Puan vermedi·591 syf.··
Beğendi
·2025 14. kitabı
·13 günde okudu
·Okunma: 16 Mayıs 2025 09:35
Rus ədəbiyyatının zirvəsi sayılan Fyodor Dostoyevskinin “Cinayət və cəza” romanı insan ruhunun dərinliklərinə enən, oxucunu düşündürməyə vadar edən möhtəşəm əsərlərdən biridir.
Romanın əsas qayəsini təşkil edən sual bu cür səslənir: “Mənim – alçaldılmışların xilaskarı, zəiflərin müdafiəçisi olmaq üçün hər hansı bir əxlaq qanununu pozmağa haqqım varmı?”
Əsərin baş qəhrəmanı Raskolnikov – dərin psixoloji sarsıntılar içində əzab çəkən bir hüquq tələbəsidir. O, insanlara yalnız zərər verən, cəmiyyət üçün “lazımsız” hesab etdiyi sələmçi yaşlı qadını öldürməklə bir neçə nəfərin həyatını xilas etdiyini düşünür. Lakin əsərin gedişində bu cinayətin onun iç dünyasında yaratdığı mənəvi sarsıntı, vicdan əzabı və psixoloji gərginlik onun nəinki “xilaskar”, əksinə, bir “qurban”a çevrildiyini göstərir.
Raskolnikov insanları iki qrupa ayırır: adi və qeyri-adi insanlar. Adi insanlar – cəmiyyətin qanunlarına tabe olan, verilənlə kifayətlənən, dəyişiklik üçün heç bir təşəbbüs göstərməyənlərdir. Qeyri-adi insanlar isə – cəmiyyətə fayda gətirən, bəşəriyyətin inkişafı uğrunda düşünməkdən və hərəkət etməkdən çəkinməyənlərdir. O, hesab edir ki, qeyri-adi insanlar öz ideyalarını həyata keçirmək naminə mövcud əxlaq və hüquq normalarını poza bilərlər. Raskolnikovun bu inancı, əslində, onun daxili ziddiyyətlərini və həyatla fəlsəfi mübarizəsini göstərir.
Əsərdə diqqətçəkən məqamlardan biri də budur ki, qanunlar və ədalət hər zaman üst-üstə düşmür – bəzən qanuni olan bir şey mənəvi baxımdan yanlış, ədalətsiz olur.
#crimeandpunishment
#fyodordostoyevski
İntiharın tarixi anatomiyası·264 syf.·İnceleme
9/10
2025 2. kitabı
Məni həyata tutundurmaq üçün dəridən-qabıqdan çıxan həyat yoldaşıma ithafən
● Açıqlama
1. Dostoyevskinin 'Ecinniler' adlı əsərinin məşhur inancsız obrazı.
2. Viktor E. Frankl - Avstriyalı psixiatr. 'Üçüncü Vyana Məktəbi'nin və loqoterapiyanın qurucusu.
3. Herman Hesse özünün 'Yalquzaq' adlı əsərində intiharı bir növ 'arxa qapıdan çıxış' olaraq adlandırır.
4. Viktor E. Franklın 'İnsanın Anlam Arayışı' kitabındandır sitat.
5. Viktor E. Franklın 'İnsanın Anlam Arayışı' kitabındandır sitat.
6. Bu barədə gələn analizdə daha geniş yazmağa çalışacam.
Alfred Alvarez - şair və tənqidçi. İntihar akt deyil, insan olsaydı əgər, tərcüməçisi, meneceri olacaq şəxs. Əvvəl uğursuz intihar cəhdi oldu, daha sonra boşandı, ən sonunda isə bunun üzərinə kitab yazdı və yaşadıqlarını harmanlayıb belə qeyd etdi; 'Boşanmak gibi intihar da bir başarısızlığın itiraf edilmesidir' (93. səh). Daha sonra da ikinci dəfə ailə qurdu və sanki həyatın inadına 90 yaş yaşadı..
Kitabın əsası intiharın tarixi üzərinədir. Uzun, çətin və ironik bir keçmişi var bu aktın. Seks qədər qədim deyil, bəlkə, amma çox keşməkeşlər gördüyündən bəhs edir Alvarez. Romada ucaldılıb, Qədim Yunan dövründə doruğu görən, daha sonra isə Nietzschse'nin 'kölə əxlaqı' deyə damğaladığı xristianlığın gəlişi ilə Avropada lənətlənib, ən nəhayətində isə Renessans ilə yenidən necə canlandığından bəhs olunur əsərdə. Lakin müəllif təkcə bununla yetinmir, həmçinin, Danteni salamlayıb Freuda alqış yağdırır, Dostoyevskinin şərəfinə sağlıq deyib, Kirilov¹ üçün də rəhmət göndərərək dadaistləri və daha çoxunu - əsas da şairləri - yad edərək mövzunu geniş şərh etmə çabası ilə çırpınır. Qədim Yunanların kamilliyin ən uca pillələrini ayaqları altına ala bildiklərini düşünürəm. Bunun səbəbi isə intiharla bağlı olan bənzərsiz və yəqin ki, əsla
📚🔔 Tatil zili çaldı!
