"Arazim ancak yirmi dönüm," diye yanıtladı Türk, "çocuklarımla birlikte eker biçerim, çalışma üç büyük kötülüğü uzak tutar: can sıkıntısını, kötü huyları ve yoksulluğu."
Candide Martin'e dönüp, "İşte," dedi, "görüp görebilecekleriniz arasında en mutlu adamın bu olduğuna herhalde ikna olmuşsunuzdur, sahip olduğu her şeyin çok çok ötesinde biri."
"Sahip olduğu her şeyden iğrendiğini göremiyor musunuz?" dedi Martin. "Platon bütün yiyecekleri reddeden midelerin en iyi mideler olmayacağını çok uzun zaman önce söylemişti."
"Sizce," dedi Martin, "güvercin bulan atmaca hiç yememezlik etmiş midir?"
"Elbette hayır," dedi Candide.
"İşte," dedi Martin, "atmacalar hiç huylarını değiştirmezken insanların huy değiştirmesini nasıl beklersiniz?" "A, ama," dedi Candide, "arada ciddi fark var, çünkü irade özgürlüğü..."
"Gördüğünüz gibi," dedi Candide Martin'e, "bazen de suç cezasız kalmıyor, Hollandalı kaptan bozuntusu hak ettiği sonu
buldu."
"Öyle," dedi Martin, "ama gemideki yolcular da onunla birlikte helak olup gitmeli miydi? Tanrı dolandıcıyı cezalandırdı, tamam, diğerlerini boğan şeytandı."