-Gözden, ırak olan gönülden de ırak olur mu efendimiz?
-Hayır Olric. Yüreğinde bir yer açıp oraya oturttuğun her kimse, seninle birlikte gider her yere.. Oğuz AtayTutunamayanlar
Kısacası millet, dünyanın her yerinde burjuva demokratik devrimlerin ürünüdür. Burjuvazinin milleti yaratmakta kullandığı örgüt, devlettir; ideoloji ise, milliyetçilik.
Milleti, birbiriyle bağlantılı iki süreç yaratmıştır: Biri, feodal pazarların parçalanarak ülke çapında piyasanın oluşmasıdır.
İkincisi, beye ve toprağa bağlı köylünün bu bağımlılıklardan kurtularak özgür işçiye dönüşmesidir.
Bir anda farkına varıyorsunuz ki, sahip olduğunuz her şey gitmiş. İste o zaman şüpheci ve altüst olmuş zihniniz bir anda afallıyor ve düşünceleriniz sakinleşip yatışıyor. Ve aniden ortaya çıkan derin bir durgunluğu, neredeyse mutluluk olarak adlandırabileceğiniz bir duyguyu deneyimliyorsunuz.. Olanları olduğu gibi kabul etmekten başka bir neyimliyorsunuz. Daha fazla çaba harcamanın gereksizliğini seçeneğiniz yok.
Türk adının 1 500 yıl öncesinden gelen siyasal ve devrimsel bir anlam taşıması, bugün için çok önemli bir mirastır. Çünkü milleti oluşturan etken, ırk değil, siyasal bağdır. Ve Türk adı bir devrim sürecinde tarih sahnesine çıkmıştır.
Kaşgarlı Mahmut, törü sözcüğünün görenek, âdet anlamına geldiğini belirttikten sonra şu atasözüne yer verir: “İl kalır törü kalmaz”, yani “İl bırakılır, törü bırakılmaz.”