Hepimizin evrim kuramının öncüsü olarak tanıdığımız Charles Darwin solucanlara çok düşkündü. Yayımladığı son eseri de solucanlar üzerine yazdığı bu kitaptır. Mizahi bir biçimde şimdiye kadar yazılmış en sıkıcı bilim kitabı olarak niteleniyor bu kitap. Kısmen de haklı bir niteleme sayılabilir. İçinde solucanların dışkıları hakkında ve bu dışkıları etkileri, onları etkileyen diğer faktörler hakkında sayısız ve inanılmaz titiz incelemeler barındırıyor. İnsan kitabı okurken bu kadar spesifik bir konu üzerine bu kadar çokça ve detaylı araştırma yapılıp bu kadar veri tutulmasına hem şaşırıyor hem de hayran kalıyor. Kitabın yaklaşık 140 yıl önce yazıldığı göz önüne alındığında Darwin'in bilim yapma biçimi ve eldeki verilerden teoriler oluşturma konusundaki inanılmaz becerisi beni oldukça etkiledi. Solucanların yaprak ve benzeri cisimleri çekmesi üzerine üçgen biçimli kağıtlarla yaptığı deneylerde bu basit varlıkların, gelişmişlik seviyelerine göre dikkate değer bir zekaya sahip olduklarını müthiş bir biçimde ortaya koyuyor Darwin. Ayrıca diğer insan dışı hayvanların zekalarının ölçülmesi konusunda da çok kıymetli yöntemler öneriyor. Karıncalar veya kunduzlar gibi hayvanların davranışı ile solucanlarınkini kıyaslayarak aradaki farkları berraklaştırıyor ve hipotezini sonuna kadar destekliyor. Kitabın geri kalan kısmı genel olarak Darwin'in bu hayvanların dışkısı üzerine topladığı veriler ve vardığı sonuçlardan oluşuyor. Her ne kadar kitap genel olarak sıkıcı olsa da yer yer Darwin'in döneminin ötesindeki vizyonu ve keskin zekasına şahit olabiliyoruz bu kitabı okurken.

SolucanlarCharles Darwin · Alfa Yayınları · 202074 okunma

Yazar Hakkında

Charles DarwinYazar · 19 kitap

İnsan dahil tüm canlı türlerinin doğal seçilim yoluyla bir ya da birkaç ortak atadan evrildiğini öne sürmüş ve o günün şartlarına göre bu teoriyi destekleyen pek çok kanıt sunmuştur. Darwin'in fikirleri üzerine inşa edilen modern evrim teorisi, bugün biyoloji biliminin temeli ve birleştirici öğesidir. Evrimin gerçekleştiği olgusu Darwin hayattayken, doğal seçilim teorisinin evrimin ana açıklaması olması ise 1930'lu yıllarda bilim dünyası tarafından kabul görmüştür. Darwin'in orijinal teorileri modern evrimsel biyolojinin temelini oluşturmakta, hayatın çeşitliliği üzerine birleştirici bir mantıksal açıklama sunmaktadır. Darwin'in doğa tarihine duyduğu ilgi, önce Edinburgh Üniversitesi'nde tıp, sonra Cambridge Üniversitesi'nde teoloji okurken gelişti. Beagle gemisinde yaptığı beş senelik yolculuk sırasında, zamanın meşhur jeoloğu Charles Lyell'ın ortaya attığı, geçmişteki jeolojik süreçlerin bugünkülerle aynı olduğunu savunan teoriyi destekleyecek pek çok gözlem yaptı ve iyi bir jeolog olarak ünlendi. Aynı yolculukta, canlıların coğrafi dağılımı ve fosiller üzerine yaptığı dikkatli gözlemler sonucunda, türlerin birbirine dönüşümüyle ilgilenmeye başladı ve 1838'de doğal seçilim fikrini geliştirdi.Daha önce benzer fikirlerin "sapkınlık" olarak nitelendirildiğini ve bastırıldığını görmüş olduğundan, uzun süre fikirlerini en yakın arkadaşları dışında kimseye açmadı.Olası itirazlara en iyi şekilde cevap verebilmek için araştırma yapmaya ve kanıt toplamaya başladı.1858'de Alfred Russell Wallace'dan aldığı bir mektubu okuyunca, Wallace'ın da kendisininkine benzer bir teori geliştirdiğini anladı, ve nihayet teorisini yayımlamaya karar verdi. 1859'da yayımladığı On the Origin of Species (Türlerin Kökeni Üzerine) adlı kitabı, canlıların ortak atalardan evrilerek çeşitlendiği fikrinin geniş kabul görmesini sağladı. Daha sonra yayımladığı The Descent of Man, and Selection in Relation to Sex (İnsanın Türeyişi, ve Cinsiyete Mahsus Seçilim) kitabında insan evrimini ve cinsel seçilim fikrini inceledi. The Expression of the Emotions in Man and Animals (İnsan ve Hayvanlarda Duyguların İfadesi) adlı kitabında ise insanların ve hayvanların duygularını ifade ediş şekilleri arasındaki benzerlikleri ortaya koydu. Darwin bugün, John Herschel ve Isaac Newton gibi isimlerle beraber Westminster Kilisesi'nde gömülüdür.