Biz öz həyatımızın, taleyimizin müstəqil memarıyıq, yoxsa hər addımı əvvəlcədən ən xırda detalına qədər yazılmış bir ssenarinin icraçıları? Çox vaxt elə hesab edirik ki, həyatda verdiyimiz hər bir anlıq qərar gələcəyimizi formalaşdıran azad iradəmizin məhsuludur. Amma elə ekran əsərləri olur ki, insanın bu köklü inancını dərindən sarsıdır və onu öz varlığı ilə amansız bir toqquşmaya məhkum edir. Elmi-fantastika janrının ən pik nöqtələrindən biri olan bu möhtəşəm ekran əsəri, Robert Haynlaynın "Hamınız zombisiniz" (All You Zombies) adlı məşhur qısa hekayəsi əsasında ekranlaşdırılmışdır. Bu şah əsər bizə zamanın sadəcə keçib gedən bir məfhum olmadığını, onun əslində içindən çıxılması qeyri-mümkün olan bir həbsxana olduğunu göstərir.
İlk baxışda bu mənzərə Stephen King'in məşhur "11/22/63" romanındakı zamanın keçmişi dəyişdirməyə çalışan insana qarşı göstərdiyi o amansız müqaviməti - "keçmiş inadkardır, dəyişmək istəmir" prinsipini xatırladır. Lakin bu film bəhs edilən ideyanı daha dağıdıcı bir nöqtəyə daşıyır. "11/22/63"-də keçmişi dəyişmək üçün göstərilən hər cəhd dünyanı fərqli bir apokalipsisə və xaosa sürükləyirsə, burada keçmişi dəyişmək üçün atılan hər bir addım elə dəyişdirilmək istənilən keçmişin özünü, o qaçılmaz taleyi doğurur. Hekayə zamanda səyahət edən, zaman çarxları arasında sıxılıb qalmış insan ruhundan, şəxsiyyət bütövlüyündən və tənhalıqdan bəhs edir. Əgər siz də hər addımı təxmin edilən bəsit süjetlərdən yorulmusunuzsa, bu dumanlı və qaranlıq labirintin pərdəarxasına keçib hər detala gizlədilmiş dərin mənaları kəşf etmək sizə tamamilə fərqli bir həyəcan bəxş edəcək.
Rejissor bizi ilk saniyələrdən etibarən dumanlı bir barın küncünə, keçmişin kimsəsiz yetimxanalarının soyuq dəhlizlərinə və gələcəyin boz, hissiz bürokratik mərkəzlərinə aparır, lakin bu
PREDESTİNATİONFilm
İzlediğim en iyi ters köşe filmlerden biri. Zaman kavramı ve paradoks gibi temayı çok iyi işlemiş ve filmin sonunda bu paradoksu bize çok iyi bir biçimde anlatmış bir başyapıt
Predestination Robert A. Heinlein’ın
“All You Zombies” adlı kısa hikâyesine dayanmaktadır.Zaman yolculuğu temasını alışılmışın dışında ele alan, oldukça zihin yoran bir bilim kurgu filmidir.Filmin teması Zaman paradoksu,kimlik ve benlik,kader mi özgür irade mi ,başlangıç ve son aynı sey olabilir mi sorusudur.Aman kafayı sıyırmayın😁😅 10/10
"Bekleyenlerin başına güzel şeyler gelir derler, bilirsiniz. Ama sadece acelesi olanlar geride bir şeyler bırakır."
🎬
letterboxd.com/film/predestina...
sonu ters köşe / zihni yamultan / bittiğinde sessiz bırakanlar – 3. dalga
coherence (2013)
bir akşam yemeği, geçen bir kuyruklu yıldız. küçük garipliklerle başlar. finalde “ben neredeyim?” değil, “ben hangisiyim?” dersin.
primer (2004)
düşük bütçe, yüksek zeka. zaman yolculuğu diye açılır ama film ilerledikçe kimin neyi, ne zaman bildiği çözülmez hale gelir. final değil, beyin kilidi.
triangle (2009)
denizde mahsur kalınan bir gemi. klasik gerilim sandığın şey, döngüsel bir kabusa dönüşür. final “oh” değil, “lan…” dedirtir.
the game (1997)
zengin bir adam, ona “oyun” hediye edilir. film boyunca kontrol kimde sanırsın? finalde öğrendiğinde, önce rahatlar sonra rahatsız olursun.
arrival (2016)
uzaylılarla iletişim. film boyunca zaman kavramı sessizce bükülür. finalde twist bağırmaz; oturur, ağır ağır içini deler.
predestination (2014)
zaman ajanı hikâyesi. izlerken “tamam çözdüm” dersin… hayır, çözmemişsindir. finalde çözüm değil kader vardır.
the sixth sense (1999)
artık klişe gibi konuşulsa da ilk izleyişte sinema tarihine kazınmış bir ters köşe bırakır. film bittikten sonra geri sarma ihtiyacı yaratır.
a tale of two sisters (2003 – kore)
korku gibi başlar. atmosfer ağırdır. final geldiğinde korku yerini yas + suçluluk karışımına bırakır.
martyrs (2008 – fransa)
sakın yanlış beklentiyle girme. film acımasızdır. final twist değil; anlamın kendisini sorgulatır. rahatsız eder, iz bırakır.
the vanishing (1988 – hollanda)
Film listesiFilm
Theodoros Angelopoulos'un filmlerinden
1- Eternity and a day
2- Ağlayan çayır
3- Ulisin bakışı
K. Kieslowski'nin filmlerinden
4- veronique'in ikili yaşamı
5- 3 renk, mavi
6- 3 renk, beyaz
7- 3 renk, kırmızı
8- dekalog( 10 bölümlük dizi)
Akira Kurosawa'dan
9- Dersu Uzala
10- Düşler
Bergman'dan
11- Yaban Çilekleri
12- Persona
13- Utanç
14- Kış ışığı
15- Güz Sonatı
16- 7. Mühür
Belá Tarr'dan
17- Torino atı
18- Karanlık Armoniler
Tarkovski den
19- Nostalji