Öte yandan psikolojik bozuklukları olan insanlar, etkisiz yahut olumlu durumları bile sıkça yanlış anlarlar ve bu, onların otomatik düşüncelerinin ön yargılı olmasından kaynaklanır. Düşüncelerini eleştirel bir sekilde incelediklerinde ve düşünce hatalarını çoğu zaman daha iyi hissederler.
Düşünce, duygu durumu, davranış, fizyoloji ve çevre hepsi birbirini etkileyebilir.
Tetikleyici durumlar, şunlar olabilir:
• Ayrı olaylar (sınavda düşük puan alma gibi),
• Düşünce akışı (okul ödevini yapmayı düşünme veya rahatsız edici düşünceler gibi),
• Bir anı (geçmişte kötü not almak gibi),
• Bir imge (profesörün kabul etmeyen bakışı gibi),
• Bir duygu (kişinin hoşnutsuzluğunun ne kadar yoğun olduğunu anlama
gibi),
• Bir davranış (yataktan çıkmama gibi),
• Bir fizyolojik veya zihinsel deneyim (örneğin, kişinin hizlı kalp atışını veya
yavaşlamış olduğun fark etme düşüncesi).
Belirli bir durumda, altta yatan inançlar, kişinin algısını etkiler ve bu, duruuma õzgü otomatik düşünceler ile açıklanır. Sırasıyla bu düşünceler de kişinin duygusal, davranışsal ve fizyolojik tepkilerini etkiler.
1) Temel İnanç ; "Yetersizim" şeklindedir.
2) Ara İnançlar;
Tutum: "Başaramamak berbat bir şey."
Varsayımlar: "Zor bir şeyi yapmaya çalışırsam başaramayacağım. Onu yapmaktan kaçınırsam iyi olacağım."
3) Durum ; Yeni bir metin okuma
4) Otomatik düşünceler; " Bu hakikaten çok zor. Hiç anlamıyorum.
Bu konuda asla uzmanlaşamayacağım. Terapist olaak asla uygulayamacağım."
5) Tepki;
Duygusal: Cesaretini kırma
Fizyolojik: Vücutta ağırlık
Davranışsal: Görevlerden kaçınır ve bunun yerine TV izler.
Temel inanclar: tutum, kural ve varsayımlardan oluşan ara inanc (çoğu zaman ifade edilmezler) sınıfının gelişimi etkiler.
E okuyucusu, örneğin aşağıdaki ara
inançlara sahipti:
Tutum: "Başaramamak berbat bir şey."
Kural: "Mücadele çok büyük görünüyorsa vazgeç."
Varsayımlar: "Zor bir şeyi yapmaya çalışırsam başaramayacağım. Onu yapmaktan uzak durursam iyi olacağım."
Temel inançlar, onun duruma olan bakışını etkiler; bu da düşüncelerini,
duygularını ve davranışlarını etkiler. Ara inançların temel inançlarla ve otomatik düşüncelerle olan ilişkisi aşağıda gösterilmektedir:
Temel inançlar->Ara İnançlar( kurallar, tutumlar, Varsayımlar)->Otomatik düşünceler