Bir yıl boyunca verilen emeklerin ardından şimdi dinlenme, keşfetme ve yeni maceralara atılma zamanı. 🌞
Bu yaz bol kahkahalı, bol anılı ve elbette bol kitaplı geçsin. Tüm öğrencilere keyifli tatiller diliyoruz! 💙📖
Jack London ~Martin Eden
Tətil müddətində oxumaq üçün kitab axtardığımda tərəddüd etmədən görüb aldığım, mənim kitabdan almaq istədiyim gözləntilərimi tam haqqı ilə qarşılayan,unudulmaz hisslər yaşadan,psixologiyamda dərin iz buraxan,həyatın acı reallıqları ilə üzbəüz qoyan sevimli Martin İdenim. Martin layiq olduğu yerdə deyildi,ətrafı onu anlamayan,dəstəkləməyən,burjua kölələri ilə dolu nadanlarla dolu idi,və məhz onu tükəndirən əsas məqam da budur. O, yaradıcılıq ilhamını kimdən alırdı?nə üçün yazıçı olmaq istəyirdi?nə üçün öz təbiətini,ətrafını,vərdişlərini tərk etməyə təşəbbüs etdi?həyat qayələrini hədəflərini kimin üçün,kimin standartlarına uyğun seçdi? Ruf üçün...Lakin Ruf onu anlamadı,anlaya da bilməzdi,çünki onun həyat təcrübəsi,baxış bucağı,qənaətləri bunun əleyhinə idi. Bunu son görüşdə Martinə dediyi yalandan görmək olardı. "Mən artıq cəsarətliyəm,hər şeydən keçib buraya gəlmişəm. Bura gəlməyimdən heç kimin xəbəri yoxdur.
Artıq onun gəlişinin heç bir mənası yox idi,Martin hissizləşmiş,özünü "xəstə" adlandırırdı. Çünki "qara camaatın" onu məşhur etməsi onu əvvəlki Martin İdendən fərqləndirmirdi. Məhz həmin Martin idi. Niyə görə tale belə yazmışdı? Niyə görə onun həyat qayəsi əlindən birdəfəlik gedəndən sonra şans üzünə gülmüşdü? Artıq məşhur olmağın heç bir əhəmiyyəti yox idi. Oxucunu Martinə bağlayan, onun nəcib hisslərlə yanaşı səxavətli olması idi,unutmadığım səhnə idi ki, əlinə keçən pul ilə Mariyanın yetim uşaqlarına şirniyyat,oyuncaq alaraq üzlərini güldürməyə çalışırdı,Ruf və onun ailəsi üçün bu utancverici idi...Onlar qəlbin genişliyini görmür,Martinin əynindəki "cındır"paltarlardan,ətrafına topladığı yetim uşaqlardan diksinirlər. Yazıq Martin,sən düzgün qadına aşiq olmadın,səni məhv etdi...
Hələ bacılarının ərlərini demirəm,bu Martinin qəlbindən elə keçir ki,göz yaşlarıma
"Taun" romanın təhliliEdebiyat
Hər kəsə salam! Bu gün sizə Albert Kamyunun "Taun" əsərinin təhlili ilə gəlmişəm. Camusun altı kitabını oxumağıma baxmayaraq, bu əsərin təhlilini ilk dəfə edirəm. Ən çox "Çöküş" əsərini təhlil etmək istəyirəm, amma hələ də bu barədə tərəddüd edirəm, halbuki həmin əsəri üç dəfə oxumuşam. Çox danışmıyım keçək təhlilə.
