Satırların Ardında
@satirlarinardindaa
Kitapla kalın.
Şu anda okuduğu kitap
İnanılmaz bir kurgu. Kitabın başından beri asıl katil olan kişiden hiç şüphelenilmemesi, bende biraz şüphe uyandırmıştı. Yine de üzerinde çok durmadan akışa adapte oldum. Harikulade bir son, çok iyi bir ters köşe. Böyle bir eseri bu kadar iyi yazabilmek de zeka ister. Christie'nin en beğendiğim eseri olabilir.
Bu kitaba hak ettiği gibi bir inceleme yazamazsam diye korktuğumdan, biraz çekinerek başlıyorum söyleyeceklerime. Hayatım boyunca ilk kez bu kadar uzun bir eser okudum sanırım. Öyle okuyup geçilecek bir eser de değil; bir cümle, bir sayfa, bir bölüm üzerine düşünmeyi gerektiriyor. Duyguları o kadar detaylı ve incelikli tasvir edilmiş ki, ne anlatılmak istendiyse anlayıveriyor insan. Martin'in gerçekliği beni en çok vuran taraftı. Hayran olmamak elde değil. İnandığı şey doğrultusunda böylesine çabalayan, zamanla bambaşka kişiliklere dönüşen ama her haliyle kendini kabul edebilen bir adam. Etmeyi beceremediğindeyse olanlar malum... Son iki bölüm belki de en çarpıcı olandı benim için. Toplum tarafından kabul görüldüğünde ne de çabuk değişiveriyor yargılar değil mi? Sürü psikolojisinden çıkıp kendini görebilmeli bir insan. Yoksa bu havayı dahi başkaları için solumuş oluruz. Eden'ı bazen kendime rol model olarak gördüm, bazense asla bana ait olamayacak özelliklerini. Kapitalizm ve sosyalizmin büyük bir düşünce savaşını okudum sanki en çok. Ve bi anda kitabı bir kenara bırakmış, bunları araştırırken buldum kendimi. Kitap bendeki öğrenme arzusunu ateşledi. Sürekli bilmediğim kelimeleri not aldım, anlamlarına baktım. Henüz gencim, kimliğimi yeni yeni oluşturuyorum ve bu felsefi ideoloji dünyasında nereye ait olduğumu öğrenmek istedim. Müthiş bir istek uyandı içimde bunun için. Kitap bitince de inceleme videoları izledim. Çünkü bu kitaba başlamak bir cesaret işi, bitirebilmek ise bir serüven. Bitirdikten sonra üzerine düşünüp araştırmak da bilinçli bir zihnin kendisine olan borcudur diyorum. İyi ki Martin Eden'ı tanımışım.
Ne kitap ama! Alt metninde ciddi psikolojik olguların yattığı harikulade bir kurgu. Hayat, insan ve insana ait olan duygular çok güzel eleştiriliyor. Dorian 'ın zaman içindeki karakter değişimini gözlemliyoruz. Bir uçtan öbür uca nasıl savrulduğunu yer yer abartılı anlatımlarla okuyoruz. Lord Henry 'nin yorumları -çoğu zaman aynı fikirde olmasam da- en çok ilgimi toplayan kısımlardı. Kitabın akışındaki öngörülmezlik ve finali oldukça etkileyiciydi.
Çevirmenin başarısını da göz ardı etmemek gerektiğini düşünüyorum çünkü bir kitap her ne kadar yazarın kaleminde çıksa da çevirmenin de en az onun kadar önemli rolü vardır. Bitirdikten sonra üzerine düşünülmesi gereken bir insanlık tragedyası olduğunu düşünüyorum.
Aynı yazarın okuduğum ikinci kitabıydı. Yer yer şaşırdığım kısımlar oldu fakat daha etkileyici bir son beklerdim. Finali ters köşe değildi benim için. Genel hali sürükleyiciydi. Kitabın sonunda verilmek istenen mesaj, insanın vicdanını yücelten türdendi. Hoşuma gitmedi dersem yalan olur. Sadece belki de daha öngörülemez bir son yazarın kalemine daha çok yakışırdı diye düşünüyorum. Yine de asla küçümsenecek bir eser değil, keyifli okumalar dilerim.
"Günün sonunda, ister geçmişe dönmüş olun ister geleceğe gidin, şimdiki zaman değişmiyor. Bu da akıllara şu soruyu getiriyor: O hâlde o sandalyenin ne anlamı var?"
Eğer sandalye bir kişinin bile kalbini değiştirebiliyorsa o hâlde kesinlikle bir anlamı vardı.
Fikrimce başarılı bir kurgu. Bazı mantık hataları olduğunu düşünüyorum, zamanda yolculukla ilgili olan her yapıt gibi. Kitabı okurken zamanın kıymetini daha iyi anlıyorsunuz. Hepimiz içimizde bir parça pişmanlık, merak, umut taşırız. Ne yazık ki, ne geçmişe gidip değiştirebiliriz ne de geleceğe gidip öğrenebiliriz. Şimdiyi değerlendirebildiğimiz kadarız hayatta.
Kitabın genel akışı öngörülebilirdi. Yine de çoğu sayfa benim için dokunaklı oldu. Her bir karakterle bağ kurup, sayfaları hissettiğinizde anlam ifade etmeye başlıyor. Şans verilmesi gerektiğini düşünüyorum.
