Kader▲
@siirdizesi
“Ne önemi var? Sen bir hiçsin, bense bir zamanlar biri olmuş olabilirim ve hepimize giden yol sevgidir.” John Fante
64 okur puanı
Ağustos 2018 tarihinde katıldı
Bu kitap ömrümü yedi diyebilirim. Proudhon konudan konuya atlayıp sonra birleştiren bir karakter. Durmadan aynı şeyi farklı açılardan izah ederek anlatmış. Bu biraz sıkıcıydı. Mülkiyetin neden olmaması gerektiği konusunda çeşitli savlar öne sürülmüş fakat bu savların gerçekçiliği ancak insanın doğasına tamamen aykırı evrimleşmesiyle mümkün gibi duruyor. Proudhon kötülük meselesine inançlı olanlara kızıyor, gerçi pratikte tüm örnekler bizi haklı çıkarsa o yine de iyimser yaklaşmak istiyor. Komünizmle birbirine yakın duruşları var. Tüm malın maliki devlet, zilyetliği halk oldun ve istedikleri kadar yararlansınlar diyor. Eh, komünizmin devlet kapitalizmi meselesine dönmemesi her ne kadar an meselesi idiyse de, devleti bir şirket olarak görüp onun elini zayıflatmak kuşkusuz insani özgürlük ihtiyacı adına çok daha iyi.
Öte yandan yetenekli insanlara ve bireylere bakış açısından hiç hoşlanmadım. Pratikte de bunu kabul edecek yetenekli insanlar kaç tane olur,şaibeli. Yetenekli insan bunun kökenini toplumdan alır, eğitimi zahmetidir, o yüzden topluma borçludur zihniyetindedir Proudhon. O halde tüm ömrümüzü bu borcu ödeyerek geçirmemiz gerekliymiş. Biz toplum için varmışız. Hatta birey ne kadar içgüdüsel olarak,kompleks ve yalnız kalma ihtiyacında olsa da, yine topluma katılmak zorundaymış. Hmm.
Temel kitaplardan biri olduğundan ötürü,anarşizmin de özünü kavramak açısından aydınlatıcıydı. Sorunları mülkiyetten ibaret görse de, insanın düşünselliğini hesaba kattığı için komünizmden daha gerçeğe yakındır.
0-30p: Kontrollü okuyucu 📖
40-70p: Hafif bağımlı 👀
80p+: Geçmiş olsun, kitaplar seni ele geçirmiş 😅
"...Daha ondan okudukları ilk sayfada,tüm sayfalarını okuyacaklarından ve her sözü dinleyeceklerinden emin olan okurlardanım ben Schopenhauer'in. Ona hemen güvenmiştim ve şimdi de dokuz yıl önceki gibi güveniyorum."
Bu cümleler, Eğitici Olarak Schopenhauer'den alıntı. Nietzsche'nin 21 yaşında,bir sahafta bulduğu İsteme ve Tasarım Olarak Dünya'dan sonra, hemen bağlandığı Schopenhauer için. Schopenhauer onun için bir Aziz veya Bilge değildi-Bilge ancak durmadan öğrenme odaklı olan,düşünmeyen bilimciler içi denebilirdi- Schopenhauer onun için gerçek bir filozoftu. Schopenhauer kendinde dehayı görmüştü ve şimdi başka bir dehaya yol gösteriyordu.
Nietzsche, kitapta Schopenhauer'in ailesine ilişkin de atıflarda bulunuyor. Bundan çıkarsamamız Schopenhauer 'i tanımak için sadece düşünceleriyle yetinmediği,filozofun kendisini de görme isteğidir. Schopenhauer 'a dair çeşitli doğru çıkarımlarına katılmamak elde değil. Kitabın sonlarına doğru konuyu Schopenhauer 'dan çekerek denemeye dönüştürüyor.
Zamana Aykırı Bakışlar'ın 3. kitabı hakkında şunu söyleyebilirim: İlk ikisine göre fazlasıyla akıcıydı.
Din Üzerine, Schopenhauer'ın din adına yaptığı çıkarsamaların yer aldığı bir kitap,adından da anlaşılacağı üzere.
Schopenhauer bu kitapta tektanrılı dinleri kendi arasında, Budizmle, tektanrıcılığı panteizmle karşılaştırıyor. Ve Müslümanlıkla Hıristiyanlığın yarattığı kültürel enkazın birbirine ne kadar benzediğini pek çok örnekle gözler önüne seriyor.
Schopenhauer, katı materyalizmi de, yobazlığı da sevmez. Ama teolojiye dair çok sert eleştirileri bulunmaktadır.
