koray
@mtwain
120 okur puanı
Temmuz 2020 tarihinde katıldı
eseri okumak için gerçekten boş zaman gerekmekte. bence oldukça yorucu bir eser olmasının yanında jung nietzsche'yi yorumlarken aşırı derecede önyargılı davranıyor. kitap sadece böyle buyurdu zerdüşt hakkında değil yer yer çok başka konularda da aydınlatıcı dipnotlara sahip ve mutlaka okunmalı. gerçi mutlaka dediysem de nietzsche'yi çok seven ve cidden boş zamanı olanlar için dedim. kitap, psikolojik anlamda kişilerde olumsuz etkiler yaratabilir.
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
fromm bu kitabında, birey ve toplumun sorunlarının temelini sorguluyor. bu sorgulamayı da freud ile marx'ın bu sorunlara ilişkin yaklaşımlarını irdeleyerek ve hatta karşılaştırarak yapıyor.
aslında fikir fena değil gibi gözükse de bu irdeleme eline ayva ve limon alıp "ayva limona göre daha az sulu" deyip durmak gibi gereksiz bir eyleme dönüşüyor. elbette marx toplum sorunlarına daha çok kafa yormuş... ayrıca freud zaten böyle bir kaygı gütmüyor. bu iki düşünürü bu şekilde açımlayıp eleştirel yaklaşmak yerine ikisinden bir adam çıkartıp eleştiriyi asgari seviyede tutsa daha anlaşılır olurdu.
kitabın daha ilk sayfalarında birey - toplum ilişkisinde toplumun bireyi şekillendirmesine ilişkin bir pasaj yer almakta. bu bölüm aslında mark twain'in what is man(insan nedir) kitabının küçük bir damlası gibi olmuş. mark twain elbette her kitabında olduğu gibi bu konuyu çok daha güzel ve iğneleyici şekilde anlatmış. bu pasaj onun sıkıcı hali diyebiliriz. mark abi gerçi direkt otomat kabul eder bizi ya neyse...
ardından insanın kendisine yabancılaşmasına dair görece uzun bir bölüm geliyor. işte kapitalist düzen, makineleşme, kendimizi yadsımaya ve meşguliyetlerimiz üzerinden var olmamız zart zurt konusu burada iki düşünürün katkısıyla inceleniyor. az önce yukarıda mark twain örneği vermiştim, aynı şekilde bu bölüm için de ali şeriati örneğini vermek zorundayım. çünkü bu konu hakkında bence en dolu ve keyifli kitap onun kendisi olmayan insan adlı eseridir. orada bu yabancılaşma alinasyon olarak yer almaktadır. neyse bizim fromm kitabında bu konuyu hem toplumsal hem de bireysel bir hastalık olduğu için çeşitli düşünürler ile pekiştirmiş.
sonlara doğru biraz romantik sosyalizm hayalleriyle kitap neticeleniyor. kitapta genel olarak freud'a haksızlık yapıldığını söylemeden
uzun zamandır okuduğum en kötü kitap olduğunu gönül rahatlığıyla söyleyebilirim. 15-20 yaş aralığına yazıldığını düşündüğüm bu kitap fikirsel anlamda sığ denemeyecek kadar zayıf.
gündüz abi totaliter kelimesini sık sık kullanmak için bu kitabı yazmış olsa gerek. tavsiye etmiyorum. hatta tavsiye eden olursa onun kitap tavsiyelerini de o dakikadan sonra ciddiye almayın derim.
anlam arayışında olan birinin hikayesini anlatan kitap.
açıkçası kitabın kurgusu ilk etapta beni içine pek çekmedi. oldukça alışageldik bir kurgu üzerinde gelişen olayları okumak bana pek cezbedici gelmiyor. işte kahraman yola çıkar yolda bir ton olay başına gelir, dönüşümler yaşar falan filan....
ancak kitap benim için en sonda yer alan govianda bölümüyle sınıf atlıyor. yani bu kitap benim için son on sayfası için bile okunmaya değer bir eser.
kitap, bildiğimiz hristiyan mitlerinin (kana düğünü, balıkların çoğalması, lazarus'un dirilişi vb.) farklı bir bakış açısıyla yoğurulup yeni bir isa ve hatta hristiyanlık sunması şeklinde okunabilir. aslında çok derin bir hristiyanlık bilgisine sahip olmasanız da kitapta yer alan olayların genel geçer kabullerinin ne olduğunu bilirseniz kitaptan aldığınız lezzet bir tık daha artacaktır. gene de bu kitap geneli için çok da önemli değil.
tanrı taşlamasını özellikle kadına bakış üzerinden yapsa da bir çok konuda tanrıyı yargıladığı görülmekte. özellikle mark twain'de sık sık karşımıza çıkan "iyi şeytan" figürü yine burada karşımıza çıkmaktadır. aslında yer yer mark twain tadı vermiyor da değil ama onun yeri başkadır. dağ ve tepe gibi bir kıyas belki uygun düşebilir.
velhasıl kitabı gönül rahatlığıyla tavsiye edebilirim.
