Sadece tek bir gün koskoca bir asra nasıl bedel olabilir?
Bir asırda 36.500 gün bulunmaktadır. Peki, 1 gün = 36.500 gün (1 asır) demek de ne oluyor? Matematik kurallarını alt üst eden böylesi bir kurguyu Cengiz Aytmatov yazıyorsa bu elbette mümkün. Matematik Bilimi’nin yapamadığını sihirli bir dokunuşla ‘’Edebiyat’’ yapar. Edebiyat, tam da bu noktada Matematik Bilimi'nin üstüne çıkar. Matematik Bilimi’nin formüller dünyasına aykırı olan bu durumu Cengiz Aytmatov , Edebiyat vasıtasıyla gayet gerçekçi, reel bir zeminde bu eserinde okurlarına anlatmış. Evet, Cengiz Aytmatov’a göre; 1 gün = 36.500 gün (1 asır) olur. Gün Uzar Yüzyıl Olur ; Gün Olur Asra Bedel olur.
24 saatten çok daha fazlasını okuyor olacaksınız.
Bir asra (yüz yıla) bedel olan o ‘’tek bir gün’’ nasıl bir günmüş bir bakalım . . .
İzafiyet Teorisi (The Theory of Relativity) ‘ne göre; zaman, mekân, hareket birbirinden bağımsız değildir. Her biri birbiriyle sarmal halde birbiriyle ilintilidir. Cengiz Aytmatov , bunu geriye dönüşlerle (flashback) yapar. Roman örgüsünde anlık sert geçişlerle kimi zaman efsanelere, mitolojilere, menkıbelere kadar uzanır.
Cengiz Aytmatov , bu romanda kurgusal bir başarıya imza atarak romanın baş kahramanı Yedigey’in tüm ömrü boyunca yaşadıklarını, karşılaştığı olayları, deneyimlediği hüzünlerini, sevinçlerini… Kısacası, tüm yaşanmışlıklarını ve bu yaşanmışlıklardan elde edindiği ‘’Genel Hayat Muhasebesi’’ni yine muhasebesel ifadeyle bir ‘’Ara Toplam’’ olarak okurun önüne koyuyor. Tüm bir ömür yaşanılanların sadece bir güne sığdırılması, bir günün bir yüzyıla eşitlenmesi, uzay zamanın bükülmesi, izafiyet teorisine bir atıf gibi durmaktadır. Bunu da roman kurgusuyla harmanlamayı başarmak; zaman, mekân ve hareketi aynı potada eritebilmek ancak Cengiz Aytmatov gibi Dünya çapında büyük kalemlerin sihirli dokunuşlarıyla