Nasıl ki Dostoyevski denince Suç ve Ceza, Tolstoy denince Anna Karenina, Victor Hugo denince Sefiller akla geliyorsa, Yaşar Kemal denince de hiç şüphesiz İnce Memed gelmeli ve dünya klasiklerine eklenmeli.
Sonunda bitirdim. Evet, kalın bir kitap ve zaman istiyor ama verilen emeğin karşılığını fazlasıyla alıyorsunuz. Yaşar Kemal'in doğa tasvirleri, karakterleri ve dili öyle güçlü ki kendinizi Çukurova'nın ortasında hissediyorsunuz. En sevdiğim yanı ise olayların klişe bir şekilde ilerlememesi oldu. Sürekli "şimdi şöyle olur" diyorsunuz ama roman sizi başka bir yola çıkarıyor.
"Her Firavun'un bir Musa'sı vardır" sözü gibi, her Ağa'nın da var bir İnce Memed'i. Haksızlığa boyun eğmeyenlerin, umudunu kaybetmeyenlerin hikayesi...
Roman, esas olarak hayatı boyunca suçlu damgası yiyen ve yoksullukla mücadele eden Jean Valjean'ın hikâyesini anlatır. Adaletsiz bir yargılama sonucu mahkûm edilen ve ağır koşullar altında yıllarını kürek mahkûmu olarak geçiren Valjean, özgürlüğüne kavuştuktan sonra kendisine yeni bir hayat kurmaya çalışır. Ancak geçmişi ve taşıdığı suçlu kimliği peşini hiç bırakmaz.
Bir somun ekmek çaldığı için hapse mahkûm edilen Jean Valjean'ın, daha sonra Cosette'i sahiplenmesiyle birlikte hayatı yeni bir yön alır. Valjean'ın kaçak yaşamı ekseninde ilerleyen roman; dönemin Fransa'sını, Paris sokaklarını, yoksulluğu, toplumsal adaletsizlikleri ve ayaklanmaları anlatan gerçek bir klasiktir.
Victor Hugo, yalnızca bir insanın kurtuluş hikâyesini değil; merhamet ile adalet, vicdan ile yasa arasındaki çatışmayı da etkileyici bir şekilde gözler önüne serer. Bu yönüyle Sefiller, aradan geçen yıllara rağmen güncelliğini koruyan en güçlü klasiklerden biridir.
Reklam
Sefiller, ekmek çaldığı için kürek mahkumu olan Jean Valjean’ın hayata tutunma, vicdanını temizleme ve amansız müfettiş Javert’den kaçma mücadelesini anlatıyor. Victor Hugo, 19. yüzyıl Fransa’sının sefaletini ve toplumsal adaletsizliğini gözler önüne sererken, sevginin ve merhametin insanı nasıl dönüştürebileceğini gösteriyor.
Puan vermedi
"Sefiller"; bireysel acıları, toplumun vicdanını, adalet kavramının çürümesini ve insan ruhunun karanlıkla aydınlık arasındaki gelgitlerini devasa bir anlatı evreni içinde işleyen bir insanlık panoramasıdır. Jean Valjean karakteri, sistem tarafından ezilmiş bütün insanları temsil eden sembolik bir figürüdür. Bir parça ekmek çaldığı için, yıllarca kürek mahkûmu olarak yaşamak zorunda kalan Valjean’ın dönüşümü, romanın psikolojik damarını oluşturuyor. Hugo suçun bireysel değil, toplumun yarattığı eşitsizliklerden doğduğunu bu şekilde gösteriyor. Jean Valjean’ın sürekli geçmişiyle savaşması, iyilik yapmaya çalışırken bile kendini affedememesi, onun psikolojik derinliğini olağanüstü bir noktaya taşıyor. Özellikle Piskopos Myriel’in ona merhamet göstermesiyle başlayan vicdani kırılma, romanın ahlaki omurgasını oluşturuyor; Hugo bu sahnede hukukun cezalandırdığı yerde, merhametin insanı yeniden doğurabileceğini anlatıyor. Buna karşılık Javert karakteri katı düzen anlayışının somutlaşmış hâlidir. Javert için yasa mutlak bir gerçektir; insanın değişebileceği fikri onun bütün zihinsel sistemini çökertir. Javert’in yaşadığı iç çatışma hukuk ile vicdan arasındaki tarihsel çatışmanın psikolojik bir yansımasıdır. Fantine karakteri ise toplumun kadın üzerindeki acımasız baskısını temsil ediyor. Yoksulluk nedeniyle bedenini, saçlarını ve sonunda insanlığını kaybetmeye zorlanan Fantine’in trajedisi, Hugo’nun dönemin sosyal düzenine yönelttiği en sert eleştirilerden biridir. Cosette’in çocukluğundaki korku dolu yalnızlık, sevginin insan ruhunu nasıl iyileştirdiğini gösterirken; Marius karakteri gençliğin idealizmini ve devrimci romantizmini temsil ediyor. Romanın arka planında yer alan Paris ayaklanmaları, tarihsel bir olaydan öte halkın bastırılmış öfkesinin sembolüdür. Hugo devrimi
Sefiller
Kanunlar ve İlahi Adalet Çatışması
Romanın temel direği, beşeri kanunlar ile ilahi/vicdani adalet arasındaki amansız çatışmadır.
