Murat Solmaz
@msolmaz
50 okur puanı
Kasım 2015 tarihinde katıldı
Kitap için polisiye edebiyatın kraliçesi Agatha Christie'nin casusluk/komplo romanı denemesi diyebilirim. Neden öyle diyorum çünkü bu kitap ne tam polisiye ne de casusluk/komplo türüne girer. Yazar, kahramanımız büyük dedektif Hercule Poirot'u dünyanın yönetimini ele geçirmek isteyen dört kişiden oluşan uluslararası bir suç örgütüne karşı amansız mücadele verdiriyor. Hikâyede karakter, zaman ve mekan bolluğu var ama bence karakterlerde ve hikâyede derinlik eksikliği göze batıyor. Hatta karakterlerin hakkı yenmiş bile diyebilirim. Sherlock Holmes'ün kötü karakteri Moriarty daha sonra nasıl bir fenomen olmuş hatta daha sonra başka yazarlar tarafından kitapları yazıldığı gibi bu kitaptaki karakterlerinde her birine kitap yazılabilir alternatif bir evren oluşturulabilirdi.
Yirminci yüzyıl, dünyanın hiç olmadığı kadar hızlı değiştiği bir dönem. Zhang Wei’nin Kadim Gemi romanı, bu büyük dönüşümlerin gölgesinde kalan Wali kasabasının hikâyesini anlatıyor. Nazım Hikmet’in Yirminci Asra Dair şiirindeki şu dizeler bence yüzyılı en berrak şekilde özetliyor:
> "Asrım sefil, asrım yüz kızartıcı, asrım cesur, büyük ve kahraman."
Wali’de yaşananlar da bu dizelerin ruhundan farklı değil. Çin’in kuzeydoğusunda bulunduğu söylenen, yazarın yarattığı bu hayali kasaba, bin yıldır kendi halinde yaşayıp giderken; ırmak boyundaki değirmenlerin yalnızca buğdayı değil zamanı da öğüttüğü, geçim kaynağının noodle üretimi olduğu sakin bir yerken; 20. yüzyılın kırılmalarıyla tamamen başka bir kimliğe bürünüyor.
İmparatorluğun yıkılışı, Çin Komünist Partisi’nin iktidara gelişi, Büyük İleri Atılım ve Kültür Devrimi… Bu büyük tarihsel dalgalar, kasabanın gündelik hayatına sızarak orayı baştan sona dönüştürüyor. Zhang Wei, tüm bu değişimleri Wali’nin üç büyük ailesi ve üç kuşak üzerinden anlatıyor: İmalathanenin ilk sahipleri Sui ailesi, devrim sonrası işletmenin yönetimini devralan Zhao ailesi ve daha çok zanaatkârlığıyla öne çıkan Li ailesi.
Roman, noodle imalathanesinin tarihini merkez alarak hem toplumsal hem de bireysel dönüşümün izini sürüyor. Tıpkı Émile Zola’nın Germinal’de yaptığı gibi, anlatılan dönemi "küçük insanların" gözünden vererek büyük bir roman kuruyor. Zhang Wei’nin başarısı da tam burada: Tarihin devasa akışını, kasabanın sessiz ama derinden etkilenen insanlarında somutlaştırarak evrensel bir dönüşüm hikâyesi anlatıyor.
Yazar Mihail Saltıkov Şçedrin, soylu bir babayla Moskovalı zengin bir tüccar aileden gelmiş bir annenin çocuğu olarak dünyaya gelir. 1838’de, genellikle soylu ailelerin çocuklarının devam ettiği ve
Kitabın konusu, baş kahraman Gabriel Dan 1. Dünya Savaşı sonunda Sibirya'da ki toplama kampından evine dönerken Polonya'nın Rus sınırındaki bir kentte bulunan otelde konaklar ve bize otelde yaşayanları ve yaşananların öyküsünü anlatır. Aslında bize iki dünya savaşı arasında ki kayıp kuşağın öyküsünü anlatır bizlere.
Joseph Roth basit kurgu, sade ve çok güzel bir dil, ince ironi ve ince bir mizahla yalnızlık ve arkadaşlığı, sürgün ve eve dönüş temasını, umudu ve umutsuzluğu, çaresizliğinin insana yaptırdıklarını, yoksulların ve zenginlerin iç dünyalarında aslında birbirinden farklı olmadıklarını anlatıyor.
Youtube da Yozgat ile ilgili bir video izlerken gördüm Mustafa Çiftçi'yi o kadar nahif bir kişiliği ve anlatımı vardı ki Yozgat bizim bildiğimiz Yozgat olmaktan çıkıyor bir masal diyarına dönüşüyordu kaldı ki bizimde Yozgat'ı ne kadar bildiğimiz muamma. Ya orada bir Yozgat var uzakta romantizmiyle ya zaytung capsleri ile görüyor ve biliyoruz ya da 6. hikayedeki oryantalist Tina gibi "Erdoğancı, İslamcı,vs." gibi sıfatlarla, hatta Tolga'nın annesi babası gibi biraz "şey" (#56965932) görüyoruz. İşte bu noktada ben o videoyu izledikten sonra bu kitabı edindim ve sanki kitap videonun devamıymış gibi aynı nahif aynı masalsı anlatıyı hissettim. Samimi içinden geldiği gibi tarzmış, türmüş o toplara girmeden kasmadan sadece hikaye nokta. En kısa sürede diğer kitaplarını okumak istiyorum.
