Ayşe Sayım
@Ascha
Hukuk, Doktora Öğrencisi
Şu anda okuduğu kitaplar
Seksen dört yaşımdayım, ama üzülecek hiç kimsem yok. Sevdiği birini yitirmek korkunç bir yalnızlık, ama hiç kimseyi yitirmemiş olmak daha da korkunç bir yalnızlık. Bu albümü karıştırınca..."
Hangi tür kitapları seviyorsun?
🔎 Polisiye
💕 Romantik
🚀 Bilim Kurgu
🏰 Fantastik
📖 Klasik
🧠 Kişisel Gelişim
🏛️ Tarih
😱 Gerilim
“Ruhunuzun sahibiyseniz elli yaştan korkmanıza gerek yoktur.” şu alıntı ile başlayalım bakalım. Ama tabi bu kitapta elli yaşkorkusundan çok fazlası var.
Her ne kadar onu gönlümdeki tahtından edebilene henüz denk gelmesem de, Annie Ernaux gibi cesur bir kaleme daha rastlamanın mutluluğunu yaşıyorum. Düşünsel yolculuğumdaki “cesur kadınlar” kümesinin yeni üyesi Erica Jong. O çok sevdiğim 40’lar kuşağının kadınlarından. Heybelerinde dünya savaşlarını birebir yaşamış anne babalarından miras aldıkları trajik savaş anlatıları taşıyan, savaş sonrası yavaş yavaş dönüşen dünyaya tanıklık etmiş, yolculukları günümüze kadar ulaşan yazarlar. Kitabın adını ilk duyduğumda yaşlanmaktan korkan bir kadının sanrılarını okuyacağımı sanmıştım ama bu çok daha fazlasını içeren otobiyografik bir roman.
Yazar 1942 doğumlu fakat hikaye 20. Yüzyılın başlarına anne babasının gençlik zamanlarına uzanıyor. Babası Rusya Yahudilerinden. Zengin bir aileden gelen annesi ile ailelerinin tüm karşı çıkmalarına rağmen evleniyorlar. Otuzlu yıllarda Avrupa’da yahudiler aleyhine yükselen gerilim yüzünden Amerika’ya göç ediyorlar.
Yazarımız, kuşağının çoğu kadınlarının aksie, ailesinin prensesi, eğitimi her zaman desteklenen özgür bir kız olmuş aslında. Bu durum bir yandan onun tutsaklığı olmuş. Babası kendisinin gerçekleştiremediği hayallerini hep onun üzerinde görmek istemiş. “Yazar ol, ama çok iyi bir yazar, kitapların dünya çapında çok satanlar listelerine girsin.” Bunun bir çocuk üzerinde yaratabileceği baskıyı tahmin edersiniz. Ama öte yandan, bu özgür ruhunun, çılgın ilişkilerini, kadın hareketinin en sağlam südestekçilerinden oluşunun da ailede en başından beri sahip olduğu bu serbestiden ileri geldiğini düşünüyorum. Bir kadın olarak -en azından aile içerisinde- halletmeniz gereken temel mevzular
“Şu da var ki, insan gençken bir gün olup yaşlanacağını aklına getirmez. Çok uzaktır, düş gücümüzü aşar.”
Bu kitapta yazar okurun elinden tutup yaşlıların locasına götürüyor.65 yaş üzeri insanların fısıltı gibi yükselen iç seslerini dinliyorsunuz ve şu soruyu sorarken buluyorsunuz kendinizi: “Sahi! Böyle mi olacağız?” Biraz karamsar bir giriş yaptım ama aslında hikayenin akışı çok da öyle değil, yani kısmen.
Mösyö Salomon, 85 yaşında, İkinci Dünya Savaşını görüp geçirmiş, servet sahibi ve ömrünün geri kalanını iyilik yapmaya adamış yahudi kökenli bir adamdır. Bir gün yolu genç taksici Jean ile kesişir ve hikaye öylece başlar. Bir de 65 yaşındaki naif, kırılgan Matmazel Cora’mız var.
Genel tema yaşlılık, ölüme yaklaşma diyebilirim. Hikayedeki en belirgin şey yaşlanma denen şeyin insanın ruhuna hiç uğramıyor oluşu. Üst nesillerden bazen duyarız ya, bedenim eskidi ama gönlüm hala gencecik diye. Buradaki yaşlı diyebileceğimiz kahramanların da ortak noktası bu; pörsümüş bedenlerine rağmen hayata dair arzularının tazecik, devam etme iradelerinin çok güçlü olması. Mesela Mösyö Salomon bugünün koşullarında bile geç yaşlılık denilebilecek bir evrede ama yaşlı gösteriyor diye berbere sakalını kestiriyor, otuz kırk yıl dayanacak kalitede ve sağlamlıkta kıyafetler alıyor falan.
Ama gelgelelim etraflarındaki sosyal çevre de en az zaman kadar acımasız. En basitinden taksici Jean bile Mösyö’nün bu yaşama tutunma konusundaki sebatkarlığını “85’e bir kaç sene daha eklemeye ne gerek var tabi sakalını kesecek” diye ironik bir dille anlatıyor. Mösyö Salomon en azından bir erkek, ataerkinin ona verdiği kudretle bu lafları ardına atmayı başarabiliyor fakat yaşlılığın faturasını ağır bir şekilde ödeyen, bir kadın olarak Matmazel Cora oluyor. Matmazel Cora gençliğinde şarkıcılık yapmış
Hiç kimse feministlerden daha şoven değildi. Ama bizim kuşak, çocukluklarından bu yana edinmiş oldukları değerlerden böyle birdenbire nasıl vazgeçebilirdi? Vazgeçemezdi. Bu yüzden birçoklarımız aşırı uçlara kaydık. Devrimlerde olağan olduğu üzere fanatikler ılımlıları uzaklaştırdı. Feminizm düşmanları da bu bölünmeyi kendi amaçları için kullandılar. Bu yüzden, "feminizm" tanımına soğuk bakan koca bir genç kız kuşağı yetişti.
