Fatih Morca
@FatihMorca
Şu anda okuduğu kitap
Sonuç olarak, birçok karşı-eğilime rağmen, bunalımların gelmesi önlenemez. Kapitalist sistem, çevrimsel olarak art arda gelen çöküş, bunalım, derlenip toparlanma ve canlılık dönemlerinden geçerek kendisini yeniden üretir.
Ancak bunalımların etkisi,
-> teknolojik bakımdan ilerlemiş (emperyalist blok) ülkelerin oluşturduğu blokta daha az hissedilirken,
-> teknolojik bakımdan geri kalmış ülkelerde bu etki çok daha yıkıcıdır.
Bölüm 4 ve 6 ya bir hazırlık olarak şunu da vurgulamakta yarar var.
Teknolojik bakımdan ileri ülkeler,
verimlilik artışı sağlayarak
elde ettikleri ürünlerin giderek daha fazla bölümünü ihraç ederler.
Böylece gerçekleşen değer, diğer ülkelerde üretilen değerdir.
Bu durumda söz konusu ileri ülkeler,
diğer ülkelerin yarattığı değere el koyma karşılığında
bu ihracatla daha büyük bir OKO(ortalama kar oranı) elde etmeyi başarırlar.
Teknolojik açıdan geride kalan ülkeler ise ihracatlarını artırmak için devalüasyona başvurabilirler. Bu durumda da ürettikleri değerin bir kısmını elden çıkartmış olurlar.
Yönetim işlevi nedir?
Bütün bunlar, yönetim işlevini kavramsallaştırmamıza olanak verir. Buysa, hem sermayenin işlevini, hem de işin eşgüdümünün sağlanması ve üretim faktörlerinin birleştirilmesini de içine alan) emek sürecinin birliği türünden emeğin işlevini içerir.
Yönetim işlevi, yalnızca kapitalistler tarafından yerine getirilmez. Aynı zaman da kapitalistler tarafından yetki verilen, CEO'dan çeşitli düzeylerde yöneticilere ve denetçilere kadar birçok kişi de bu görevi üstlenir.
Diğer insanları (bu kontrol edilenler işçiler olabildiği gibi sermayenin işlevini yerine getiren diğer görevliler de olabilir) kontrol eden bu kişiler, bu görevlerini yerine getirdikleri sürece,
hem kullanım değerinin dönüştürülmesine katılmazlar (dolayısıyla değer yaratmazlar)
hem de (ticari alanda çalışanlar gibi) onu dönüştürmeksizin kullanım değeriyle ilgilenirler. Onlar yalnızca diğer insanları emeğin ya da sermayenin işlevini yerine getirmeleri için zorlar/ikna ederler.
Daha basit bir dille söylersek, eğer birisi kullanım değerinin dönüştürülmesi için başkalarını zorlar/ikna ederse, bu kişi söz konusu dönüştürmeye katılamaz.
Bu nedenle, kapitalistler ve sermayenin işlevini yerine getiren kişiler,
yalnızca emek işlevinin yerine getirilmesini sağladıkları sürece değer yaratırlar.
Fatih Morca
, bir kitap okuduPuan vermedi·95 syf.·
3 günde okudu
·Okunma: 20 Ekim 2020 19:17
·2020 7. kitabı
Doğallıkla tüm iktisatçılar yeni bir rasyonel kapitalizm fikrine ikna olmuş değillerdi Eleştirellik Marksist gelenek içinde özellikle güçlüydü. Bu tür muhalif görüşlerden biri Birleşik Devletlerde Paul Baran ve Paul Sweezy ile ve Monthly Review'le özdeşleştirilen, ancak Avrupa'da Michal Kalecki ve Josep Steinal tarafından ilerletilen ekonomik eleştirilerden doğru gelişen, genellikle tekelci sermaye kuram olarak adlandırılan kuramın başının altından çıkıyordu.
Ikinci Dünya Savaşı sonrası kapitalizminin altın çağının doruğunda, 1966'da, Baran ve Sweezy'nin, Ikinci Dünya Savaşı sonrası yıllarının bolluğunun daha rasyonel, daha örgütlü bir kapitalizmin yansımalar olmayıp, aslında daha geniş tarihsel bir ortam içinde anlaşılması gereken özel gelişme öğelerinin geçici bir ürünü olduğunu öne süren Tekelci Sermaye (Monopoly Capital) isimli yapılan yayınlandı.
Tekelci aşamasında kapitalizmin normal eğilimi, elinin altındaki devasa gerçek ve potansiyel artığı emme yeteneksizliğinden kaynaklanan bir ekonomik durgunluk eğilimiydi.
Tekelci kapitalizm altındaki durgunluk eğilimi veri alındığında, açıklanması gereken durgunluktan çok, bolluktu.
Bu nedenle kapitalist ekonomiyi desteklemeye hizmet eden yorgunluk karşıtı etkinlikler üzerine odaklandılar. Bunların bazıları aşağıdaki gibi tamamıyla geçici nitelikteydi
1. İkinci Dünya Savaşı sırasında Birleşik Devletler'de, savaşın hemen ardından bir tüketici harcaması patlaması yaratan bir tüketici likiditesinin oluşmuş olması
2. Bırleşik Devletler'de, banliyölerin gelişiminin ve eyaletler arası otoyol sisteminin inşa edilmesinin eşlik ettiği ve çelik, cam ve kauçuk sanayilerini güçlendiren, ikinci büyük otomotivleşme dalgası
3. Savaşın ardından Avrupa ve Japonya ekonomilerinin yeniden inşası
4. Dünya ekonomisi Üzerinde, doların
