Tanrı’nın insanın mutlu olması için etrafa dağıttığı nimetler kadar kolay anlaşılan bir lütuf belgesi nerede var? Her bir insan için, kendi kalbinde yazılı olan kadar anlaşılır kanun kitabı nerede var? Verilen hangi kurban, seven adam ve kadınların birbirleri için kendilerinden vazgeçmelerine eşdeğer? Ve hangi adak taşı, Tanrı’nın üzerinde kurbanı bizzat kabul ettiği iyi bir insanın kalbiyle kıyaslanabilir?
Tanpınar'ın romanlarını bütün olarak değerlendirdiğinizde bu kitabın Tanpınar'daki dil ve zihniyet değişiminin en açık kanıtı olduğunu görürsünüz. Bu kitapla beraber hayallerine olan inancı bitmiş biri olarak karşımızda Tanpınar. İronize edilmiş dili bunun delili. Sembolik anlatımlı bir kurguda hayal-hakikat, eski-yeni, haklı-haksız çatışmalarının alışılmamış bakış açılarıyla sentezlenip sunulduğu güzel bir roman.
Hayri İrdal karakterinin alışılmış kişilik özellikleri göstermesine karşın Halit Ayarcı karakteriyle karşılaşmasından itibaren yaşamakta zorlandığı değişim; topluma ve kendimize olan inançlarımızın, yargılarımızın ne denli şüpheli kavramlar olduğunu, romandaki çatışmaların ve bu çatışmaların sıradışı neticelerinin ekseninde, usatlıklı bir dil kabiliyeti ile okuyacaksınız.