Dümanın gözündən biz
Böyük fransız yazıçısı Dümanın Qafqaz səfərinin Azərbaycanla bağlı qeydlərinin toplandığı bu kitabı bir az uzun müddətə oxumağıma baxmayaraq, maraqla oxudum. Dərbənddən başlayaraq Bakı, Quba, Şamaxı, Nuxa(Şəki) ərazilərində keçirdiyi xoş günlərdən, insanlarımızın səxavətindən, qonaqpərvərliyindən hədsiz təəccüb və heyranlıqla bəhs edən yazıçı, şübhəsiz ki, ölkəsinə buradan ən gözəl təəssüratlarla qayıdır. Hətta bəzən xalqımızda şahidi olduğu bu səxavəti öz fransız xalqıyla müqayisə edərək bizə daha yüksək qiymət verir. Kitab təkcə səfər qeydləri təsiri bağışlamır, həm də bir xalqın mədəniyyətini, adət-ənənəsini, tarixi şəxsiyyətlərini, hətta yeməklərini də dünya oxucusuna çatdırmaqda böyük rol oynayır. Mənə ən təsir edən hissəsi Dümanın Bakıdan ayrılarkən Xəzər dəniziylə vidalaşdığı "Əlvida, Xəzər dənizi" hissəsi oldu. İndiyə qədər oxuduğum Xəzərin bədii dillə ən gözəl təsviridir deyə bilərəm. Hamıya xoş oxumalar.
sənət, yoxsa lənət?
Puan vermedi
Fromm insanı bir mexanizm kimi yox, insan kimi ələ alıb analiz edən, araşdıran psixoanalitik və yazıçıdır. Həcmi kiçik olmasına baxmayaraq, məşhur kitabını iki həftəyə yayıb oxudum. Kitabla bağlı çoxlu qeydlər götürmüşəm, onlardan bəziləri (p.s. türk dilində oxumuşam deyə tərcüməsini yazacam):
"Birini sevmək sadəcə güclü bir duyğu deyil; bir düşüncə, bir mühakimə, verilmiş bir sözdür. Əgər sevgi sadəcə bir duyğu olsaydı, qarşılıqlı verilən əbədi sevmək sözlərinin heç bir əsası qalmazdı." (səh. 76)
Bu alıntı reallıqdır – heç bir bəzək-düzək olmadan yaş əski kimi çırpılır üzümüzə. Bəzən qarşına verdiyi sözü tuta bilməyən biri çıxır və ya əksinə, sən o sözü tuta bilmirsən. Duyğularını fikirləş: nə qədər əsəbi qala bilirsən? Bəs sevinc daimidir? Heç vaxt bunlarla tay tuta bilməzsən sevgini, o əbədi deyil, amma anlıq bir duyğu da ola bilməz.
"Eqoistlik özünü sevməkdir, yoxsa özünə olan sevgisizliyin bir nəticəsidir?" (səh. 78)
Bunu oxuyanda həm təəccüb elədim, həm də düşündürdü. Necə yəni, eqoist dediyimiz adam özünü sevmir? Sözə bir baxın, eqoist, içində eqo – yəni "mən" sözü var. Məsələn, sosial medianın, bloggerlərin, psixoloqların və s. hamıya aşıladığı bir düşüncə var, hamısı bu cümləni bayraq eliyib: "Özünü sev." Mən elə bu "sev" hissəsinin problemli olduğunu düşünürəm. Fromm'un da qeyd etdiyi kimi, sevmək digər sənət sahələri kimi öyrənilməli bir bacarıqdır, sən sadəcə "özümə baxıram, fitness zaldan çıxmıram, özümə bahalı paltarlar alıram, self-care day xoxo" deyərək özünü sevmiş olmursan. Sevmək yox, qəbul etmək lazımdır, yəni ki "Özünü qəbul et."
Bu o demək deyil ki, obezsənsə basıb yeməyə davam eləməlisən, belə də əlasan. Bu arada obezlik iradəsizlik yox, bir xəstəlikdir, o cür yanaşıb sağalmaq üçün addımlar atmaq lazımdır. Necə ki, qrip olanda griphotları,
Reklam
Şeyx Şamil'in dövründə (~1840-cı illər) qazavata dəstək olması üçün Osmanlı sultanı Sultan Mahmudun yanına gedən, daha sonra oradan Suriyaya sürgün edilən, Şəki və Şirvan müftisi olan Şeyx Muhamməd Çələbi'nin hekayəsi. Yazar Şeyxin kötükcəsidir.