Jean Valjean, sadece bir ekmek çaldığı için kürek mahkumu yapılan, sistemin canavarlaştırmaya çalıştığı bir kurbandır. Ancak piskoposun merhametiyle ruhsal bir aydınlanma yaşar ve "iyiliğin" simgesi haline gelir.
Müfettiş Javert ise körü körüne yasalara bağlılığı, mutlak ve esnemez otoriteyi temsil eder. Onun gözünde bir suçlu her zaman suçludur. Hugo, Javert karakteri üzerinden vicdandan ve insanlıktan yoksun bir hukuk sisteminin nasıl bir zulüm mekanizmasına dönüşebileceğini gösterir.
Toplumsal Çürüme ve Sefalet
Hugo, kitabın ön sözünde romanı yazma amacını açıkça belirtir: Erkeklerin yoksulluk yüzünden alçalması, kadınların açlık yüzünden düşmesi ve çocukların cehalet yüzünden körelmesi.
Fantine karakteri, toplumun iki yüzlülüğü ve acımasızlığı yüzünden en dibe itilen fedakar anneliği; Cosette ise yetim ve korumasız çocukların uğradığı istismarı simgeler.
Thénardier ailesi ise sefaletin insanı nasıl ahlaken çürütebileceğinin ve vahşileştirebileceğinin canlı birer kanıtıdır.
Devrim, Barikatlar ve Özgürlük Arayışı
Roman, 1832 yılındaki Paris Haziran Ayaklanması'nı merkezine alır. Hugo, genç cumhuriyetçilerin (Marius, Enjolras ve arkadaşları) barikatlardaki mücadelesini anlatırken, halkın özgürlük ve eşitlik arzusunu destansı bir dille yüceltir. Sokak çocuğu Gavroche’un barikatta şarkı söyleyerek kurşunlara meydan okuduğu sahne, dünya edebiyatının en güçlü direniş sembollerinden biridir.
ANANKE
Victor Hugo’nun en çok sevdiğim eseri Sefiller olsada Notre Dame’ın Kamburu da inanılmaz derecede güzel. Eserlerinden anlaşıldığı üzere inanılmaz bilgisi olan bir yazar. Zaten bu kitabı da Fransa ve Katedral tanıtımı için yazmış. Bir 150 sayfa kadar Fransa betimlemesi var. Betimleme okumayı sevmeyen okurları biraz yorabilen bir kısım ama ondan sonrası su gibi ilerliyor.
Çocukluğumda okumuştum bu eseri. Tabi çocuktum okuduğum da çocuk kitabıydı.Çizgi film tadında bir kitaptı ki çizgi film uyarlamasıda çocuk kitabı ile aynı. O zaman okuduğum kitaptan çok farklı bir dünya ile karşılaştım.Gelelim o dünyaya:
DIŞ GÜZELLİK; her insanın sahip olmayı istediği bir durum. Nedenini yıllardır sorgularım kendimce, insan neden çoook çokkk güzel olmayı ister. Aslında güzellik her zaman iyi şeyler getirmez, bunun örneğini hayatımda da çok defa gördüm. Esmeralda’nın güzelliği de onun kaderini belirledi açıkçası. Esmeralda’nın içi de dışı da çok güzel ama yetmiyor ki onun bahtının güzel olmasına. Adına sevgi diyen bir nefret onu mahvediyor. Ve o nefret;
Yıllarca bastırılmış duyguların bir anda patlak vermesiyle ortaya çıkıyor. Hiçbir ilim hiçbir bilim durduramıyor onu. Çünkü insan kalbini doyurmadan aklını doyurursa o akıl bir canavara dönüşür. Kamburu yakılmaktan kurtarıp evlat edinen Frollo da aslında özünde iyi bir insan. Ama yıllar, kurallar, insan gibi hissetmesini sağlayan keyiflerden uzak bir yaşam ona herşeyi öğretse de insan olmayı unutturuyor. Ve adına sevgi dediği ama sevgi olmaktan çok uzak olan o şey sadece Esmeralda’nın değil kendinin kaderini de çiziyor.
Ve gelelim son başkarakterimize; Gerçekten sevmeyi bilen bir canavar. Quasimodo,kilisenin zangocu sanki bir Frankestein; o kadar çirkin ve o kadar vahşi. Ama bedeniyle ters orantılı bir kalbi olan bir centilmen.
Reklam
Reklam