-----------------------------------------------------------------------------------------
"Taun" əsərinin hadisələri Əlcəzairin Oran şəhərində cərəyan edir. Adından da göründüyü kimi, bu şəhərdə taun epidemiyası yayılır və şəhər əhalisinin bu dəhşətli xəstəliyə qarşı mübarizəsini əks etdirir. Kitabla bağlı ilk əsas bənzətməni qeyd etmək istəyirəm ki, bu, əsərin 1947-ci ildə nəşr olunması ilə də təsdiqlənir. Bu bənzətməyə görə, roman, Avropaya qara taun kimi yayılan faşistlərin Fransanı işğal etməsi ilə əlaqələndirilir. Fransanın İkinci Dünya Müharibəsi zamanı məruz qaldığı alman işğalı və işğala qarşı yaranan Müqavimət hərəkatı romanda vəbaya qarşı alınan tədbirlərlə müqayisə olunur. Albert Kamyu özü də almanların Fransanı işğal etdiyi vaxt Müqavimət hərəkatında aktiv rol oynayıb və Parisə qayıtdıqdan sonra qadağan olunmuş "Combat" qəzetində redaktor və jurnalist kimi fəaliyyət göstərmişdir. Bu bənzətmə təkcə sözdə deyil, Kamyunun hərəkətlərində də öz əksini tapır və bu, əsərin əsas bənzətmələrindən biri hesab olunur. Romanda, kim olursa olsun - rahib, əcnəbi, yerli - taunla mübarizəni dərk edən hər kəs birlikdə bu bəlanın qarşısında durur.
-----------------------------------------------------------------------------------------
Oran şəhərində taun başlamazdan əvvəl insanlar öz adi həyatlarını yaşayırdılar. Gündüzlər işdə olurlar, axşamlar isə çimərlikdə, kafe-restoranlarda, teatr və kinoteatrlarda vaxt keçirirdilər. Onlar həyatlarını sadəcə bir rutin
Mopassan-Qəşəng dost (Spoiler)Edebiyat
Gi de Mopassan 19-cu əsrdə yaşamış fransız yazıçıdır, o öz əsərləri ilə dünya ədəbiyyatında özünəməxsus tərzi olan bir nəql ustası kimi yaddaşlarda qalmış, yazdığı hekayələri, romanları öz psixoloji frazaları ilə daim oxucunun diqqətini özünə cəlb etmişdir. Hekayələrinin və romanlarının ana başlığı fonunda sosial məsələlər və insanın daxili dünyası dayanmışdır.
Mopassan 5 avqust 1850-ci ildə Normandiyada doğulmuşdur. Öz dövrünün bir çox ziyalısını tanımaq imkanı əldə edən yazıçı başqa bir dahi fransız yazıçısı Gustave Flaubertin təsiri altında yetişmişdir. Gustave gənc yazıçının karyerasında dərin iz buraxmış və onun yazıçı kimi püxtələşməsində spesifik rol oynamışdı. Hətta Flaubert sayəsində o İvan Turgenevlə tanış olmuş, Turgenevə “ikinci müəllimi” adını vermişdi. İlk hekayə kitabı olan və 1881-ci ildə yazmış olduğu “Telyenin müəssisəsi” kitabını da elə birbaşa dahi rus yazıçısına ithaf etmişdi.
Yazıçının ən məşhur hekayələrindən biri heç şübhəsiz Prussiya ilə müharibədən sonra Fransa ictimaiyyətinin bölünmüş vəziyyətini təsvir etdiyi “Gonbul” hekayəsi olsa da, biz bugün onun fərqli kitabından – bir romanından bəhs edəcəyik, lakin bundan əvvəl qeyd etməliyik ki, nəinki öz dövründə, elə indi də çox sevilən bu yazıçı cəmi 43 illik qısa bir ömür sürüb bu həyatda. Üstəlik 1892-ci ildən etibarən yazıçının zehni təfəkküründə geriləmə müşahidə olunur və o bu problemlə bağlı müalicə alır. Eyni zamanda intihara da təşəbbüs göstərən Mopassan 1893-cü ildə beyin iflicindən xəstəxanada dünyasını dəyişir.
Bugün biz yazıçının əsas əsərlərindən biri sayılan “Qəşəng dost” romanı barədə danışacağıq. İlkin olaraq onu qeyd edək ki, bu roman 1885-ci ildə ərsəyə gətirilib. Əsərdə mövzusu Fransanın burjua əxlaqının, kübar cəmiyyətinin daxilində baş verən sosial, əxlaqi, siyasi
Kriminal romantika ilə fikirləri səsləşən,ədaləti bərpa etmək kimi xəyallara qapılan gənclərin mütləq oxumalı olduğu,təqdirə layiq tərzdə yaşadıqlarını düşünmək əvəzinə,konkret Don kixotluq etdiklərini anlamaları üçün,təbliğatı aparılmalı bir əsərdir.Qəribə olanı odur ki,Don kixotluq-təkcə bu insanlarda özünü büruzə vermir,hər ağılsız təşəbbüs,elə məhz Don kixotluqdur.