10/10
2025 131. kitabı
F. Dostoyevski’nin Suç ve Ceza romanı, birçok yazar tarafından değerlendirilmiş, incelenmiş, hakkında makale, tez ve kitap yazılmış, dünyanın en çok okunan kitaplarındandır. Dünya edebiyatında gelmiş geçmiş en iyi romanları arasında hatta ilk sıralarda yer alır Suç ve Ceza. yine Dostoyevski'nin Karamazov Kardeşler, L.Tolstoy'un Anna Karenina’sı ve Savaş ve Barış’ı, Marcel Proust’un Kayıp Zamanın İzinde Roman serisi, Robert Musil'in Niteliksiz Adam serisi, F. Kafka'nın romanları, James Joyce'un UIysses’ı, Victor Hugo'nun Sefiller'i, Gabriel G. Marquez'in Yüzyıllık Yalnızlık’ı Charles Dickens'ın İki Şehrin Hikayesi, Emily Bronte'nin Uğultulu Tepeler’i bunlar arasında sayılabilir. Kuşkusuz bu liste kişiseldir ve artırılabilir. Çağdaş dünya edebiyatında 21. yüzyılda da birçok romancı güçlü eserler vermiştir.
Ülkemizde de roman türünde güçlü eserler vardır: Oğuz Atay’ın Tutunamayanlar’ını, Orhan Kemal’in Bereketli Topraklar Üzerinde’sini, A. Hamdi Tanpınar’ın Huzur’unu, Kemal Tahir, Yaşar Kemal, Sabahattin Ali, Orhan Pamuk, H. Ali Toptaş ve İhsan Oktay Anar'ın romanlarını, Türk edebiyatının en iyilerinden sayabiliriz. Neyse konu bu değil, Dostoyevski’nin Suç ve Ceza’sı...
Dostoyevski’nin diğer romanlarından birçoğunu okumuştum. Suç ve Ceza romanını çok defa okumaya başlayıp, bitiremeden bıraktım. ilk defa kısa sürede okuyup, bitirebildim.
Suç ve Ceza üzerine bu platformda da birçok inceleme yapılmış, hepsi değerli incelemeler. Ben daha çok kitabın bende oluşturduğu izlenimleri düzensiz, kalemime geldiği gibi, serbest biçimde yazacağım iyi bir okur olarak.
1- Dostoyevski bir edebiyat türü olarak romanın en kültlerinden biri olmakla kalmayıp, ilk örneklerini veren romancılardandır. Kendinden sonra gelen romancıları derinden etkilemiştir. Sadece romancıları mı, neredeyse
8/10
2025 28. kitabı
Bu əsəri sevəcəyimi bilirdim, amma ilk səhifələrdə sıxıldığım üçün yarıda qoymaq istədim. Bir az da səbr etdikdən, hadisələr cərəyan etməyə başladıqdan sonra bəyəndiyim romanlardan birinə çevrildi.
Mədən işçilərinin ağır iş şəraiti, bir qarın çörəyə görə istismar olunan əməkləri, bütün bunlara qarşı durub haqqını qorumağa çalışan sadə işçilərin hüquqları uğrunda apardığı mübarizə və daha nələr, nələr. Zəngin və oxunmağa dəyər bir əsər idi.
Jane Austen romanlarındakı təmtəraqlı və estetik həyatları oxumaq maraqlıdır. Lakin reallığı yaş əski kimi üzə çırpan belə əsərlərin daha dəyərli olduğunu düşünürəm. Mənim oxumağa sıxıldığım səhifələr kimlərinsə həyatlarıdır və mənim kimi kitabın üzünü bağlayıb yarıda qoymaq şansları yoxdur. Əsər irəlilədikcə obrazlarla yaxınlıq qurur, iç dünyalarına daxil olursunuz. Uzun müddət sonra bütün obrazlarıyla bağ qurduğum romanlardan birisi oldu. Hər bir obraz o qədər real və kompleksdir ki, hərəkətlərinin ardındakı səbəbləri bildiyiniz üçün qınaya bilmirsiniz. Təbii ki, Maigrat istisnadır.
Etienne obrazının qəhrəmana çevrilməməsinə sevindim. Sonluq hər nə qədər elə görünsə də, həyatının heç vaxt əvvəlkitək olmayacağı bəlli idi. Çünki xalqa arxalanaraq iş görmək tam da belə bir şeydir, yıxılanda ilk baltanı çalan da onlar olur. Ona görə deyilir, sapı özümüzdən olan baltalar.
Puan vermedi
Kitaba Mirzə Fətəli Məhəmmədtağı oğlu Axundovun (Axundzadə - 1812 Nuxa/Şəki; 1878 Tiflis Azərbaycan yazıçı-dramaturqu, materialist filosofu, ictimai xadim, Azərbaycan dramaturgiyasının banisi) nəsr əsərləri, şeirləri, dramları və məqalələri daxil edilmişdir.
Reklam
Reklam