Kai Harper
@wahrscheinlich
2 okur puanı
Aralık 2025 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Pratik və Teorik kitabların məzmunu arasındakı fərq
Bir kitap, 'yapılmalı', 'zorunlu', 'iyi' ve 'kötü', 'amaçlar' ve 'araçlar' gibi kelimeleri kullanım sıklığına bakıldığında çok geçmeden kendisini ele verecektir. Pratik bir kitabın karakteristik cümlesi bir şeyin yapılması gerektiğini içerir; veya bir şeyi yapmanın en doğru yolunun ne olduğunu; nihai amaç ya da başvurulan araç olarak bir şeyin ötekinden daha iyi olduğunu. Bunun tersine olarak kuramsal bir kitap, 'meli/malı', 'zorunlu' gibi kelimeler yerine 'dır, <lir, dur, dür' demeyi sürdürecektir. Bunlar bir şeyin doğruluğunu göstermeye çalışır, bunlar da verilerdir; yoksa şunlar şundan daha iyidir değilse daha kötüdür ya da bu şekilde yapmak daha doğrudur demez.
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Gibbon, Roma İmparatorluğu hakkında uzun, meşhur olacak kadar uzun bir kitap yazmıştı. Kitabının başlığını da, Roma İmparatorluğu'nun Gerileyişi ve Çöküşü (The Decline and Fail of the Roman Empire) koymuştu. Kitabı eline almış olan neredeyse herkes başlığı hatırlıyordu; ve hatta çoğu kişi, kitabı hiç eline almamasına rağmen biliyordu. Gerçekten de 'gerileyiş ve çöküş', herkesçe bilinen bir ifade halini almıştı. Ancak buna rağmen aynı iyi okur dediğimiz yirmibeş kişiye neden ilk bölümün başlığının 'İmparatorluk'un Antonyo Dönemindeki Sınırları ve Askeri Gücü' olduğunu sorduğumuzda bir fikirleri yoktu. Düşünmedikleri şey eğer ki kitabın tamamına Gerileyiş ve Çöküş gibi bir başlık konuyorsa
anlatımın Roma İmparatorluğu'nun zirvede olduğu bir noktadan başlayıp çöküşe doğru gideceğinin çıkartılabileceğiydi. Zihinlerinde, bilinçsiz bir şekilde 'gerileyiş ve çöküş'ü 'yükseliş ve çöküşe' dönüştürmüşlerdi. Bunun üzerine kafaları karışmıştı çünkü Antonyo Dönemi'nden bir buçuk yüzyıl önce son bulmuş olan Roma Cumhuriyeti'yle ilgili bir tartışma söz konusu değildi. Oysa eğer başlığı dikkatlice okumuş olsalardı daha önce bilmeseler bile Antonyo Dönemi'nin İmparatorluk'un tepe dönemi olduğunu çıkartabileceklerdi. Başka bir ifadeyle, başlığı okumaları kitabı okumaya başlamadan önce kendilerine o kitapla ilgili gerekli bir bilgiyi vermiş olacaktı; fakat çoğu insanın ilk kez karşılaştığı bir kitapla ilgili davrandığı gibi bunu yapmamışlardı.
Demek istediğim şu; her şeyin temeline inmiş ama orada gördüklerinden o kadar korkmuş ki asla öyle bir şey görmediğine kendini inandırmış biri gibi geldi bana. İyi anlatamadım herhalde. Bir de şöyle anlatayım. Bir adam gizli mabede giden yolu buluyor ama gitmiyor; belki mabedi şöyle bir görüyor, ama sonra kendini yaprakların arasından bir serap gördüğüne ikna etmeye çalışıyor. Başka bir şekilde daha anlatayım. Bir şeyler yapabilecek bir adam, bunu değerli bulmadığı için yapmıyor ve kalbinin derinliklerinde, her zaman bunu yapmadığı için pişmanlık duyuyor; bunu yapmanın getireceği ödülleri gizliden gizliye alaya alıyor, ama daha da büyük bir gizlilik içinde, bunu yapmış olsaydı yaşayacağı keyfin ve alacağı ödüllerin özlemini çekiyor.
