Ying-Yang türklerde çift ejder/kurt döngüsüdür. Gerek Gök -Türk gerekse Uygur yazıtlarının kitabe başlıklarında çift ejder sembolü vardır. Ayrıca Hun dönemi bir çok arkeolojik eserde kurt/ejder sembolü ve motifler mevcuttur.Nardugan eski Türklerde yeni yıl bayramıdır. Eski Türklerdeki mitolojik inanışlara göre gece ile gündüz sürekli savaşır. Buna yönelik sayısız rivayet mevcuttur. Yine böyle bir 21 aralıktaki savaşta uzun süren mücadele sonucunda gündüz geceyi yanar ve ağzından yeni bir güç doğar. Ejder Türk mitolojisi sanatında önemli bir yere sahiptir. Ejder figürü yapıları ve insanları koruyan şifa veren bereket getiren bir figürdür. Ejder Evren ile ilişkilendirilerek aydınlık karanlık, iyilik ve kötülük gibi anlamları da içinde barındırır.
Anadolu Selçuklu sanatında çoğunlukla, düğümlü bölgeli, kanatlı ve kanatsız olarak karşınıza çıkar. Sivri bir baş, üçgen gibi açılan keskin bir ağzı, iyi gözleri ve çoğunlukla boynuz lari vardır. Çoğunlukla çift başlı, bazen çok başlı, bazen de diğer mitolojik hayvanlarla birlikte tasvir edilmiştir. Mezar taşında bulunan ejder figürünün ölüm ve ruhun devamlılığı simgeledi düşünülür.
İslam öncesinde Türklere ait Gök-Tanrı inanç sistemine göre tanrısal kuvvet, kudret ve ihtişamın göstergesi kabul edilen Gök’ün önemi büyüktür. Türkler her zaman gökyüzünü büyük dikkatle gözlemlemişler, nihayetinde astronomi ve kozmolojiyle ilgilenmişler. Zamanı belirlemede ve hayatın sürdürülmesi için en önemli iki unsur olan Güneş ve Ay Türkler açısından da kayda değer konumdadır. Türklerin millî bayram olarak kutladığı (21-22 Aralık) Nardugan ve (21 Mart) Nevruz/Yenigün diğer adıyla Bahar başlangıcı bayramı olmak üzere birçok bayram ve etkinlik Güneş ve Ay’a bağlı astronomik zaman takvimleriyle alakalıdır. Göçebe ya da yerleşik olsun Türkler için mevsim döngüleri ve ay hareketleri her dönem yaşamsal değerini korur.
Reklam
Nardugan ve Ayaz Ata safsatasına cevap.Türk Mitolojisi
Ayaz Ata
Ayaz Ata son zamanlarda özellikle popüler kültürde "Türk Noel Babası" olarak adlandırılmıştır. Kamuoyunda böyle bir algı oluşturulmaya çalışılmaktadır. Fakat Ayaz Ata'nın eski Türk kültürüyle hiçbir ilgisi yoktur. Hıristiyan Rus kültüründen Türk kökenli halklara geçmiştir. Rusçada "Buz Dede" anlamına gelen Ded Moroj adlı bir mitin Türkçe tercümesidir. Hiçbir yazılı ya da sözlü kaynakta, herhangi bir şekilde Türk kültüründe Ayaz Ata geçmemektedir. Hristiyanlık kültürü altında uzun süre kalmış olan Türklerde ya da Hristiyanlığa girmiş olan Türk toplulukları arasında bu inanış vardır.
Altay mitolojisinde Ayas Han olarak bilinen soğuk hava tanrısına aynı anlam yüklenmeye çalışılmıştır. Başkurtça ve Tatarca'da Kış Babay, kışın babası gibi bir kavran geçer. Zemheri, yani kara kış ile bağlantı kurulmaya çalışılmıştır. Bütün bu inançlar eski Türkler arasında bulunmaz. Son devirlerde Rus yayılması ve kültürünün etkisi ile Türk kökenli halklar arasına girmiştir. Özetle, Ayaz Ata diye bir kavram Türk mitolojisinde yoktur.
