'a, İran'a, Orta Asya ülkelerine, Avrupa'ya kadar dünyanın birçok yerine yayılmış. Her kültür kendisine göre de şekillendirmiş Hoca'yı. Örneğin Balkanlar'da Hitar-Pitar adıyla bir Hoca yaratılmış. ( Hitar-Pitar da eşeğe ters biner.)
Hangi ülke, hangi millet olursa olsun hepsi de sevmiş Hoca'nın fıkralarını, güldürüsünü...
Nasreddin Hoca'nın fıkraları o kadar güçlü bir etki bırakır ki dilimize de yeni deyimler olarak geçer: "Hırsızın hiç mi suçu yok", "Ye kürküm ye" , "Parayı veren düdüğü çalar" gibi.
Nasreddin Hoca Timur'un huzuruna çıktı mı? Bilemeyiz. Ama Timur'un zulmü altında yaşayan halk kendi söyleyeceğini ya da söyleyemediğini Hoca vasıtasıyla söylemiş. Adaletsizliğe karşı Hoca'nın mizahı konuşmuş. Tıpkı Büyük İskender'e karşı "gölge etme yeter" diyen Sinoplu Diyojen'imiz gibi.
Kitabın tek olumsuz tarafı; fıkraların eski Türkçe ile anlatılması nedeniyle anlamakta zorlanmam oldu. Bazı kelimelerin ne anlama geldiğini internette bile bulamadım. Bunun dışında eksiksiz bir kitap.
Marquis de Sade gibi adammış. Tam bir pislikmiş lan. Böyle adam mı olur? Keşke yaşasaymış da bizimle iki bira eşliğinde muhabbete maya çalsaymış. 10 numara 5 yıldız insanlık düşmanı.
Bize bu zamana kadar okutulan veya kendi arzumuzla okuduğumuz Nasreddin Hoca'nın, bu kitaptaki Nasreddin'in çok az bir bölümü olduğunu öğrendim. Gerçek Nasreddin Hoca müstehcen, oldukça muzır imiş de haberimiz yokmuş. Bu zamana kadar hep sansür yemiş ki bazı fıkraları okuyunca anlıyorsunuz zaten neden sansürlendiğini. Pertev N. Boratav'ın yarım asıra yakın çalışmaları neticesinde ortaya çıkan bu Nasreddin Hoca'yı ben çok sevdim eminim sizler de seveceksiniz. Hiç vakit kaybetmeden okuyun derim...
Pertev N. Boratav'ın yarım asıra yakın çalışmaları neticesinde ortaya çıkan bu Nasreddin Hoca'yı ben çok sevdim eminim sizler de seveceksiniz. Hiç vakit kaybetmeden okuyun derim...
Kitap, Nasreddin Hoca'nın bizim gibi bir insan olduğunu hatasıyla sevabıyla yaşayıp, bize fıkralarını bırakan yeri geldiğinde şaklaban yeri geldiğinde bilge biri olduğu gösteriyor. Yaklaşık 42 yıllık bir çalışmanın eseri. İçerisinde farklı kaynaklarca derlenmiş yüzlerce fıkra var. Keyifli okumalar.
Reklam
Yazar Hakkında
Pertev N. BoratavYazar · 19 kitap
Pertev Naili Boratav ya da asıl adıyla Mustafa Pertev, Türk halk bilimci, halk edebiyatı araştırmacısıydı.
Boratav, 1907 yılında Gümülcine'nin Darıdere ilçesinde doğmuştur. Babası kaymakam olduğu için çok yer değiştirirler. İlkokulu Bolu'nun ilçesi Mudurnu'da bitirir. Bu süre içinde en fazla Mudurnu'da hayatı geçtiği için kendini Mudurnulu olarak tanımlamıştır. Annesiyle olan ilişki yapısının daha sonra yapacağı çalışmaların ilk adımını oluşturduğu görülür. Bu dönemde annesi anlattığı masallarla Boratav'ın folklora yönelmesinde etkili olduğu gibi, sonraları masallar üzerine çalışırken onun özel öneme sahip masal kaynağını oluşturur. İlkokulu bitirdikten sonra 1919 yılında İstanbul'a giden Boratav; orta öğrenimini Kumkapı Fransız Koleji'nde (1919-1924), Gelenbevi Lisesi ve İstanbul Lisesinde (1924-1927) tamamlar. 1926-27 yılında İstanbul Lisesinde sosyoloji dersinde Hilmi Ziya Ülken'in öğrencisi olmasının, kendisinin hem sonra edebiyat fakültesine gitmesinde hem de halk bilimi araştırmalarına ilgi duymasında etkili olduğunu ifade eder. Nitekim, bu konudaki kararını hocası Ülken ile konuşması, onun ilk araştırmasını gerçekleştirmesine yol açar. Söz konusu çalışmayı, her yıl tatilini geçirdiği babasının kaymakamlık yaptığı Mudurnu'da, yerlilerin ağzından çeşitli halk edebiyatı metinleri derleyerek gerçekleştirir.[1]
Boratav, 1930'da Dârülfünûn (İstanbul Üniversitesi) Edebiyat Fakültesi ile Yüksek Muallim Mektebini bitirerek Fuad Köprülü'nün asistanı olarak çalışmaya başladı.
1941'de Halk Hikâyeleri ve Halk Hikâyeciliği teziyle doçent oldu, 1948'de profesörlüğe yükseldi. 1948'de başkanı olduğu Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Halk Edebiyatı Kürsüsü CHP iktidarınca komünizmi yaydığı gerekçesiyle kapatıldıktan sonra yurt dışına gitti.
ABD, Almanya ve Fransa'da çalıştı. 1940'lı yıllarda Behice Boran'ın Yurt ve Dünya dergisini yönetti. Stanford Üniversitesi Türkiye bölümünü kurdu. Paris'te ölümüne kadar CNRS (Centre National de la Recherche Scientifique)'de çalıştı. 1998'de Paris'te öldü.
Türk halk edebiyatı araştırmaları öncüsü Pertev Naili Boratav; 2.000 masal, 40 halk hikâyesi, çocuk oyunları, türküler, tiyatrolar, şarkılar, fıkralar, şiirlerden meydana gelen zengin bir arşiv kurdu. CNRS, Sedat Simavi, T.C. Kültür Bakanlığı ödülleri almıştır.
Pertev Naili Boratav, Türk kültürünün kaynakları arasında en başta halk edebiyatının geldiğine inanıyordu. Anadolu halk kültürü araştırmalarına, aşık geleneğine yöneldi. Babasının kaymakam olması sebebiyle çocukluk ve gençlik dönemi Mudurnu'da geçmiştir. İlk edebi çalışmalarına da burada başlamıştır. Bolu-Mudurnu'da Köroğlu Destanı gibi konularda araştırmalar yapmış, tez vermiştir. "Nerelisin?" diye soranlara "İnsanın memleketi doğduğu yer değil, çocukluğunun geçtiği yerdir." demiş, Mudurnu'yu memleketi olarak saymıştır. Hâlihazırda Mudurnu'da Pertev Naili Boratav Kültür Evi varlığını korumaktadır.
