Çelişki gibi görünse de, insan, kendi kendinin de engeli olabllir: yaratılıș bilgeliğini kavramaya doğru ilerlemeyen insan, bunun gereği zihinsel edimlerini manevî kaynaklarla donatmayan insan, sürekli kendini bir tembelliğe iten insan, kendi kendinin de engeli olur: așmaya, daha ileri varmaya engel olur: insan, așmak zorundadır kendi kendini.
öldürmeye, bir çukura düşmeye karar verebilen insan, niçin, kendi kendini așmaya, doruklara çıkmaya karar veremesin?
İnsan, manevi kaynaklardan uzaklaștıkça parça parça öldürmüș olur kendini: (taksili özöldürüm bu).
Yürüyüşte yolun temizlenmesi gerekli: sanatın, edebiyatın bir işlevi de, en azından, yolu temizlemektir, yolu açık tutmaktır. Zaman zaman, sanatın, edebiyatın işlevinin savaşımcı bir yaklaşımla belirmesi gereğini de anlatırdı "Büyük" derdi, sanatın edebiyatin işlevi"