9/10
2022 5. kitabı
Hadot modernite içerisinde kendini iyiden iyiye hissettiren birey ve var olma sürecini yeni Plantonculuğun güçlü ismi olan Platinos un birey, toplum, ruh ve Tanrı olgularını yine Platinos'un aktarımları ile mükemmel bir şekilde aktarmaktadır. Platinos Antikiden bize uzanan olağanüstü bir dimağ. Epistemolijisi ise modernitenin açmazlarına karşı patikalar üretme kabiliyetine sahip. Kendisinin ifadesiyle kendi heykelini yontmaya devam et. Mutlaka öneririm
Dünya Descartes'ta, Berkeley'de ve Kant'da olduğu gibi Schopenhauer'de de zihnimiz ile var olur. Kitabın genel altyapısı, Hegel'e yergi, Kant'a övgüdür. Fizikçiler ise bu kadar açıklığa kavuşturulmuş bir dünyada hala başka açıklamaları filozofların yaptığı gibi metafizik ile aramayı saçma bulur ve metafiziği küçümser. Fakat bu nesnel felsefe yapmanın tek yanlılığı ve bilen özneyi araştırma konusu yapması er ya da geç kendini dışa vuracaktır. Schopenhauer işte bu kitapta, insan zihnini iki parçada inceler, ilki öznel açıdan, ikincisi nesnel açıdan. Öznel kısımda metafizik ile zihnin ve bununla beraber zamanın felsefesini yapar. Bölümleri kısaca özet geçeyim.
Öznel kısım zaman kavramı üzerinden başlıyor. Schopenhauer kitap genelinde yaptığı gibi bu konuda da Kant'a başvurur. Kant'ın keşfi olan zamanın idealliği mekaniğe ait olan atalet kanunudur. Saf zaman fiziki bir değişiklik meydana getiremez. Zaman fiziki değildir, transandantal olarak idealdir, kökeni şeylerde değil bilen öznenin kendisindedir. Zaman sonsuzluğun tam zıttıdır. Zamana bölünmüş bir sonsuzluk diyebiliriz, yani eğer sonsuzluk olmasaydı zaman da olmazdı. Bu Spinoza'da, Skolastiklerde, Platinos'da, Kant'ta ve Platon'da da bulunur. Zaten zaman bütün dünya manzarasının asıl temelini oluşturur. Eğer böyleyse hepimiz aynı rüyayı görmekteyiz ve haddizatında o rüyayı gören de tek bir varlıktır. Zaman bütün tasavvurlarımızın koparılamaz bir parçasıdır, zihnimizde her şeyi biri diğerinden sonra gelecek şekilde canlandırmaktan kendimizi alamayız. O halde zaman zihin dışının temelidir. Schopenhauer bunun üstüne mekana geçer. Mekan zihnimizin kendisine aittir ve bütünleyici bir cüzüdür. Çünkü onu asla yok edemeyiz, sadece onu boşaltabiliriz. O bizim bütün tasavvurlarımızın gerçek temeli ve ilk şartıdır. Zaman ve
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Sevgili Boethius yunan ve Helenistik dönem felsefe tarihini çok iyi bir şekilde öğrenmiş ve içselleştirmiş. Uğradığı haksızlık sonucu hiç bir yargılanma içerisine girmeden tutsak edilmiş. Bu adaletsizlik sonucu kafayı yememek uğruna felsefeden arkadaşlarımıza yaptığımızı toz pembe şeklindeki teselliyi yaptırmasını sağlamıştır. Bu kadar okumuş, aklı kullanmayı ön plana koymuş insanların bu şekilde düşünüyor olabilmesi beni şaşkınlığa uğratıyor. Onların düşüncelerinin bana çok saçma gelmesi onları yanlışlamaz aslında. onların bağlamında böyle düşünmek normaldi diyerek ılımlı bir yaklaşım sergileyelim. Ortaçağ felsefesinin genel karakteristik problematiğini ortaya koymaktadır kitap. Felsefe ve din ilişkisini bağdaştırma yani akıl ve Hristiyan düşüncesini uzlaştırmaya çalışır. Platon tekniğinde bir yazım şekli güdülmüş fakat edebi olarak şiirsel dil eklemlenmesi gerçekten hoş olmuştur. Platon'un yazımı dışında düşünceleri de oldukça hakim. İyi ideası ve her şeyin ondan pay alması her şeyin ona doğru yönelmesi düşüncesini tanrı ile özdeşleştirerek dine yedirmeye çalışılmış. Tabii yeni platonculukta Platinos' un BİR, bütün olmasına da göndermeler yaparak tanrıdan sözde gelmeyen kötülüğün aslında olmadığını göstermeye çalışır. Orta çağ ve klasik din felsefelerinin ana sorunlarından biridir tanrının iyiyse kötülük nereden geliyor mevzusu. Burada kötülüğü insanların iyiliğe giderken seçtikleri yolda kötü olan yolu seçmelerine vermiştir. Yani herkes iyi olana yönelir fakat bu iyiye giderken bazı insanlar iyi yolu seçerken bazıları güçsüz olduğu zayıf olduğu için kötülüğü seçer. En can alıcısı ve sinir olduğum noktası da adalet konusunda ki düşünceleri oldu. Yeryüzündeki adaleti sağlama durumunu kötüleyerek bunu diğer tarafa bırakmanın daha doğru olduğunu çünkü kötülere burada
