Dini bir harekete göre şimdiki zaman bir sürgün yeri, en sonunda cennete varan bir gözyaşı vadisidir; bir toplumsal devrim hareketine göre, Ütopya'ya giden yoldaki küçük bir ara istasyondur ve son olarak milliyetçi bir harekete göre, nihai zaferden önceki bayağı bir epizottur.
Sayfa 94 - Şimdiki zamanın gözden düşürülmesi.·Kitabı okuyor
Hiç şüphesiz ki alaylarını, resmigeçitlerini, ritüellerini ve törenlerini sahnelerken bir kitle hareketi, herkesin kalbinde bir duygu uyandırır. En aklı başında kişi bile, etkileyici bir kitle temaşasının havasına kendisini kaptırır. Hem seyredenlerde hem de törene katılanlarda bir neşe, bir içine sığamama duygusu belirir.
Ölme ve öldürmenin o gaddar gerçekliğinde rol yapmanın vazgeçilmezliği, askeri kuvvetlerde özellikle ortaya çıkmaktadır. Bunların üniformaları, sancakları, amblemleri, resmigeçitleri, bandoları, ayrıntılı adabımuaşeretleri ve ritüelleri, askerleri et ve kemikten oluşan benliklerinden ayırmak ve hayatla ölümün bunaltıcı gerçeğini maskelemek için tasarlanmıştır. Savaş tiyatrosundan ve savaş sahnelerinden söz ederiz. Komutanlar savaş düzenine geçtikleri zaman, kendi askerlerine bütün dünyanın gözlerinin onların üstünde olduğunu, atalarının onları seyrettiğini ve gelecek nesillerin onları her fırsatta anacağını devamlı olarak hatırlatırlar. Büyük general, tıpkı bir büyücü gibi, çölün kumlarından ve okyanusun suyundan bir dinleyici kitlesini nasıl canlandıracağını bilir.
Gerçek bir liderin temel görevlerinden biri, tasasız bir dramatik performansın parçası oldukları yanılsamasını uyandırmak suretiyle ölmenin ve öldürmenin acı gerçeğini maskelemektir.
Hitler seksen milyon Almana üniformalar giydirerek, onlara muhteşem ve kanlı bir kahramanlık operası oynatmıştır. Bir açık hava tuvaletinin yapımı bile bir fedakârlık konusu olan Rusya'da hayat, otuz yıldan beri kesiksiz bir heyecanla devam eden bir drama olmuştur ve sonu da henüz belli değildir. Londra halkı bomba yağmuru altında kahramanca hareket etmişti, çünkü Churchill onlara kahraman rolü biçmişti.