Yazar:
Yüksel Ela
Yorumlar ve İncelemeler
POLBOŞKA YÜKSEL ELARoman
Okullarda yada tarihimizi biliyorsanız kalıplaşmış bilgiler ile öğrendiğimiz Cumhuriyet'in ilk yıllarından yada kurulma dönemlerinde bir iç karışıklık ve savaşlar vardı . Cephelerde kaybettiğimiz şehitlerimiz , kazandığımız zaferlerimizi , kaybettiğimiz topraklarımızı hemen hemen her tarih kitaplarından öğrenmişizdir.
Polboşka o dönem insanlarının asıl ne durumda olduklarını , nasıl mücadele vermeye çalıştıklarını, neler hissedip neler gördüklerini , yaşadıkları zorlukları asıl onların dilinden masalsı anlatımı ile dinleyerek öğreniyoruz. Onların hissettiklerini bizlere de hissettiren bu eseri okurken yer yer sinirlenip, yer yer de gurur duyup mutlu olduğunuz anlar olacaktır.
Kitabın benim üzerimde etkisi çok büyük oldu. Hamdi gibi yiğitlerimiz vardı bizim evinin , kız kardeşini korumak için hayatını hiçe sayıp , sevdiği insanları geride bırakanlar ...
Cumhuriyet'in ilk yılları elektrik ve telefon ile hala tanışmamış bir köy , saygı ve sevginin kol gezdiği yardımlaşma ve dayanışma içinde saygın büyüklerin sözünün dinlendiği bir dönemde başlıyor kitabımız . Köy halkının durumu dışında köyün ileri gelen büyüklerinden Efendi Baba 'nın hikayelerinden birine konuk oluyoruz. Hikaye içinde hikaye okuyoruz ki sıradan , efsanevi hikayelere benzemiyor bu . Asıl yaşanmışlıklar ile dolu dolu...
İşgal içinde olduğumuz dönemlerde erkeklerin Çanakkale cephesine geri dönmemek üzere gittiği ve geride kalanlarında kendilerini , evlerini , kızlarını çetelerin ellerinden korumak için verdiği mücadeleyi anlatmış . Tabi bununla kalmayıp bir de Ermenilerle olan anlaşmazlık oranın halkını zora sokmuştur. Kimi göçmek zorunda kalmış , kimi canından olmuş , hain pusulara yenik düşmüştür. Kardeşi kardeşe düşman eden , adaletsizliğin kol gezdiği , yağmalama yüzünden herşeyini kaybeden , zulüm
"POLBOŞKA"
Ey gece! Derdin nedir böyle? Benimle alıp veremediğin... İçimdeki sızıyı büyütmekteki muradın nedir? Leyli avucunda inlediğim yetmez mi gayri? Gözlerimdeki hasret pınarlarını coşturup yaşları sökün ettirmek istersin, bilirim, lakin bilir misin ki o kaynakta senin yoluna süzülecek bir damla kalmış mıdır? Dur! Dur ey gece! Sitemim sana değildir. Bir kendime... Yetişemeyişime... Yetemeyişime...
Bazen bir yer sadece bir yer değildir. Haritada adı yazmaz, tabelası yoktur, ama oraya ayak basan herkes orayı unutmamak üzere hatırlar. Polboşka, işte böyle bir yer… Adı bile kolay anlatılmaz, çünkü orası yaşanarak anlaşılır.
Kitap, sarsıcı, gerçekçi ve bir o kadar da sembolik bir anlatımla insanı derinlere çeken bir eser. 'Polboşka' ismi bile kitap başlamadan bir tuhaflık hissi uyandırıyor. Ne olduğunu, neresi olduğunu, kimlerin oraya ait olduğunu sorgularken bir bakmışsınız kitabın içine çekilmişsiniz bile… Ve ardından o taş duvarlarla çevrili, sadece mekân değil, aynı zamanda bir ruh hâlini de temsil eden bu yerin karanlık koridorlarında siz de dolaşmaya başlıyorsunuz.
Polboşka'nın taş duvarları sıradan değildi. Sertti, soğuktu, ama asıl sertlik ve soğukluk orada tutulan insanların kaderindeydi. Her köşesi, bir hikâyeyi saklıyordu içinde. O duvarlar, çaresizliğin sessiz tanığıydı.
Oraya gelenler farklı yaşlardan, farklı geçmişlerden, farklı yaralardan gelmişti. Kimisi bir baskının gölgesinde, kimisi bir hileyle, kimisi sessiz bir teslimiyetle alınmıştı oraya. Ve şimdi hepsi aynı kaderin içinde, aynı soruları sessizce tekrar ediyordu:
"Ne olacak?
Bu nasıl bitecek?
Yeni gün bize ne getirecek?"
Göz göze gelindiğinde kimse konuşmuyordu ama her bakış bir haykırış gibiydi. Her çift gözün ardında ayrı bir fırtına kopuyordu.
Orası, umutla umutsuzluğun iç içe geçtiği bir
.
Sarıkamış’ın bir köyüne yeni atanan öğretmen, köyün “Efendi Baba” diyerek hürmet ettiği hikayeci Yahya Dede’nin hikayelerinden “Polboşka” hikayesini anlatır. Cumhuriyetin ilk yıllarıdır. Ermeni çeteleri köylere baskın düzenlemekte, evleri yakarak genç kızları kaçırmaktadırlar. Köylerden Erzurum taraflarına göçler başlar. Köyün erkekleri de Çanakkale cephesinde savaştadırlar. Çetecilerin başı Şinark, Hamdi’nin kardeşi Mihriban’a göz diker. Hamdi kurtuluş olmadığını anlayıp, kardeşini alarak köyü terkeder. Çoban Cemal’in ailesinin yanına sığınıp, kardeşini Cemal’le evlendirir. Köyünden de herkesin köyü terkettiğine dair haber gelir. Bunların içinde sevdiği Güldeste de vardır. Artık ondan aldığı bir mektupla yetinmeyecektir. Hamdi hemen Halit Paşa’dan yardım ister. Ermeni esir kampına baskın yaparlar fakat kamp çoktan boşaltılmıştır.
Polboşka; o dönemde Ermenilere ait esir kampının bulunduğu bölgenin adı. Yaşanmış olaylardan esinlenerek yazılmış kurguda, dönemin olaylarından, Sarıkamış şehitlerinden, Erzurum, Aksaray taraflarında yaşanan göçlerden bahsediliyor. Türk Ermeni birarada yaşarken, partilerin, siyasetin komşuyu komşuya düşman ettiği zamanlardan, bunun sonucunda yaşanan karışıklıktan, köy baskınlarından, suikastlardan söz ediliyor. Genç yaşlı farklı bir çok insanın zorla, bir baskınla alıkonulduğu yerler harika betimlenmiş. Etkileyici bir üslupla yazılmış kitap, okuyucuyu savaş yıllarına götürüyor. Okunması gereken tarihi bir dönem romanı. Tavsiyemdir.
#Polboşka
^
^
#alıntı
İnsanlık dışı faaliyetleri, eşkıyalıkları, arkadan vurmaları; bizim tanıdığımız, bildiğimiz, güvendiğimiz komşularımız ve onların dostları değil bizzat savunucusu olduğunuz partiler icra etmektedir. Oysa biz bu vatanın evlatlarından tarihimizin hiçbir döneminde bir zarar,
Muhteşemdi. Bir dönem kitabı ancak bu kadar güzel anlatılır. Akıcı diliyle gözyaşlarıyla okuyacağınız gerçek bir hikaye. Gerçekten çok beğendim. Herkese tavsiye ederim.
Reklam
